Кіріспе
Көзді қорғау – көзді, кейде бетті қорғауға арналған және жарақат алу қаупін азайтуды мақсат ететін құрал. Көзді қорғауды қажет ететін қауіптерге мыналар жатады: бөлшектер мен сынықтардың соққысы, жарық немесе сәулелену, желдің күші, ыстық, теңіздің шашырауы немесе спортта қолданылатын доп немесе шайбаның соққысы. Көзді қорғау құралдары көзді кию түріне және олардың қорғауға бағытталған қаупіне қарай санаттарға бөлінеді. Оларға: бүйірлері қорғалған көзілдіріктер, көздіктер, дәнекерлеуге арналған шлемдер, дәнекерлеуге арналған қол қалқандары, икемді емес шлемдер (капталғы қорғағыштар), бет қалқандары және респиратор бет маскалары кіреді.
Eye protection is protective gear for the eyes, and sometimes face, designed to reduce the risk of injury. Examples of risks requiring eye protection can include: impact from particles or debris, light or radiation, wind blast, heat, sea spray or impact from some type of ball or puck used in sports. Eye protection are typically separated into categories based on the style of eye wear and the hazard they are designed to reduce. There categories include: Spectacles with side protection; Goggles; Welding helmet; Welding Hand Shields; Non Rigid Helmets (hoods); Face shield; and Respirator Face pieces.
Көзілдірмелер
Қауіпсіздік көзілдірігі немесе көзілдірік, көзді қорғаудың барлық түрлері үшін жиі қолданылатын жалпы атау болғанымен, нақтырақ айтқанда, әдеттегі көзілдіріктерге ұқсас қорғаныш жабдықтарын білдіреді. Көптеген ұлттық стандарттарға сәйкес келу үшін көзілдіріктердің линзалардың артына бұйымдардың кірмеуін қамтамасыз ету үшін бүйірлік қалқандары болуы тиіс. Қауіпсіздік көзілдірігіне көру қабілеті нашар пайдаланушылар үшін рецепт бойынша түзетілген линзаларды орнатуға арналған қосымша жақтауларды орнатуға болады. Мұндай қосымша жақтаулар қорғаныш линзасының артына бекітіледі. Кейбір жағдайларда, егер олар жоғары соққыға төтеп беретін материалдан жасалса, әдеттегі көзілдірікті алып тасталатын бүйірлік қалқандармен киюге рұқсат етіледі. Сондай-ақ, пайдаланушының әдеттегі көзілдірігінің үстіне киюге арналған үлкен көзілдіріктер де жасалады.
Көру көзілдіріктер
Көзілдірік – көзді қорғауға арналған құрал, көз аймағын қоршап, көзге шаң-тозаң, жұқпалы сұйықтықтар немесе химиялық заттардың тиюіне кедергі келтіреді. Көзілдіріктер екі стильде болады: көз ұясына арналған көзілдірік және қаптамалы көзілдірік. Көз ұясына арналған көзілдірік көздің шеңберін толық жабап, жан-жақты қорғауды қамтамасыз етеді. Олардың реттелетін немесе серпімді бас таспалары бар, сондай-ақ ауаның кіруіне және буланудың алдын алу үшін желдеткіш тесіктерімен жабдықталған. Мысалы, жүзу көзілдірігі көзді тұз немесе хлордан қорғау үшін қолданылады. Қаптамалы көзілдіріктер көздік немесе көзәйнек үстінен киюге арналған. Көз ұясына арналған көзілдіріктер сияқты, олар да реттелетін немесе серпімді бас таспаларымен және ауаның кіруіне және буланудың алдын алу үшін тікелей немесе жанама желдеткіш тесіктерімен жабдықталған. Екі модель де ірі бөлшектерді тоқтатып тұра алады, бірақ жанама желдеткіші бар көзілдіріктер сұйықтықтар мен шаңды жақсырақ ұстайды.
Дәнекерлеу қалқандары мен қалқандары
Дәнекерлеу каскасы – дәнекерлеудің белгілі бір түрлерін орындау кезінде көзге, бетке және мойынға нұрдың шағылуынан, ультракүлгін сәулелерден, ұшқындардан, инфрақызыл сәулелерден және ыстықтан қорғау үшін қолданылатын бас киімінің бір түрі. Дәнекерлеуге арналған қол қалқаны – жұмыс істеу кезінде бет алдында ұстауға арналған, төменгі жағында тұтқасы бар және дәнекерлеу каскасындағыдай қорғаныш линзасы бар металл пластина.
Құрамында:
Капсырмалар (немесе жұмсақ қалқандар) соққыға төзімді терезелермен жабдылған, олар әдетте пластиктен немесе осыған ұқсас материалдан жасалады. Ауамен жабдықтау жүйесі де қосылуы мүмкін. Капсырмалар шектеулі кеңістіктерде пайдалану үшін жұмсақ материалдан және тасымалдау мен сақтауды жеңілдету үшін жиналмалы конструкциядан жасалады.
Бетті қорғайтын қалқандар
Бетқалқан – киген адамның бүкіл бетін (немесе оның бір бөлігін) соққы, шашырау, ыстық немесе жарқырау сияқты қауіптерден қорғауға арналған құрылғы. Бетқалқандар, дәнекерлеу каскалары және қол қалқандары сияқты, пайдаланушы визорды үнемі көтеріп, түсіреді. Визорды көтерген кезде көзді қорғау үшін визордың астына көзілдірік тағу қажет.
Жүрекке арналған респиратор бөлшектері
Респиратор – ауадағы микроорганизмдер, түтіндер, булар және газдарды қоса алғанда, бөлшектік заттарды тыныс алудан қорғауға арналған құрылғы.
Ұшатын заттар
Шыбыз, ара, егеуқұйрық сияқты жәндіктер жоғары жылдамдықпен ұшып, көзіңізге тиеді. Олардың қанаттары немесе шаншығы көзіңізді тітіркендіруі немесе тіпті мүйіз қабығын сырқыратып зақымдауы мүмкін, бұл қатты ауыруға және ұзақ мерзімді зақымға әкелуі мүмкін. Ұнтақтау немесе механикалық өңдеу сияқты процестерден туындаған ұсақ бөлшектер мен сынықтар кейбір қорғаныш көзілдіріктерден өтіп кетуі мүмкін. Америка Құрама Штаттарында осы қауіптерден қорғайтын қорғаныш көзілдіріктерді сертификаттау үшін ANSI/ISEA Z87.1 2020 стандарты қолданылады.
Ұшып бара жатқан бөлшектер, шаң және жел
Шаң, кір, ұсақ тастар сияқты қоқыстар желмен көтеріліп, көзге тиюі мүмкін. Бұл дискомфорт тудыруы және мүйіз қабығының сызатына немесе инфекцияға әкелуі мүмкін.
Ультрафиолет сәулелері
Күн сәулесінен шығатын ультракөк сәуле көзге де зиян келтіруі мүмкін. Ұзақ уақыт бойы ультракөк сәулеге ұшырау катаракта, макулярлық дегенерация және көру қабілетінің жоғалуына алып келуі мүмкін басқа да көз ауруларын тудыруы мүмкін.
Қышқыл шашырауы; химиялық күйік
Көзге зақымдардың көп бөлігі химиялық заттармен тікелей жанасудан туындайды. Мұндай жарақаттар көбінесе жеке қорғаныш құралдарын тиімсіз таңдау салдарынан болады, бұл химиялық заттардың қорғаныш көздік құралдардың шетінен немесе астынан өтуіне мүмкіндік береді. Химиялық заттар шашырағанда, түман, бу немесе түтін түрінде көзге тигенде, ауыр және қайтымсыз зақымдану мүмкін. Химиялық заттармен жұмыс істегенде немесе олардың жанында жүргенде, шұғыл көз жуу станцияларының орналасқан жерін және көру қабілеті шектеулі жағдайда оларға қалай жетуге болатынын білу маңызды. Дұрыс тағылып, киінгенде, көздік құралдар сіздің көзіңізді қауіпті заттардан қорғайды. Жұмысшылардың химиялық қауіптерге ұшырауы мүмкін аймақтарда бетке кигізілетін қалқан қажет болуы мүмкін. Бетке кигізілетін қалқандар: химиялық қауіптерге қарсы бүкіл бетті қорғауға арналған қосымша қорғаныш құралдары. Күн көзілдірігі жеткілікті қорғаныш қамтамасыз етпейді.