Кіріспе

Herbert Asbury) - американдық журналист және жазушы (1891 жыл 1 қыркүйек – 1963 жыл 24 ақпан), 19-шы және 20-шы ғасырлардың басындағы қылмысты егжей-тегжейлі баяндайтын кітаптарымен танымал. Оның ең белгілі кітаптары: «Прарияның жұлдызы: Чикагоның қылмысты әлемінің бейресми тарихы», «Барбария жағалауы: Сан-Францисконың қылмысты әлемінің бейресми тарихы», «Алданғанның жолы: Америкадағы құмар ойындарының бейресми тарихы» және «Нью-Йорк бандалары». «Нью-Йорк бандалары» кейіннен Мартин Скорсезенің «Нью-Йорк бандалары» (2002) фильміне бейімделді. Дегенмен, «Нью-Йорк бандалары» фильмінің бейімделуі түпнұсқадан алынған сценарий емес, «Ең үздік түпнұсқа сценарий» номинациясына ие болды.

Ерте өмір

Миссури штатының Фармингтон қаласында дүниеге келген ол, бірнеше буын бойы адал методист уағыздаушылары болған, өте діни отбасында өсті. Оның шөптесі Фрэнсис Асбери, Америка Құрама Штаттарында тұңғыш рет тағайындалған методист шіркеуінің епископы болды. Ол жасөспірім кезінде ағасы Мэри, Эммет және Фред Асберимен бірге жергілікті Оңтүстік методист шіркеуіне көңілі тоқталды. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Асбери АҚШ армиясына қарапайым жауынгер болып қатарына қосылды. Кейіннен ол сержант, содан кейін екінші лейтенант атағына ие болды. Газ шабуылынан өкпесі ауыр зақымданғанға дейін Францияда қызмет етті (осының салдарынан өмірі бойы денсаулық проблемаларымен күресті). 1919 жылдың қаңтар айында ол құрметті түрде запасқа шығарылды.

Х. Л. Менкен және "Американ Меркурий"

Асбери 1926 жылы Х. Л. Менкеннің «The American Mercury» журналында жариялаған әңгімесі арқылы алғаш рет танымал болды. Әңгіме Асберидің туған қаласы Миссури штатының Фармингтон қаласындағы проститутканың өмірін суреттеді. Проститутка протестант клиенттерін католик зиратына, ал католик клиенттерін протестант зиратына алып барып іс жүргізетін. Фармингтон тұрғындарының кейбіреулері осы әйелді кешірілмейтін күнәкар деп есептеді. Мақала сенсация тудырды: «Бостон Watch and Ward Society» қоғамы журналға тыйым салды. Менкен Бостонға сапар шегіп, Бостон орталық алаңында журналының бір данасын сатқанда тұтқындалды. Жәй ғана құрылған «Mercury» журналының сатылымы күрт өсті, ал Асбери танымал ақынға айналды. Содан кейін Асбери өзінің назарын сабырлықты жақтаушы Кэрри Нейшнның әрекеттерін жоққа шығаратын мақалалар сериясына бұрды. Келесі жылы ол Фрэнсис Асберидің өмірбаянын жазды.

Кейінгі мансап

Герберт әр түрлі газеттерде, соның ішінде The Atlanta Georgian, New York Sun, New York Herald және New York Tribune газеттерінде репортер болып жұмыс істеді. 1928 жылы ол өзінің уақытын толығымен жазуға арнауға шешім қабылдады. Осы кезеңде ол нағыз қылмыстар туралы көптеген кітаптар мен журналдық мақалалар жазды. Ол сонымен қатар сценарий жазумен айналысып, Бродвей сахнасында қойылған бірнеше пьесаның авторы болды. Бірақ ешқайсысы сәттілікке жете алмады. Асбери 1945 жылы Эдит Эванс Асбериге үйленді, ол журналист болды және мансабының көп бөлігін The New York Times газетінде репортер болып жұмыс істеуге арнады. 1950 жылы "Ұлы иллюзия: тыйым салу тарихы" атты соңғы кітабынан кейін ол жазудан қол үзді. Асбери 1963 жылдың 24 ақпанында 71 жасында созылмалы өкпе ауруынан қайтыс болды.

Соңғы жылдары

2002 жылы режиссер Мартин Скорсезе түсірген «Нью-Йорк бандиттері» фильмі 1840 жылдардан бастап Азамат соғысы кезеңіндегі иммигранттар топтары арасындағы қылмыстық әлем мен азаматтық қақтығыстарды/көтерілістерді бейнелей келе, Асбериге деген қызығушылықты қайта жақтандырды. Асберидің көптеген еңбектері, көбінесе американдық халық мәдениетінің көлеңкелі жағының жасырын тарихын баяндайтын, қайта жарық көрді. 2008 жылы «Америка кітапханасы» «Америкалық нағыз қылмыстың екі ғасырлық шолуына» қосу үшін «Нью-Йорк бандиттері» кітабынан үзіндіні таңдады. Оның кітаптары нағыз қылмыстық жанрда ұзақ жылдар бойы танымал болғанымен, Люси Санте, Тайлер Анбиндер және Трейси Мелтон сияқты сарапшылар Асбери материалдарын пайдалануда журналистік еркіндікке барынша жүгінгенін айтты. Дегенмен, Асберидің кітаптарында көбінесе газеттер, кітаптар, памфлеттер, полиция есептері және жеке сұхбаттар туралы кең бібліографиялық мәліметтер келтіріледі. Көбінесе дереккөздер басылымның атауы, күні және беті бойынша сілтемеленеді. 2005 жылы Трейси Мелтон өзінің «Генри Гэмбриллді дарға асу: Балтимордың Plug Uglies, 1854–1860 жылдардағы зорлық-зомбылық тарихы» атты кітабында Plug Uglies шындығында Балтиморда құрылған банда екенін мәлімдеді. Нью-Йорк қаласы газеттері 1857 жылдың 4 шілдесінде болған тәртіпсіздіктерден кейін Dead Rabbits-ті Балтимордың Plug Uglies бандасымен салыстырды, бұл Plug Uglies Вашингтондағы Know Nothing көтерілісіне қатысқаннан кейін бір ай өткен соң орын алды.