Кіріспе

Афро-кариб музыкасы – Кариб бассейнінде африкалық диаспорадан пайда болған музыкалық стильдерді білдіретін кең термин. Осы ерекше музыкалық өнер түрлері африкалық, жергілікті халықтар мен еуропалықтардың мәдени қарым-қатынасынан туындаған. Афро-кариб музыкасы әртүрлі африкалық мәдениеттердің, сондай-ақ жергілікті және еуропалық мәдениеттердің құрамдас бөліктерін, аспаптарын және ықпалдарын қамтиды. Афро-кариб музыкасына тарихи және стильдік факторлар әсер еткен. Тарихи тұрғыдан алғанда, Афро-кариб музыкасына Атлант мұхиты арқылы құл саудасы, содан кейін құлдардың қарсылығы мен азаттыққа қол жеткізуі ықпал етті. Афро-кариб музыкасының тарихы 15 ғасырға дейін жетеді, дәл сол кезде құл саудасы басталды. Афро-кариб музыкасы ғасырлар бойы болғанымен, жергілікті жазбалар мен тарату 1920 жылдары ресми түрде басталды. Алғашқы Афро-кариб жанрларының ішінде калипсо, меренге, сон, регги және сальса бар. Соңғы жылдары Афро-кариб мәдениеті мен дәстүріне жаңаша құрмет көрсеткеніне байланысты осы жанрлардың көптегені мойындалды. Африка мемлекеттерінің еуропалық құл саудагерлерімен ынтымақтастығы құл саудасын күшейте түсіп, еуропалық құл сатушылардың адамдарды ұрлау немесе күш қолдану қажеттілігін жойды. Осының нәтижесінде Гаити әлемде құлдықты алғаш болып жойған ел атанды. Гаити революциясынан кейін Ұлыбритания 1807 жылы құлдарды импорттауды тоқтатты және 1823 жылы құлдықты жою процесін бастады. XIX ғасырдың басында Ұлыбританияда құл саудасы тоқтатылғанымен, Иберия түбегі арқылы 1873 жылға дейін құл саудасы жалғасты. Африкалық мәдениеттің басты ықпалы банту, конго, фон және йоруба халықтарынан келген. Бұл негізінен құлдардың көп бөлігі Батыс немесе Орталық Африкадан шыққандығымен байланысты, себебі олар Атлант теңізінің жағалауына жақын орналасқан. Афро-кариб музыкасының мәтіні көбінесе испан, ағылшын немесе француз тілдерінде жазылады. Уақыт өте келе африкалық элементтер, мысалы, соққы аспаптары мен сұрақ-жауап әдісі еуропалық дәстүрлі элементтермен біріктірілді. Бұл ырғақтар көбінесе бата сияқты барабандарды пайдаланып жасалады. Осы техниканы Батыс және Орталық Африкадан келген құлдар Кариб теңізіне әкелді. Сұрақ-жауап әдісі Афро-кариб музыкасының барлық жанрында, әсіресе Кубадан шыққан музыкада қолданылады. Барабандар көптеген рәсімдер мен кештерде қолданылады, мысалы, Гаитидегі водун рәсімінде. Афро-кариб музыкасындағы барабанның ықпалы Латын Америкасы, Еуропа және Африкадан шыққан көптеген танымал барабан түрлерімен үйлеседі. Дәстүрлі түрде бата барабаны екі жағында тартылған терімен жабдықталған ағаш негізден тұрады.

Гаитилік меренг

Меренг Гаитиде дәстүрлі африкалық музыка мен еуропалық элементтердің қосылуынан пайда болған жанр. Меренгке африкалық чика және календа, сондай-ақ еуропалық контрданс музыкалық стильдері әсер еткен.