Кіріспе

Француз саясаткері Жан Пьер Шевенмен (жаң пьер шевенман; 9 наурыз 1939 жылы туған) – француз саясаткері, 1980-ші және 1990-шы жылдары министр қызметін атқарған. Ол 2002 жылғы француз президенттік сайлауындағы кандидаттығымен ең көп танылды. Белфорт қаласының мэрі болғаннан кейін, 2008 жылы Территоир де Белфорт Сенатына сайланды. Социалистік партияның (PS) негізін қалаушылардың бірі және Республикалық және азаматтық қозғалысының (MRC) құрушысы ретінде, ол француз сол жақ саясатының маңызды тұлғасы болып саналады.

Өмірбаян

Шевенмен отбасы швейцариялық тегінен шыққан, олардың бастапқы аты – Швеннеман, ол 18 ғасырда Шевенмен деп галлизацияланған. Ол Швейцария шекарасына жақын Белфорт қаласында дүниеге келді, неміс тілінде сөйлейді және Венада білім алды.

Саясаттағы бастамасы

Шевенменнің ерекше солшыл ұлтшылдығы марқұм британдық саясаткер Питер Шормен салыстырылды. Ол өзінің еуроскептик және голлистік ұстанымын "республикалық" деп сипаттайды. Ол: "Министр аузын жабуға тиіс; егер сөйлегісі келсе, отставкаға кетеді" деген. Дегенмен, ол 1984 жылдан 1986 жылға дейін Ұлттық білім министрі ретінде үкіметке қайта оралды. 1988 жылы Қорғаныс министрі болып тағайындалды және 1991 жылға дейін қызмет етті, содан кейін Перс шығанағы соғысына қарсылығынан кейін отставкаға кетті. 1993 жылы ол ПС-тен шығып, жаңа саяси партия құрды: Азаматтар қозғалысы (Mouvement des citoyens немесе MDC). Шевенмен мен MDC Плюралды солшыл коалициясын құруға қатысты. 1997 жылғы парламент сайлауында жеңіске жеткеннен кейін Лионель Жоспен үкіметінде Ішкі істер министрі болды. 1998 жылдың 2 қыркүйегінде Шевенменге өт қабығында операция жасалды. Кейін, анестезияға күшті аллергиялық реакция болды, нәтижесінде ол 8 күнге комаға түсті. Ол 22 қазан күні ауруханадан шығып, жазыла бастады, бірақ тағы төрт ай бойы министрлік қызметін атқара алмады. Осы оқиғадан кейін ол "республиканың кереметі" деген лақап атын алды. Ол дауыс берудің 5 пайызын жеңіп алды. Көптеген социалистер президенттік жарыстың бірінші турында Лионель Жоспеннің жеңілісіне Шевенменді кінәлады. Осының салдарынан 2002 жылғы маусымдағы парламент сайлауында ПС Белфорт сайлау округінде оған қарсы кандидат тікелей ұсынды. Ол бұл сайлауда "Халықтық қозғалыс үшін одақ" (UMP) партиясының кандидатынан жеңіліп, парламенттік мандатын жоғалтты.

Азаматтық және республикалық қозғалысы

Ақырында, республикалық полюс бөлініп, Шевенмент өзін солшыл партия деп сипаттаған «Азаматтар және республикалық қозғалысты» (Mouvement républicain et citoyen немесе MRC) құрды. Ол ПС-пен қайта табысты, жаңа президенттік үміткерліктің мүмкіндігін көтергеннен кейін, 2007 жылғы президенттік сайлауда Сеголен Рояльдің үміткерлігін қолдау үшін одан бас тартты. ПС қолдауына қарамастан, ол 2007 жылғы заң шығарушы сайлауда парламенттік мандатын қайта иелене алмады. Белфорт қаласының мэрі лауазымына тағы бір мерзімге түспейтінін жариялады. 2004 жылы ол «Res Publica» қорын құрды, оның мақсаты – «республикалық үлгіні» (le modèle républicain) насихаттау және ұзақ мерзімді саяси көзқарасты анықтау. Дегенмен, Шевенмент «Res Publica» саяси партия емес екенін мәлімдеді. 2008 жылдың 21 қыркүйегінде өткен Сенат сайлауында Шевенмент қарсыласы, социалистік үміткер Ив Акерманды жеңіп, Белфорт аймағынан сенатор болып сайланды. 2014 жылдың маусым айында ол 2014 жылғы Сенат сайлауына қатыспайтынын хабарлады. 2012 жылғы президенттік сайлауға үміткер болуға тырысты.

Саяси бейіні

Жан-Пьер Шевенмен – ұлттық тәуелсіздік пен патриотизмді қолдайтын солшыл саяхатшы, солшыл голлист. Осының салдарынан, ол ұлттардың жоғалу қаупі мен сайланбаған технократтар басқаратын демократиялық емес құрылым құрылу мүмкіндігіне байланысты Еуропалық федерализмге қарсы. Ол бірыңғай валютаның (Евроның) ортақ валютаға айналуын қалайды, бұл елдерге өз экономикасын бейімдеуге және бақылауға, ал Еуропалық Одаққа әлемде біртұтас дауысқа ие болуға мүмкіндік береді. Шындығында, ол күшті валютаның Грекия, Италия, Испания және Португалия сияқты Еуропаның басқа елдеріне тигізетін кері әсерін сынады. Қызмет еткен кезінде ол НАТО-дағы "француздық ерекше жағдайын" қорғады, яғни біріктірілген әскери қолбасшылықтан тыс болуын. 2009 жылы оған қайта қосылуға қарсы болды. Ол қауымдық идеологияға қарсы және мәдени сіңіруді қолдайды, сонымен қатар үйлесімді ұлт мемлекеті тұрғысынан шіркеу мен мемлекеттің қатаң бөлінуін қорғайды.