Кіріспе

Батылдықтың бедуин идеалы

Хамаса (حَمَاسَة) – Оман мен Біріккен Араб Әмірліктері шекарасындағы Оманның Бураими аймағындағы аудан. Хамаса 200 жыл бойы Бураими ауданының астанасы болды.

Тарих

Тауам немесе Әл-Бурайми оазисінің құрамында болғандықтан, Хамасаның тарихы мыңдаған жылдарға жетеді. 2015 жылы Сұлтан Қабус университеті, Оманның Мұра және Мәдениет министрлігі және Зайед университеті археологиялық зерттеулер жүргізген орын болды. Зерттеуші Уилфред Тезигер 1940 жылдары сапар шеккен кезде, бұл жердің құл саудасына қатысқандығын айтқан.

Әл-Кандак бекінісі

Әл-Кандак бекінісі – Хамаса қаласында орналасқан ежелгі бекініс. Бұл бекініс ислам дінінен бұрынғы дәуірде салынған деп саналады. 1994 жылдан бері үкімет тарапынан күтіліп келеді. Бекініс – жергілікті туристер арасында танымал орын. Ол Әл-Бураими мен Әл-Айнды байланыстыратын Хамаса шекаралық бекетінен 755 метр қашықтықта жатыр.

Бураими даусындағы рөлі

1952 жылғы 31 тамызда Хамаса қаласын 80 саудиялық сақшыдан тұратын топ, Растанұраның саудиялық әмірі, Түрки бин Абдулла Аль Отайшан басқарып басып алды. Бұл Саудияның Бураймиді Сауд Арабиясының шығыс провинциясы деп жариялау әрекеттерінің бір бөлігі болды. Британдықтар бастапқыда дипломатиялық жолмен және ресми түрде жауап берді, 1952 жылғы қазан айында тоқтасу туралы келісімге келді, ал келіссөздер 1955 жылы Женевада өтуі тиіс болды. Бірақ Женевадағы сот отырысы британдық төреші, сэр Ридер Буллард Сауд Арабиясының сотқа ықпал ету әрекеттеріне қарсылық білдіріп, отставкаға кеткеннен кейін күшін жойды – ол екі судьяның бірі болды, екіншісі Бельгиялық президент еді. Осы келісім бұзылғандықтан, британ үкіметі 1955 жылғы 25 қазанда тоқтасу туралы келісімді бір жақты түрде жойып, оазисті өз бақылауына алуға шешім қабылдады. 25 қазанда Оманның сенімді әскерлері оазисті жылдам басып алып, Сауд Әмірі бин Намиге бағынышты саудиялық контингенттің барлық он бесін тұтқынға алды. Осы қақтығыстан кейін британдықтар Бурайми оазисінің аумағын бөліп, Наим және Аль Бу Шами, Бурайми және Хамаса аймақтарын Оманға, ал Шейх Зайедке қарасты аумақты, соның ішінде Аль Айн ауылын Абу-Дабиге берді. Бұл дау көп жылдар бойы 1974 жылға дейін, Шейх Зайед (сол кездегі БАӘ Президенті) мен Сауд Арабиясының Фейсал арасындағы Джидда шартымен шешілгенге дейін жалғасты.