Жалал-Абад облысы: табиғаты, экономикасы және халқы
Jalal-Abad Region
Қырғызстан аймағы: орман, ботаникалық және аң ауру қорықтары, ауыл шаруашылығы, минералдық ресурстар, мұнай өндірісі. Экономикасы мен табиғаты туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қырғызстан облысы Орман қорықтары (Күру Көл, Мискин Сәй, Дашман, Балтыр Хан, Ұзын Ақмат) Ботаникалық қорықтар (Чанач, Кош Тектир, Чаткал, Рязань Сәй, Жел Тийбес, Қырғыз Гава) Аң ауру қорықтары (Тогуз Торо, Чичкан, Чандалаш)
Region of Kyrgyzstan
Forest reserves (Kuru Köl, Miskin Say, Dashman, Baltyr Khan, Uzun Akmat)
Botanical reserves (Chanach, Kosh Tektir, Chatkal, Ryazan Say, Jel Tiybes, Kyrgyz Gava)
Game reserves (Toguz Toro, Chychkan, Chandalash)
Экономика
Бұл аймақта бидай, жеміс-жидек, көкөніс, жүгері, жаңғақ, темекі және жібекқұрттар өсіріледі. Аймақта сондай-ақ бірнеше тоқыма фабрикасы мен гидроэлектр станциялары бар. Мұнда минералдар, табиғи газ, көмір, металдар және мұнай кездеседі, әсіресе Кохкор-Ата қаласының маңында, онда шағын мұнай өнеркәсібі орналасқан. Кеңес кезеңіндегі минералдар, табиғи газ, көмір, металдар және мұнайды өндірудің көп бөлігі тоқтатылған. Аймақтың маржаны – Сары Челек табиғи қорығы, оның ішінде жабайы жеміс ағаштары мен қарлы тау шатқалдарымен қоршалған Сары Челек көлі орналасқан. Бірнеше кеңес кезеңінің курорттары түрлі созылмалы аурулары бар адамдарға минералды сумен емдеу бағдарламаларын ұсынады. Көптеген компаниялар ел ішінде және шетелде минералды суды бөтелкелеп сатуда сәттілікке жетті. Ферғана аңғарының кішкентай шеттерін есептемегенде, Жалал-Абад облысы – таулы аймақ. Бұл жерде тауға серуендеуге шексіз мүмкіндіктер бар, бірақ Арсланбобтан басқа инфрақұрылымның жетіспеуі келушілерге қиындық тудырады. Үкімет пен Жалпы қоршаған орта жөніндегі қор (ЖҚЖ) қолдауымен жүзеге асырылып жатқан биологиялық әртүрлілікті сақтау бағдарламасы осы табиғи ресурстарды қорғауға және экологиялық туризмді дамытуға бағытталған.
Wheat, fruit, vegetables, maize, nuts, tobacco, and silk worm cocoons are grown in the region. The region also has a few textile plants and hydroelectric stations. Minerals, natural gas, coal, metals, and oil can be found here, notably around the town of Kochkor Ata, which is home to small scale oil industry. Most of the extraction of minerals, natural gas, coal, metals, and oil of the Soviet era has ceased. A pearl of the region is the Sary Chelek Nature Reserve with Lake Sary Chelek, surrounded by wild fruit orchards and snow covered peaks. A few Soviet era resorts offer mineral water treatment programs for people with various chronic diseases. A number of companies have succeeded in trading bottled mineral water around the country and abroad. Except for the small fringes of the Fergana Valley, Jalal Abad Region is a land of mountains. There are unlimited trekking possibilities in the area, but the lack of infrastructure, except at Arslanbob, poses problems to visitors; a biodiversity conservation program supported by the government and the Global Environment Facility (GEF) is working to protect these natural resources and promote soft tourism.
Демография
2009 жылғы халық және тұрғын үй санағы мәліметтері бойынша Жалал-Абад облысының халқы 930 630 (де-факто саналып өткен халық) немесе 1 009 889 (де-юре халық) адамды құрады. 2021 жыл басындағы ресми бағалау бойынша халық саны 1 260 617 адамға жетті.
The population of Jalal Abad Region, according to the Population and Housing Census of 2009, amounted to 930,630 (enumerated de facto population) or 1,009,889 (de jure population). The official population estimate for the beginning of 2021 was 1,260,617.