Вертхайм, Германия: қала туралы ақпарат, тарихы, географиясы. Таубер және Майн өзендерінің тоғысында орналасқан ортағасырлық қала және сарайымен танымал.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Вертхайм (шығыс франкония: Wärде) – Германияның оңтүстік-батысындағы қала, Баден-Вюртемберг штатында орналасқан. Қаланың халқы шамамен 23 400 адамды құрайды. Вертхайм Таубер және Майн өзендерінің тоғысқан жерінде жатыр. Бұл қала ескерткіш сарайымен және ортағасырлық қала орталығымен әйгілі.
Wertheim (East Franconian: Wärde) is a town in southwestern Germany, in the state of Baden Württemberg with a population of around 23,400. It is located on the confluence of the rivers Tauber and Main. Wertheim is best known for its landmark castle and medieval town centre.
География
Вертхайм – Баден-Вюртемберг штатының ең солтүстіктегі қаласы. Ол Таубер және Майн өзендерінің тоғысқан жерінде, Майнның сол жағасында орналасқан. Вертхайм солтүстік жағынан Майн өзені арқылы Оденвальд тауларымен және Шпессарт тауларымен шектеседі. Вертхайм Майн-Таубер ауданында жатыр.
Wertheim is the most northerly town in the state of Baden Württemberg. It is situated at the confluence of the rivers Tauber and Main, on the Main's left bank. It borders on the Odenwald hills and the Spessart range to the north across the river Main. Wertheim is located in the Main Tauber district.
Тарих
Вертхайм 7 және 8 ғасырлар арасында негізделген. Дегенмен, алғашқы елді мекен Майн өзенінің оң жағалауындағы Кройцвертхайм қаласы болды. 12 ғасырдың басында Регинбодонс әулетінің бір тармағы өздерін осы қаланың атымен атады. Вертхайм графтары Майн өзенінің сол жағалауында қамал салғаннан кейін, осы биік құрылыстың етегінде Вертхайм деп аталған елді мекен пайда болды. Ол 779 жылы алғаш рет айтылды. 1192 жылы ол Suburbium castri Wertheim деп, ал 1200 жылы қала oppidum деп, 1244 жылы civitas деп аталды. Еберхард Вертхайм графы 1355 жылдан 1373 жылға дейін билік етті. 1363 жылы император Карл IV оған монета соғу құқығын берді. Вертхаймнің соңғы графы Михаил III болды. Ол Людвиг Столбергтің үлкен қызы Катаринаға үйленді. Михаил еркек мұрагер қалдырмай қайтыс болды, соның салдарынан графство Людвиг Столбергке өтті. 1574 жылы Людвиг қайтыс болғаннан кейін, графство оның күйеу баласы Людвиг Лёвенштейн Вертхаймге өтті. Қала Вертхайм графтығының орталығына айналды. Графтықты Лёвенштейн Вертхайм әулеті басқарды. 1630 жылы әулет екі тармаққа бөлінді: ескі протестант тармағы Лёвенштейн Вертхайм Вирнебург және католик тармағы Лёвенштейн Вертхайм Рошфорт. Графство 1806 жылға дейін болды, содан кейін неміс медиатизациясының (Reichsdeputationshauptschluss) салдарынан бөлінді. Майн өзенінің сол жағындағы аймақ Баденнің Ұлы Герцогтығына, ал Майнның оң жағындағы аумақтар Бавария Корольдігіне берілді. 1406 жылы құрылған бұрынғы еврей қауымының зираты Германиядағы ең көне зираттардың бірі. 20 ғасырға дейін қолданыста болған ол Баден-Вюртембергтегі ең көне сақталған еврей зираты. Көп жылдар бойы Вертхаймда АҚШ армиясының Педен казармасы орналасқан. АҚШ армиясы 1990-шы жылдардың басында Германиядағы АҚШ қарулы күштерін қайта ұйымдастыру аясында Педен казармасын тастап кетті. 1938 жылы Вертхайм Таубербишофсхайммен біріктіріліп, жаңадан құрылған аудан Ландкрейс Таубербишофсхайм құрылды. 1972 жылдан бастап 15 қауым Вертхайммен біріктірілді. Бұл 15 қауым: Беттинген, Дертинген, Дитенхан, Дёрлесберг, Груненверт, Хайффельд, Кембах, Линдельбах, Мондфельд, Нассиг, Райхольцхайм, Саксенхаузен, Зондерриет, Урфар және Вальденхаузен. 1973 жылдың 1 қаңтарынан бастап Ландкрейс Таубербишофсхайм жаңа Main Tauber Kreis-ке біріктірілді. Айналасындағы қауымдардың қосылуы нәтижесінде Вертхайм 1975 жылы 20 000 тұрғынға жетті. Вертхайм 1976 жылдың 1 қаңтарында Große Kreisstadt (аудандық қала) мәртебесін алды.
Wertheim was founded between the 7th and 8th century. However, the first settlement was a town called Kreuzwertheim on the right bank of the river Main. From the early 12th century onwards, a branch of the noble family of the Reginbodons called themselves after the town. After the family of the Counts of Wertheim had built a castle on the left bank of the river Main, a settlement developed at the foot of this dominating structure that was called Wertheim. It was mentioned for the first time in 779. In 1192, it was referred to as Suburbium castri Wertheim and in 1200 the town was referred to as an oppidum and in 1244 as a civitas. Count Eberhard of Wertheim reigned from the year 1355 to 1373. In 1363 Emperor Charles IV granted him by degree the right to mint coins. The last Count of Wertheim was Michael III. He married Katharina, the oldest daughter of Ludwig of Stolberg. Michael died without producing a male heir and consequently the county passed to Ludwig of Stolberg. In 1574, after the death of Ludwig, the county passed on to his son in law Count Ludwig of [[Löwenstein Wertheim. The town developed into the center of the County of Wertheim. The county was governed by the House of Löwenstein Wertheim. In 1630, the house split into two lines: the older Protestant line Löwenstein Wertheim Virneburg and the Catholic line Löwenstein Wertheim Rochefort. The county existed until 1806 when it was divided as a consequence of the German mediatization (Reichsdeputationshauptschluss). The area left of the Main river was given to the Grand Duchy of Baden, while the territories right of the Main were given to the Kingdom of Bavaria. Established in 1406, the cemetery of the former Jewish community is one of the oldest in Germany. In use up until the 20th century, it is the oldest existing Jewish cemetery in Baden Württemberg. For many years Wertheim was home to Peden Barracks, a US Army installation. The US Army left Peden Barracks in the early 1990s as part of the post Cold War reorganization of US armed forces in Germany. In 1938, Wertheim was merged with Tauberbischofsheim into the newly created district Landkreis Tauberbischofsheim. From 1972 onwards, 15 communities were incorporated with Wertheim. These 15 communities are: Bettingen, Dertingen, Dietenhan, Dörlesberg, Grünenwört, Höhefeld, Kembach, Lindelbach, Mondfeld, Nassig, Reicholzheim, Sachsenhausen, Sonderriet, Urphar and Waldenhausen. As of 1 January 1973 the Landkreis Tauberbischofsheim was merged into the new Main Tauber Kreis. Due to the incorporation of surrounding communities, Wertheim reached the 20,000 population mark in 1975. Wertheim became a Große Kreisstadt (district town) on 1 January 1976.
Оқиғалар
Шілде айының соңғы үш күнінде жазғы фестиваль (Альтштадтфест) өтеді, одан кейін қамал ішінде ортағасырлық фестиваль, сосын Вертхаймер Мессе (Октоберфест сияқты) ұйымдастырылады.
Summer festival (Altstadtfest) on the last three days of July, followed by a medieval festival at the castle followed by the Wertheimer Messe (like Oktoberfest).
Ғимараттар
(Қала) қаланың ерекше белгісі болып табылады. Вертхаймда жартылай ағаштан салынған үйлер мен тар көшелері бар ортағасырлық қала орталығы бар. Готикалық Штифтскирхе 1383 жылы салынған (қазір ол протестанттық қауымдық шіркеуі). Сағат мұнарасында екі сағат бар, біреуінде тек сағат тілі бар, ол қала тұрғындары үшін арналған. Килианскапель – 1469 жылдан кейін салынған готикалық шапель. 1574 жылы салынған Энгельсбруннен ("Періштелер қайнары") осы аймаққа тән қызыл құмтастан жасалған және Вертхаймның гербін ұстап тұрған екі кішкентай періштеден атын алған. Басқа да көрікті жерлерге 1595 жылдан бастап су тасқынының іздері бар Киттштайнтор және "Көк үй" (Blaues Haus) кіреді. Урфар қалалық аймағында ортағасырлық бекінілген шіркеу, Якобскирхе (Урфар) орналасқан. Вертхаймнан көп алыс емес Таубер аңғарында 1150 жылы құрылған Броннбах аббаттығы орналасқан. Кейінгі романдық және ерте готикалық базилика 1222 жылы қасиеттендірілген.
(castle) is the landmark of the town. Wertheim has a medieval town center with half timbered houses and small streets. The Gothic Stiftskirche was built in 1383 (today it is a Protestant parish church). Two clocks can be seen on the clock tower, one with an hour hand only, for the residents of the castle. The Kilianskapelle, a Gothic chapel, was constructed after 1469. The Engelsbrunnen ("Angels' well") from 1574 was built of the red sandstone typical of this area and derives its name from two little angels holding Wertheim's coat of arms. Other sights include the Kittsteintor with flood markings from 1595 onwards and the Blaues Haus ("Blue house"). The outlying Stadtteil of Urphar features a medieval fortified church, Jakobskirche (Urphar). Located not far from Wertheim in the Tauber valley is Bronnbach Abbey, or , founded in 1150. The late Romanesque and early Gothic basilica was consecrated in 1222.
Экономика
Вертхайм және оның төңірегіндегі шыны жасау дәстүрі бірнеше ғасырға соққан.
The glass manufacturing tradition in Wertheim and its surroundings dates back several centuries.
Елтаңба
Вертхайм қаласының гербінде екіге бөлінген қалқан бейнеленген. Жоғарғы бөлігі алтын түсті, онда қара құбылан суреттелген, ал төменгі бөлігі көк түсті, онда үш күміс гүл бейнеленген. Қала туы сары және көк түстерден тұрады. Герб 1556 жылдан бері дерлік өзгеріссіз қолданылып келеді. Бұл Вертхайм графының гербі. Символдардың мағынасы белгісіз.
The coat of arms of Wertheim, shows a parted shield the upper part in gold with a black eagle and below in blue three silver roses. The city flag is yellow blue. The coat of arms is nearly unchanged in use since 1556. It is the coat of arms of the Counts of Wertheim. The meaning of the symbols is unknown.