Кіріспе

Ландау, ресми түрде Ландау-ин-дер-Пфальц – Германияның Рейнланд-Пфальц аймағының оңтүстігіндегі «Оңтүстік шарап жолы» (Südliche Weinstraße) ауданымен қоршалған автономды (kreisfrei) қала. 1990 жылдан бері университет қаласы болып табылады, сонымен қатар ұзақ тарихы бар мәдени орталық және сауда-базар қаласы. Қаланың төңірегінде жүзімдіктер мен шарап өсіретін ауылдар орналасқан. Ландау Германияның шарап жолында, Пфальц орманының шығысында жатыр. Оған Арцхайм, Даммхайм, Годрамштейн, Мёрлхайм, Мёрзхайм, Нуссдорф, Квейхейм және Воллмесхайм аудандары (Ortsteile) кіреді.

Тарих және басқа параметрлер

Ландау алғаш рет 1106 жылы елді мекен ретінде тарихта қалдырылған. Ол Лейнинген графтарының – Дагсбург, Ландекке тиесілі болды. Олардың гербі, Императорлық бүркіттің эскюшеонымен ерекшеленеді, 1955 жылға дейін Ландаудың гербі ретінде қолданылды. 1274 жылы Германия королі Рудольф I қалаға жарлық берді, ал 1291 жылы қаланы еркін императорлық қала деп жариялады. Дегенмен, ауданның ірі жер иесі, Шпейер епископы Эмих 1324 жылы қаланы басып алды. Қала 1511 жылға дейін өзінің ежелгі құқықтарын толыққанды қайта алған жоқ. 1276 жылы Аугустин монастыры салынды. Бұл сонымен қатар, 28 жылдан бері білім беру саласында көмектесетін, уақытша колледж сияқты жұмыс істейтін мекеме. 1648 жылы Вестфалия бейбіт шартынан кейін Ландау Францияның билігіне өтті, бірақ нақты айқындалмаған шарттармен. Кейін, 1680-1815 жылдар аралығында Ландау Францияның құрамына кірді, сол кезде ол Эльзастың он еркін қаласының бірі болды. 1688-1699 жылдары Людовик XIV-нің әскери сәулетшісі Вобан қалаға қазіргі бекіністерін салды, нәтижесінде шағын қала (1789 жылы халқы шамамен 5000 адам) Еуропаның ең мықты қамалдарының біріне айналды. Испания мұрагерлік соғысы кезінде қала төрт рет қоршауға алынды. 1702 жылы француздар жеңілгеннен кейін, Ландауда императорлық гарнизон орналастырылды. 1703 жылдың 13 қазанынан 15 қарашасына дейін болған келесі қоршауда француздар Шпейербах шайқасында жеңіске жетіп, қаланы қайтарып алды. 1704 жылдың 12 қыркүйегінде Баден-Баден маркграфы Людовик бастаған үшінші қоршау 1704 жылдың 23 қарашасында француздардың жеңілісімен аяқталды. Осы қоршау кезінде король Иосиф I Венадан жаңадан жасалған ашық шатырлы каретада Ландауға келді. Бұл карета өте танымал болып, ағылшын тілінде "ландо" (landau), ал неміс тілінде "ландоуэр" (landauer) деп аталды. Француздар 1713 жылдың 6 маусымынан 20 тамызына дейін маршал Вилларс басқарған соңғы қоршауда Ландауды қайта басып алды. Ландау 1789-1815 жылдар аралығында Бас-Рин департаментінің құрамына кірді. Наполеонның Эльбадан қашқаннан кейінгі "Жүз күн" кезеңінде, француз болып қалған Ландау 1815 жылы Бавария Корольдігіне берілді және Бавария Рейн округінің он үш округтік кеңсесінің (Bezirksämter) бірінің астанасы болды, кейіннен Пфальц деп аталды. 1840 жылы Ландауда атақты саяси карикатурашы Томас Наст дүниеге келді. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Ландау француз оккупациясы үшін маңызды казармалық қала болды.

Негізгі орындары

Ландаудың үлкен басты алаңы (Rathausplatz) қала әкімдігімен (Rathaus) және базар залымен (Altes Kaufhaus) ерекшеленеді. 19 ғасырда бұрынғы бекіністердің орнына ескі қала орталығын айналап өтетін сақина тәрізді жол салынды, соның салдарынан ескі өнеркәсіптік ғимараттар алынып тасталды. 1905-1907 жылдары қала паркіне қарап тұратын және модернистік үлгідегі Bundesamt – аймақтық басқару ғимараттарына беткейлеген жерде, модерн стилінде Фестиваль залы – конгресс залы салынды. Ландау-ин-дер-Пфальцтегі протестанттық коллегиат шіркеуі (Stiftskirche) қаладағы ең көне ғимараттардың бірі. 14 ғасырда салына бастап, 16 ғасырдың ортасында аяқталды. Жануарлар бағы Ландау қаласының орталығына жақын, тарихи бекіністердің қасында орналасқан. Жануарлар табиғи жағдайда сақталатын орталарда ұсталады. Жануарлар бағында жолбарыстар мен гепардтар сияқты көптеген экзотикалық түрлер, сондай-ақ теңіз түлкілері, пингвиндер, кенгурулар, фламинголар және тағы да көптеген жануарлар бар.

Экономика

Шарап жасау Ландау үшін маңызды өнеркәсіп саласы болып қалып келеді.

Мәдениет

"Ландау" – екі бүктелетін шатыры бар, сәнді ашық карета, ол испан мұрагерлік соғысы кезінде осы қалада ойлап табылды. Ашкеназилер арасында жиі кездесетін тегі осы қаламен байланысты. Оның ең белгілі иесі – 18 ғасырдағы талмуд ғалымы және халахист, Праганың бас раввині Ежекель Ландау болды.