Кіріспе

Химиялық қосылыс

Медициналық қолданыстар

Пентасан полисульфат натрийі интерстициалды циститке байланысты несеп көпіршігінің ауыруын немесе дискомфортын басады. Шаштың түсуі, бас ауруы, бөртпе және ұйқысыздық та байқалған.

Әрекет ету механизмі

Интерстициалдық циститте пентозан полисульфатының зақымдалған көк шөлке қабырғасын қорғау үшін қаптама түзеу арқылы әсер ететіні айтылады. Пентозан полисульфаты көк шөлке ішкі қабырғасының табиғи гликозаминогликан қаптамасына ұқсас және оның өткізгіштігін төмендетіп, қабырғаны жаңаруына немесе қалпына келтіруіне мүмкіндік береді.

Тарих

Пентазан полисульфатының кальций тұзы остеоартриттің барысын өзгертетін алғашқы дәрілердің бірі есептеледі.

Аттар

Пентазан полисульфатының IUPAC атауы: [(2R,3R,4S,5R) 2 гидрокси 5 [(2S,3R,4S,5R) 5 гидрокси 3,4 дисульфоксиоксан 2-ил] окси 3 сульфоксиоксан 4-ил] сульфатты сутек. PubChem-де пентазан полисульфатының 40 синонимі тізілген, оның ішінде BAY 946, HOE 946, пентозан күкіртті полиэстер, полипентоза сульфаты, полисульфатталған ксилан, PZ 68, SP 54, ксилан SP54 және ксилан сульфаты бар. Әртүрлі брендтік аттарға Elmiron (натрий тұзы ретінде), Hemoclar, Anarthron, Fibrase, Fibrocid, Thrombocid және SP54 жатады. Пентазан полисульфат капсулалары Үндістанда Comfora, Pentossan 100, Cystopen және For IC брендтерімен сатылады. Ветеринария саласында пентазан полисульфаты Biopharm Australia компаниясымен Cartrophen Vet және Sylvet, Naturevet Australia компаниясымен Pentosan, Randlab Australia компаниясымен Anarthron және Parnell компаниясымен Zydax ретінде сатылады.

Остеоартрит

Пентазан полисульфаты тізе буын остеоартритін емдеуде зерттелген, алайда 2003 жылға дейін мұндай қолдануды қолдайтын деректер жеткіліксіз болды. Оның тиімділігіне қатысты теориялық негіздер бар.

Жүгіруші спонгиформды энцефалопатиялар

Пентазан полисульфаты Крейцфельдт-Якоб ауруын (КЖБ) емдеудің мүмкін болатын жолы ретінде зерттелуде. Бұл емнің себебі бастапқыда түсініксіз болған, бірақ кейіннен прионмен жұққан егешқұйрық нейробластома жасушаларында пентазан полисульфатының қалыпты жасушалық изоформаға әсер етпей, патологиялық (скрепи) прион деңгейін жылдам төмендетуі анықталды. Пентазан полисульфаты прион ақуызының жасушалық изоформасына байланыса алатындықтан, бұл форманы тұрақтандырып, оның патологиялық (скрепи) изоформаға өзгеруіне кедерілгі болуы мүмкін. Солтүстік Ирландиядағы бір және Ұлыбританиядағы шамамен алты науқастың емделгені туралы ақпарат баспасөзде жарияланды.

Иттер

Read және басқалар (1996) 40 қарт итте созылмалы остеоартриттің (ОА) анықталған клиникалық белгілерімен күресу үшін үш түрлі дозада натрий пентозан полисульфатын тері астына инъекция арқылы қолданды. 3 мг/кг дозасы ең тиімді болды. Остеоартритпен ауыратын 10 қарт итте төрт апта бойы аптасына бір рет кальций пентозан полисульфатын (интрамускулярлық 3 мг/кг) салған зерттеуде, симптомдардың жақсаруы (емді бастағаннан кейін 1, 2, 3 және 7 аптада байқалды) фибринолиздік белсенділік көрсеткіштерімен және липидтік профильдермен байланысты болды. Бас сүйек айқас байланысының жетіспеуінен туындаған остеоартритпен ауыратын иттердегі зерттеуде, ауыз арқылы қабылданатын кальций пентозан полисульфаты плацебомен салыстырғанда функционалдық нәтижелерде немесе радиографиялық прогресте ешқандай айырмашылық көрсетпесе де, остеоартритті буындардың синовиялық сұйықтығындағы протеогликан ыдырау өнімдерінің деңгейі айтарлықтай төмен болды. 40 бас сүйек айқас байланысы тұрақсыздығы бар итте тері астына натрий пентозан полисульфатының (3 мг/кг) тиімділігі сыналып, 48 апта ішінде жазылу процесінің жеделдеуі анықталды, бұл жақсарған жер реакция күштерімен өлшенді.

Жылқылар

Жылқылар үшін арналған Цикозан – гепаринге ұқсас зат және АҚШ-тың Азық-түлік және дәрі-дәрмек басқармасы (FDA) мақұлдаған алғашқы инъекциялық пентозан өнімі. Цикозан тек жылқыға бұлшық етке инъекциялау арқылы қолданылады, адамдарда қолдануға болмайды. Тәжірибелік түрде білезік буынының остеоартритіне шалдыққан тоғыз жылқыда ұқсас NaPPS бұлшық етке инъекциялау арқылы буын хрящінің фибрилляциясы айтарлықтай азайтылды.