Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
2 ғасырдағы грек-римдік әлем картасы
2nd century Greco Roman map of the world
Птолемейдің әлем картасы – 2 ғасырдағы грек-римдік қоғамдарға белгілі болған әлем картасы. Ол шамамен 150 жылға дейін жазылған Птолемейдің "География" кітабындағы сипаттамаға негізделген. Ең ерте сақталған қолжазбалардың біріндегі жазуға сәйкес, бұл карта әдетте Александриялық Агатодемонға жатқызылады. Птолемей картасының ерекшелігі – бойлық және ендік сызықтарын алғаш рет пайдалану, сондай-ақ жердегі орналасқан жерлерді астрономиялық бақылаулар арқылы анықтау. "География" 9 ғасырда грек тілінен араб тіліне аударылып, әл-Хуаризмидің жұмысында маңызды рөл атқарды, бірақ кейін ұмытылған. Бірақ, ғаламдық координаттар жүйесінің идеясы еуропалық географиялық ойлауды революцияландырды және картографияны математикалық тұрғыдан қарастыруға түрткіс берді. Птолемейдің еңбегі бастапқыда карталармен бірге жарық көрген болуы мүмкін, бірақ олардың ешқайсысы табылмаған. Қазіргі картаның түрі 1295 жылдан кейін Максим Планудтың жетекшілігімен Византия монахтары Птолемейдің координаттары бойынша қайта құрастырылды. Бұл түпнұсқа мәтінге сәйкес болмауы мүмкін, себебі ол Птолемей ұсынған екі проекцияның аз қолданылатын нұсқасын пайдаланады.
The Ptolemy world map is a map of the world known to Greco Roman societies in the 2nd century. It is based on the description contained in Ptolemy's book Geography, written c. no – c. 150. Based on an inscription in several of the earliest surviving manuscripts, it is traditionally credited to Agathodaemon of Alexandria. Notable features of Ptolemy's map is the first use of longitudinal and latitudinal lines as well as specifying terrestrial locations by celestial observations. The Geography was translated from Greek into Arabic in the 9th century and played a role in the work of al Khwārizmī before lapsing into obscurity. The idea of a global coordinate system revolutionized European geographical thought, however, and inspired more mathematical treatment of cartography. Ptolemy's work probably originally came with maps, but none have been discovered. Instead, the present form of the map was reconstructed from Ptolemy's coordinates by Byzantine monks under the direction of Maximus Planudes shortly after 1295. It probably was not that of the original text, as it uses the less favored of the two alternate projections offered by Ptolemy.
Құрлықтар
Материктер Еуропа, Азия және Ливия (Африка) деп көрсетілген. Әлемдік мұхит тек батыс жағынан ғана көрінеді. Картада екі үлкен жабық теңіз: Жерорта теңізі және Үнді теңізі (Indicum Pelagus) белгіленген. Марин мен Птолемейдің жер шарының көлемін дұрыс есептемегеніне байланысты, біріншісі доғаның градустары бойынша тым ұзаққа созылған; ал Гиппархқа сүйенгендіктен, олар екіншісін белгісіз жерлердің шығыс және оңтүстік жағалауларымен қате түрде қоршап алады, бұл картаға Дүниежүзілік мұхиттың батыс жағалауын анықтауға кедергі келтіреді. Үндістан Инд және Ганг өзендерімен шектеледі, бірақ оның түбегі қысқарып берілген. Оның орнына Шри-Ланка (Тапробане) едәуір үлкейтілген. Малай түбегі бұрынғы "Алтын арал" орнына Алтын Херсонес деп аталады, бұл Суматрадағы кен орындары туралы үнділік мәліметтерден туындаған. Алтын Херсонес артында Ұлы шығанақ (Magnus Sinus) Таиланд шығанағы мен Оңтүстік Қытай теңізін біріктіреді, ол Үнді теңізін қоршап тұрған белгісіз жерлермен шектеледі. Қытай жер және теңіз Жібек жолдары арқылы алынған әртүрлі хабарламаларға байланысты екі бөлікке бөлінеді – Цинь (Синай) және Жібек елі (Серика).
The continents are given as Europe, Asia, and Libya (Africa). The World Ocean is only seen to the west. The map distinguishes two large enclosed seas: the Mediterranean and the Indian (Indicum Pelagus). Due to Marinus and Ptolemy's mistaken measure of the circumference of the earth, the former is made to extend much too far in terms of degrees of arc; due to their reliance on Hipparchus, they mistakenly enclose the latter with an eastern and southern shore of unknown lands, which prevents the map from identifying the western coast of the World Ocean. India is bound by the Indus and Ganges rivers, but its peninsula is much shortened. Instead, Sri Lanka (Taprobane) is greatly enlarged. The Malay Peninsula is given as the Golden Chersonese instead of the earlier "Golden Island", which derived from Indian accounts of the mines on Sumatra. Beyond the Golden Chersonese, the Great Gulf (Magnus Sinus) forms a combination of the Gulf of Thailand and South China Sea which is bound by the unknown lands thought to enclose the Indian Sea. China is divided into two realms—the Qin (Sinae) and the Land of Silk (Serica)—owing to the different accounts received from the overland and maritime Silk Roads.