Иран философия институты: Тарихы мен мақсаттары

Кіріспе

Тегерандағы қоғамдық ғылыми-зерттеу институты – Иранның Философия ғылыми-зерттеу институты (IRIP; парсы: مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران) – Тегерандағы мемлекеттік ғылыми-зерттеу институты.

Тарих

1974 жылдың қыркүйегінде Иранның Фарах Пахлави патшайымы патшайымның жеке бюросының басшысы Сейед Хосейн Насрға Империялық Иран философия академиясын құруға және басқаруға тапсырма берді. Бұл философиялық дәстүрлілік принциптеріне негізделген алғашқы академиялық мекеме болды. Наср Тегеран университетінде ғылым тарихы мен философия профессоры болды, сондай-ақ бірнеше жыл бойы Иранның Шариф технология университетінің президенті қызметін атқарды. Институттың басты мақсаттары – ислам және исламға дейінгі дәуірлердегі ирандық зияткерлік және философиялық мұраны ұлттық және халықаралық деңгейде таныстыру және насихаттау, шығыс және батыс зияткерлік дәстүрлерін ирандықтарға және шетелге ұсынуды жетілдіру, сондай-ақ түрлі философиялық дәстүрлерді салыстырып зерттеу үшін қажетті дайындықтар жасау еді. Суфизм, әдебиет және ислам философиясы саласындағы белгілі ғалым Уильям Читтик 1974 жылы Тегеран университетінде парсы әдебиеті бойынша философия докторы (PhD) дәрежесін алды. Одан кейін ол Шариф университетінің гуманитарлық факультетінде салыстырмалы діндерді оқытты және 1979 жылғы революцияға дейін Иранды қалдырды. Революция алдында ол қысқа мерзімге ассистент-профессор болып та жұмыс істеді. Сонымен қатар, ол «Энциклопедия Ираника» энциклопедиясының редакторының көмекшісі болды және қазіргі уақытта Нью-Йорк штатының Стони Брук қаласындағы мемлекеттік университетінде дінтану профессоры қызметін атқарады. Читтик Хосейн Наср және Мұхаммед Хусейн Табатабаймен бірнеше жобада ынтымақтастық етті. Институттың қамқорлар кеңесінің құрамында марқұм Жалал-эд-Дин Хомей (1900-1980), Махмуд Шахаби (1901-1986), Аббас Заряб (1919-1995) және Яхья Махдави (1908-2000) сияқты көрнекті ойшылдар болды. Ислам революциясынан кейін философия институты бай тарихының арқасында қызметін жалғастыра алған институттардың біріне айналды. 1981 жылы институт басқа он бір зерттеу орталығымен біріктіріліп, Мәдениеттану және зерттеу институтын құрды. Бұл орталықтардың ішінде Фердоусидің «Шахнамесі» қоры, Иран мәдениеті қоры, Иран өнері мен мәдениеті қоры, Иран коммуникация, ғылым және даму зерттеу институты, Гуманитарлық зерттеу институты, Иран өнер және әдебиет академиясы, Иран әдебиет академиясы, Иран ғылым академиясы, Азия мәдени құжаттар орталығы, Иран тарихи зерттеу орталығы және Иран мәдениеттерін зерттеу орталығы бар еді.

In September 1974, Farah Pahlavi Empress of Iran commissioned Seyyed Hossein Nasr, Head of the Empress's Private Bureau, to establish and lead the Imperial Iranian Academy of Philosophy. It was the first academic institution to be founded upon the principles of philosophical Traditionalism. Nasr was a Professor of History of Science and Philosophy at University of Tehran who also served for several years as president of Sharif University of Technology in Iran. The main objectives of the institute were to present and promote the Iranian intellectual and philosophical heritage of the Islamic and pre Islamic ears at national and international levels, to improve the presentation of Eastern and Western intellectual traditions to Iranian and the abroad, and to make the necessary preparations for comparative study of different philosophical traditions. William Chittick, who is a renowned scholar of Sufi thought, literature, and Islamic philosophy, completed his PhD in Persian literature at Tehran University in 1974. He then taught comparative religion at the Humanities Department at Sharif University and left Iran just before the revolution in 1979. He was also for a short period before the revolution an assistant professor at it. He has also served as assistant editor of Encyclopædia Iranica and is currently professor of Religious Studies at the State University of New York at Stony Brook. Chittick has had collaborations with Hossein Nasr and Muhammad Husayn Tabatabai on several projects. Several renowned thinkers such as the late Jalal ed Din Homaei (1900 1980), Mahmoud Shahabi (1901 1986), Abbas Zaryab (1919 1995), and Yahya Mahdavi (1908 2000) were among the members of Board of Trustees of the institute. After the Islamic revolution, the Institute of Philosophy was among those institutions which were able to continue its activities because of its rich background. In 1981, the institute was merged with eleven other research centers, constituting the Institute of Cultural Studies and Research. These centers were included the Foundations of Ferdowsi's Shahnameh, the Iran Culture Foundation, the Iran art and Culture Foundation, the Iran Communication, Science, and Development Research Institute, the Research Institute of Humanities, the Iran Academy of Art and Literature, the Iran Academy of Literature, the Iran Academy of Science, the Center of Asian Cultural Documents, the Iranian Center of Historical Research and the Iranian Center for Study of Cultures.