Билли Бадд: Теңіз трагедиясы (Billy Budd: Teñiz tragediasy)
Billy Budd (film)
«Billy Budd» (1962) фильмі – Герман Мелвилл романы негізінде түсірілген британдық тарихи драма. Теренс Стэмп, Роберт Райан басты рөлдерде. Теңізшілер, қақтығыстар, сыбайлас жемқорлық.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1962 жылғы фильм
1962 film
«Билли Бадд» – Питер Устиновтың өндірген, режиссерлік еткен және бірлесіп сценарийін жазған 1962 жылғы британдық тарихи драмалық приключениялық фильм. Герман Мелвиллдің «Билли Бадд» атты повесінің Луис О. Кокс және Роберт Х. Чапманның сахналық нұсқасынан бейімделген бұл фильмде Теренс Стамп Билли Бадд рөлінде, Роберт Райан Джон Клэггарт рөлінде, ал Устинов капитан Вэр рөлінде ойнады. Стамптың толық метражды фильмдегі дебюті болған бұл туындысы үшін «Оскар» сыйлығының «Ең үздік қосалқы актер» номинациясына ұсынылып, «Алтын глобус» сыйлығын «Ең үміткер ер жас актер» номинациясы бойынша жеңіп алды. Фильм төрт «BAFTA» сыйлығына ие болды.
Billy Budd is a 1962 British historical drama adventure film produced, directed, and co written by Peter Ustinov. Adapted from Louis O. Coxe and Robert H. Chapman's stage play version of Herman Melville's short novel Billy Budd, it stars Terence Stamp as Billy Budd, Robert Ryan as John Claggart, and Ustinov as Captain Vere. In his feature film debut, Stamp was nominated for an Academy Award for Best Supporting Actor, and received a Golden Globe Award for Most Promising Male Newcomer. The film was nominated for four BAFTAs.
Сюжет
1797 жылы британдық әскери кемесі HMS Avenger, The Rights of Man сауда кемесінен "Соғыс құқығына сәйкес" бір матросты қызметке қабылдайды. Жаңа матрос Билли Баддты кемедегі әріптестері ойсыз деп есептейді және оны өз цинизміне үйретуге тырысады. Бірақ Баддтың берік оптимизмі сақталады; экипаж жеуге тиіс қорқынышты қазанды сынауын сұрағанда, ол: "Ыстық. Көп. Дәмінен басқасының бәрі ұнайды" дейді. Экипаж Баддтың толқығанда сөйлеуінде діркілдеуін байқайды. Бадд экипажға ұнай алса да, қатал қару шебері Джон Клэггартпен дос болуға тырысқан әрекеті сәтсіз аяқталады. Клэггарт қатыгез және өкінуші емес, ол экипажды аяусыз қамшылап, олар оған зиян келтіре алмас бұрын жабайыландыратын адам. Бірде палубада Біллимен жалғыз қалғанда, Клэггарттың қабағында шайтан мүйіздеріне ұқсайтын көлеңкелер пайда болады. Клэггарт Скикке Баддты жазалауға және жоспарланған бүлікке қатыстыруға жол табуды бұйырады. Содан кейін ол айыптамаларын капитан Эдвин Фэрфакс Вэрге жеткізеді. Вэр Клэггарт пен Баддты жеке кездесу үшін каютасына шақырады. Клэггарт Баддты құлсаушы деп жалған айыптағанда, Бадд жауап беруге сөз таба алмай дірдейді және Клэггартты ұрып жібереді, ол блок пен тақпаққа соғылып, қаза табады. Капитан Вэр әскери сотты шақырады. Бадд пен Клэггарттың қақтығысының себебін білгенімен, капитан мораль мен лауазымына адалдық арасында қысымға ұшырайды. Вэр сот отырысының соңғы кезеңіне араласады – сол кезде пікірлер Баддты қолдайды, – айыпталушы Клэггартты ұрғандықтан, тіпті оны өлтіргендіктен де кінәлі деп танылуы керек деп талас қояды. Оның заңның әрпі маңызды деген аргументі сәтті аяқталады және Бадд сотталды. Келесі күні таңертең кеменің мачтасына ілініп өлтіруге сотталған Бадд жақсы аяқ киім киюге тырысады. Баддтың соңғы сөздері: "Құдай капитан Верді жарылқасын!" – дегеннен кейін Вэр құлап, Баддты кейіннен көтеріп, кеменің тұтқасына іліп қояды. Экипаж оқиғадан кейін бүлік көтеруге асығысқан, бірақ Вэр тек қана алысқа қарайды. Кемедегі теңізшілер жасағы экипажға оқ атуға дайындалғанда, француз кемесі пайда болып, "Аванжерге" оқ атуды бастайды. Экипаж қарсылық көрсету үшін оққа оқпен жауап береді, ал шайқас барысында кеменің бір бөлігі Вэрге түсіп, оны өлтіреді. Кеменің мүсіні де атылып түсіріледі, ал баяндаушы Баддтың батырлық құрбандығы туралы айтады.
In the year 1797, the British naval vessel HMS Avenger presses into service a crewman "according to the Rights of War" from the merchant ship The Rights of Man. The new crewman, Billy Budd, is considered naive by his shipmates, and they attempt to indoctrinate him in their cynicism. But Budd's steadfast optimism remains; when asked to critique the horrible stew the crew must eat, he offers "It's hot. And there's a lot of it. I like everything about it except the flavor." The crew discovers Budd stammers in his speech when anxious. Though Budd manages to enchant the crew, his attempts at befriending the brutal master at arms, John Claggart, are unsuccessful. Claggart is cruel and unrepentant, a man who controls the crew through vicious flogging, savaging them before they can prey on him. In a scene on deck alone with Billy, Claggart is lit with shadows on his brows resembling satanic horns. Claggart orders Squeak to find means of putting Budd on report and to implicate him in a planned mutiny. He then brings his charges to the Captain, Edwin Fairfax Vere. Vere summons both Claggart and Budd to his cabin for a private confrontation. When Claggart makes his false charges that Budd is a conspirator, Budd stammers, unable to find the words to respond, and he strikes Claggart who falls backward against a block and tackle and fatally injures himself. Captain Vere assembles a court martial. Though aware of the background to Budd and Claggart's conflict, the captain is also torn between morality and duty to his station. Vere intervenes in the final stages of deliberations which at that point are in support of Budd to argue the defendant must be found guilty for even striking Claggart, not to mention killing him. His argument that the letter of the law matters is successful, and Budd is convicted. Condemned to be hanged from the ship's yardarm at dawn the following morning, Budd takes care to wear his good shoes. At Budd's final words, "God bless Captain Vere! ", Vere crumbles, and Budd is subsequently hoisted up and hanged on the ship's rigging. The crew is on the verge of mutiny over the incident, but Vere can only stare off into the distance. Just as the crew is to be fired upon by the ship's marine detachment, a French vessel appears and commences cannon fire on The Avenger. The crew breaks off from the potential mutiny to return fire, and in the course of battle a piece of the ship's rigging falls on Vere, killing him. The ship's figurehead is also shot off while a narrator tells of Budd's heroic sacrifice.
Өндіріс
Режиссерлік қызметінен басқа, Устинов фильмнің продюсері де, басты рөлдердің бірін де ойнайды. Фильмге деген ықыласы оның оқиғадағы кейіпкерлермен терең байланысын көрсетеді. Ол былай деді: "Мен өкінішсіз, белсенді оптимистпін. Ақымақ болмау үшін оптимист әлемнің қаншалықты қайғылы болуы мүмкін екенін білуі керек. Әлемнің ащы шындығын күн сайын қайтадан сезінетін – тек пессимист ғана". Романға келсек, Мелвилл 30 жыл бойы өлең жазып, 1888 жылдың соңында «Билли Бадд» романымен көркем әдебиетке қайтып оралды. 1891 жылы қайтыс болғанда роман аяқталмай қалды, бірақ оның әйелі оны аяқтауға көмектесті, алайда ол жарияланбады. Мелвиллдің өмірбаянын жазған зерттеуші 1919 жылы оның немересінің Нью-Джерсидегі үйіндегі жазушының қағаздарының арасында оған кездейсоқ тап болды, және ол 1924 жылы жарияланды. Содан кейін басқа да нұсқалары жарық көрді, бірақ Мелвиллдің түпнұсқа жазбалары табылар алдында, түпкілікті нұсқасы 1962 жылы ғана жарық көрді. Қызыққа тіресектесек, осы фильмнің нұсқасы континенттік Еуропа мен Англияда түсіріліп, сол жылы көрсетілімге шықты.
In addition to serving as director, Ustinov also produces and co stars in the feature. His dedication to the film appears to emanate from his identification with the characters in the story. He said, "I am an optimist, unrepentant and militant. After all, in order not to be a fool an optimist must know how sad a place the world can be. It is only the pessimist who finds this out anew every day." On the novel itself, Melville had been writing poetry for 30 years when he returned to fiction with Billy Budd in late 1888. Still unfinished when he died in 1891, Melville's widow worked to help complete it, but it remained unpublished. Melville's biographer accidentally stumbled upon it when going through a trunk of the writer's papers in his granddaughter's New Jersey home in 1919, and it was finally published in 1924. Over the years other versions were published, but it was not until Melville's original notes were found that the definitive version was ultimately published in 1962. Coincidentally, this movie version, made in continental Europe and England, was released the same year.
Қабылдау
Стенли Кауффманн, "The New Republic" газетінде, "Билли Бадд дерлік барлық жағынан сәтсіздікке ұшырады, және бұл (Питер) Устиновтың кінәсі" деп жазды. Лондонның Лестер скверіндегі тұңғыш аптасында ол 12 000 долларлық кассалық табыс алып, жаңа рекорд орнатты. Rotten Tomatoes сайтындағы шолулардың 92% оң бағаланған, бұл 12 шолуға негізделген.
Stanley Kauffmann of The New Republic wrote Billy Budd was 'in almost every way a failure, and it is (Peter) Ustinov's fault.'. In its opening weekend in Leicester Square, London, it grossed a house record $12,000. The review aggregator website Rotten Tomatoes reports an 92% approval rating based on 12 reviews.
Марапаттар мен құрметтер
Сыйлық санаты Номинант(тар) Нәтиже Сілтеме (Дереккөздер)
Академия сыйлығы Ең үздік қосалқы актер Теренс Стамп
Британдық академия киносы сыйлығы Кез келген елден шыққан ең үздік фильм
Ең үздік британдық фильм
Ең үздік шетелдік актер Роберт Райан
Ең жақсы британдық сценарий Питер Устинов және Девит Боден
Басты кино рөлдеріне ең көп үміт беретін жаңа актер Теренс Стамп
Америка режиссерлер гильдиясы сыйлығы Кинодағы ең көрнекті режиссерлік жетістік Питер Устинов
Алтын глобус сыйлығы Ең көп үміт беретін жаңа актер (ер) Теренс Стамп
Ұлттық сын-пікірлер кеңесі сыйлығы Топ-10 фильм, 2-орын
Америка жазушылар гильдиясы сыйлығы Ең жақсы жазылған американдық драма Питер Устинов және Девит Боден
Award Category Nominee(s) Result Ref. (References) Academy Awards Best Supporting Actor Terence Stamp British Academy Film Awards Best Film from any Source Best British Film Best Foreign Actor Robert Ryan Best British Screenplay Peter Ustinov and DeWitt Bodeen Most Promising Newcomer to Leading Film Roles Terence Stamp Directors Guild of America Awards Outstanding Directorial Achievement in Motion Pictures Peter Ustinov Golden Globe Awards Most Promising Newcomer – Male Terence Stamp National Board of Review Awards Top Ten Films 2nd Place Writers Guild of America Awards Best Written American Drama Peter Ustinov and DeWitt Bodeen