Оңтүстік Темір Жолы Компаниясы: Тарих және Мүлік Бөлінісі

Кіріспе

Südbahn Gesellschaft (сөзбе-сөз Оңтүстік теміржол компаниясы) – Австрия империясында, Австрия-Мажарстанда (1867 жылдан кейін) және кейін Австрия, Венгрия және Югославия Корольдігінде (1918 жылдан кейін) көптеген теміржол желілерін салған және басқарған австриялық корпорация. Компания екі себеппен көзге түсті: Біріншіден, Бірінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін оның мүліктерін бөлуге шамамен екі он жыл уақыт кетті. Екіншіден, компания барлық теміржол операцияларын тоқтатқаннан кейін де, негізінен бұрынғы қызметкерлерінің зейнетақы талаптарын сақтау үшін мүліктерді басқару арқылы сақталды.

Тарих

1859 жылы Австрия мемлекетінің жаңа темір жолдар салуға жеткілікті қаражаты болмаған кезде Венада акционерлік қоғам ретінде құрылды. Меншігі негізінен француз инвесторларына тиесілі болды. Wien Gloggnitzer Bahn және k. k. Südliche Staatsbahn-тің мұрагері ретінде Südbahn Gesellschaft Венадан Триестке дейінгі маңызды Оңтүстік темір жол желісін, соның ішінде әйгілі Семеринг өткелін пайдаланды. Компания құрылған кезде Венеция Австрия құрамында болғандықтан, империяның Жерорта теңізіндегі басты порты болып Венеция саналатын еді. 1867 жылы Венецияны жоғалтқаннан кейін Триест жаңа басты портқа айналды. Südbahn Gesellschaft сонымен қатар Куфштейннен Веронаға (кейін Алаға дейін) дейінгі желіні де басқарды, оның маңызды бөлігі – 1867 жылы салынған Бреннер темір жолы болды. Екі солтүстік-оңтүстік бағыттар Марбургтен (Драу маңында) Клагенфурт арқылы Франценфестеге дейін созылған шығыс-батыс бағытымен байланыстырылды. Бұдан өзге, қазіргі Италия, Венгрия және Хорватияда да көптеген желілер жұмыс істеді. 1866 жылы Австрия Жоғарғы Италиядағы (Венеция және Ломбардия) билігін жоғалтқанда, жаңа Strade Ferrate Alta Italia (SFAI) Südbahn Gesellschaft-тен бөлінді, оның негізгі акционерлері ана компаниясымен бірдей болды. Келесі "алтын дәуірде" Südbahn Gesellschaft Семерингте және Аббация теңіз жағалауындағы курорттар сияқты әртүрлі демалыс орындарын дамытуға белсенді түрде атсалысты. Осы орындарда, сондай-ақ Оңтүстік Тирольдегі Тоблахта компания өзінің темір жол желілері арқылы оңай қол жетімді болатын темір жол қонақ үйлерін иеленді. Бірінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін компания жаңа еуропалық мемлекеттер активтерінің үлесін алуға тырысқандықтан, бірнеше бөлікке бөлінуге мәжбүр болды. Локомотивтер мен вагондар таралуындағы теңсіздік бұл процесті қиындатты. Осы мәселелерді шешуге арналған мемлекетаралық комиссия барлық тараптар келісетін шешімге келу үшін көп жылдар жұмсады. 1923 жылы Австрияда Südbahn Gesellschaft Donau Save Adria Eisenbahn Gesellschaft (бұрынғы Südbahn Gesellschaft) (DOSAG) болып қайта құрылды, ал темір жол операциялары Австрия Федералдық темір жолдарына берілді. DOSAG компаниясы 1982 жылға дейін өмір сүрді. Италияда ол 1990 жылға дейін таза активтерді басқару компаниясы ретінде тіркелген еді. Венгрияда ол 1932 жылға дейін Duna Száva Adria Vasúttársaság болып сақталды, содан кейін Венгрия мемлекеттік темір жолдарына қосылды.

The company was created in 1859, when the Austrian state was lacking sufficient funds for building new railways, as a joint stock company in Vienna. The ownership was mainly in the hands of French investors. As the successor of the Wien Gloggnitzer Bahn and the k. k. Südliche Staatsbahn, the Südbahn Gesellschaft operated the important Southern Railway line from Vienna to Triest, with its famous Semmering crossing. At the time of the company's creation, Venetia was part of Austria, and hence Venice was supposed to be the main Mediterranean harbour of the empire. After the loss of Venetia in 1867, Triest became the new main harbour. The Südbahn Gesellschaft also operated the line from Kufstein to Verona (later only to Ala), with its central piece, the Brenner railway, which had been completed in 1867. The two north south lines were connected by the east west line from Marburg (an der Drau) via Klagenfurt to Franzensfeste. Moreover, multiple lines in current day Italy, Hungary und Croatia were operated. When Austria lost, in 1866, its rule over Upper Italy (Venetia and Lombardy), the new Strade Ferrate Alta Italia (SFAI) was split from the Südbahn Gesellschaft, with the same main shareholders as the mother company. During the following "golden time", the Südbahn Gesellschaft was active in the propagation of various resorts, mainly on the Semmering and at the seaside resort Abbazia. At these places as well as at Toblach in the South Tyrol, the company operated its own railway hotels, which could conveniently be reached via its railway lines. After the end of World War I, the company had to be split into various parts, as the new European nations wanted to get their share of its assets. This was especially complicated with locomotives and wagons, which were spread unevenly over the respective areas. It took the interstate commission handling these problems many years to arrive at a solution that was accepted by all nations. In Austria, the Südbahn Gesellschaft was refounded as the Donau Save Adria Eisenbahn Gesellschaft (vormals Südbahn Gesellschaft) (DOSAG) in 1923, the railway operations were handed over to the Austrian Federal Railways. The DOSAG would exist as a company until 1982. In Italy, it was still incorporated in 1990 as a pure asset management company. In Hungary, it existed as Duna Száva Adria Vasúttársaság until 1932, after which it was merged into the Hungarian State Railways.