Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
АҚШ Әскери-теңіз күштерінің «Trent» оқиғасындағы рөлімен әйгілі бұрандалы фрегаты.
Screw frigate in the US Navy famous for her role in the Trent Affair of 1861
{|
1861 жыл
1861 жылғы 27 тамызда Сан-Хасинто кемесі үйге қайтуға азықалғанда, капитан Чарльз Уилкс кемеге басшылықты қабылдады. Америка Азамат соғысы кезінде Одақтың Әскери-теңіз күштерінде қызмет ету үшін Америка Құрама Штаттарына қайта оралып бара жатқанда, әскери кеме Конфедерацияның крейсері «Самтерді» іздеді. Ол капитан Рафаэль Семместің (CSN) басқаруымен Атлант мұхитында Одақтың кемелеріне шабуыл жасап жүрген еді. Оңтүстік сауда шабуылдаушысын іздеу барысында ол Желге қарсы жолға, Ямайкаға, Гранд-Кайманға және Флоридадағы Бока-Грандеге сапар шекті. Кеме Кубадағы Сьенфуэгосқа көмір іздеп келгенде, Уилкс Джеймс М. Мейсон мен Джон Слайделлдің, АҚШ-тың бұрынғы сенаторлары және Ұлыбритания мен Францияға Конфедерацияның жаңа өкілдері, 12 қазан күні Оңтүстік Каролина штатының Чарльстон қаласынан «Теодора» атты жылдам жағалау кемесімен шығып, Еуропаға тасымалдауды күтіп отырған Гаванада екенін білді. Уилкс аралды айналып, Гаванаға бет бұрды, «Теодораны» блокаданы бұзуға тырысқан кеме оралып келгенде тоқтатуға ниеттенді, бірақ айдың соңғы күні, ол іздегендері кеткеннен кейін бір күн өткен соң ғана жетті. Алайда, оңтүстік дипломаттары әлі де Гаванада екенін және бір аптадан кейін британдық почта кемесімен Сент-Томасқа қарай сапарламақ екенін білді. Олар Лондонға саяхатын аяқтау үшін британдық лайнерге отыруды жоспарлаған. Уилкс «Сан-Хасинто» кемесімен Гаванадан шығысқа қарай 230 шақырым жердегі Ескі Багам арнасының тар бөлігіне барып, «Трентті» күтіп отырды. 8 қарашада почта кемесінің бауын бағыттап екі рет оқ атылды, соның салдарынан кеме иесі тоқтады. «Сан-Хасинтодан» келген топ Конфедерация дипломаттары мен олардың хатшыларын ұстап алды, содан кейін кеме сапарын жалғастыруға рұқсат берді. Бір аптадан кейін «Сан-Хасинто» тұтқындармен Норфолкке жеткенде, қуанған Солтүстік бұл жаңалықты Одақтың үлкен жеңісі деп атады. Бұл оқиға АҚШ пен Ұлыбритания арасындағы қарым-қатынасты шиеленістірді және «Трент дауы» деп танылды. Әскери-теңіз министрі Гидеон Уэллс Уилксті тұтқындарды «Сан-Хасинто» кемесімен Бостонға, Массачусетс штатына жеткізуге бұйырды. Порт пилоты, капитан Абель Ф. Хейден «Сан-Хасинтоны» Бостон арнасына бекітті. Олар 1862 жылғы Жаңа жылға дейін Форт-Уорренде ұсталды, содан кейін Лондонға бару үшін Массачусетс штатының Провинстаун қаласына жеткізілді. Дипломатиялық дағдарыс осыдан кейін басылды.
On 27 August 1861, shortly before San Jacinto sailed for home, Capt. Charles Wilkes assumed command of the ship. En route back to the United States for service in the Union Navy during the American Civil War, the warship searched for the Confederate cruiser, Sumter, which, under Capt. Raphael Semmes, CSN, was then preying upon Union shipping in the Atlantic. She visited the Windward Passage, Jamaica, Grand Cayman, and Boca Grande, Florida while seeking the Southern commerce raider. When the ship touched at Cienfuegos, Cuba, for coal, Wilkes learned that James M. Mason and John Slidell, former United States senators and new Confederate envoys to Britain and France, had escaped from Charleston, South Carolina, on 12 October in the speedy coastal packet, Theodora, and were at Havana awaiting transportation to Europe. Wilkes raced around the island to Havana, bent on intercepting Theodora on the blockade runner's return trip but arrived on the last day of the month, one day after his quarry had departed. However, he learned that the Southern diplomats were still at Havana and intended to sail for St. Thomas a week later in the British mail packet, Trent. They planned to board a British liner there to complete their journey to London. Wilkes proceeded in San Jacinto to a narrow part of the Old Bahama Channel, some 230 miles east of Havana, and waited there to waylay Trent. On 8 November, two shots across the mail packet's bow made her master heave to. A boarding party from San Jacinto seized the Confederate diplomats and their secretaries and then permitted the packet to resume her voyage. A week later, when San Jacinto reached Norfolk with the prisoners, the exultant North hailed the news as a great Union triumph. The incident strained United States relations with Britain almost to the breaking point and came to be known as the Trent Affair. Secretary of the Navy Gideon Welles ordered Wilkes to take the prisoners to Boston, Massachusetts in the San Jacinto. The Harbor Pilot, Captain Abel F. Hayden, anchored the San Jacinto in the Boston channel. They were held at Fort Warren until quietly released on New Year's Day, 1862, and taken to Provincetown, Massachusetts, to board for passage to London. The diplomatic crisis then subsided.
1862 жыл
Сан-Хасинто 1861 жылғы 30 қарашада Бостон әскери-теңіз портында жөндеуге жіберілді. 1862 жылғы 1 наурызда қайта іске қосылып, Уильям Ронкендорф басқаратын кеме, 9 күні Бостоннан Хэмптон Роудсқа аттанды – бұл Монитор мен CSS Вирджиния, бұрынғы Мерримак арасындағы тарихи шайқас болған күн. Сан-Хасинто 15 күні Вирджиния түбегіне жетіп, Вирджинияның стратегиялық су жолына қайта оралып, генерал Джордж Макклеллан армиясына қауіп төндірмеу үшін Хэмптон Роудстағы Одақтың теңіз күштерін нығайту мақсатында Солтүстік Атлантика блокадалау эскадрильясына уақытша бекітілді. 1862 жылғы 11 сәуірде Вирджиния Сеуэлл нүктесін айналып, Хэмптон Роудсқа кірді. Темір кеменің қорғауымен CSS Джеймстаун және CSS Рэли Хэмптон жағалауына жақындап, Одақ армиясының үш кішкентай көлігін басып алды. Ірі қақтығыс болған жоқ, ал Конфедерация кемелері түстен кейін ағысқа қарсы жолға шықты. 5 мамырда президент Авраам Линкольн Маями кемесімен Хэмптон Роудсқа келді, тоқтап қалған Жарым аралдағы науқанды жеке басқаруға кірісті және келесі бес күн бойы даладағы Бас қолбасшы ретінде әрекет етті. Оның бұйрығымен үш күннен кейін Сан-Хасинто басқа Одақ соғыс кемелерімен бірге Сеуэлл нүктесін бомбалауға қосылды. Одан кейін оқиғалар жылдам дамыды. Конфедерация әскерлері Норфолк пен Саффолктан (Вирджиния) шегініп, Портсмут қаласындағы (Вирджиния) әскери-теңіз портына от қойды. Сан-Хасинто АҚШ әскерлері эвакуацияланған аймақты басып алғанда теңізден қолдау көрсетуге көмектесті. 11 мамырдың таңында Вирджиния экипажы қауіпті оңтүстік темір кемесін өртеп, таң атпай жарылды. Конфедерацияның жарым аралдағы және оны қоршаған сулардағы Одақ күштеріне төнген негізгі теңіздік қауіптің аяқталуымен Сан-Хасинто оңтүстікке сапар жалғастыра алды. Кеме 23 күні Хэмптон Роудстан шығып, бортында флаг-офицер Джеймс Л. Ларднер болды. Үш күннен кейін Ларднер Шығыс шығанақты блокадалау эскадрильясының басшылығынан Уильям МакКинды босатып, Сан-Хасинто эскадрильяның флагманына айналды. Кеме флагман ретіндегі міндеті қысқа болды. 1 тамызда Ларднер кемеде сары қызыл жегіш пайда болғанын хабарлады, ал келесі күні кеме солтүстікке бет бұрды. 9 күні кеме Бостон маңындағы Елік аралындағы карантин аймағына жетті. Экипаждың денсаулығы жақсарғаннан кейін Сан-Хасинто Солтүстік Атлантика блокадалау эскадрильясына бекітіліп, 15 қазан күні Бостоннан шығып, төрт күннен кейін Уилмингтонге (Солтүстік Каролина) блокадаға қосылды. Блокадаға орналасқанда, Вашингтондан кемеге дереу Хэмптон Роудсқа бару, бункерлерін көмірмен толтыру және Конфедерацияның крейсері Алабаманы іздеу үшін Нова Скотия жағалауына дейін жоғары жылдамдықпен жүзуге бұйрық берілді. Raphael Semmes американдық кемелерге және балық аулауға бірнеше жылдам шабуылдар жасап, солтүстік саудагерлерін қорғауға шақырып алды. Сан-Хасинто 22 күні жолға шығып, 24 күні таңертең Хэмптон Роудсқа жетті. Теңізге дайындалып жатқанда, Вашингтонға Алабама бағытын өзгерткен болуы мүмкін деген хабар жетті. Сәйкесінше, 26 тамызда таңертең Сан-Хасинто Бермуда арқылы Батыс Үндістанға бет алды. Келесі апталарда фрегат пен Алабама Кариб теңізінде көңіл көшірді. 19 қараша күні таңертең Федералды соғыс кемесі Мартиникадағы Форт-Рояльға жеткенде, ақыры Семмеске жетті. Алабама кемесі күні бұрын таңертең сол жерге келді және бейтарап портта тынышталды. Сан-Хасинто халықаралық заң талап ететін үш мильдік шектен тыс порттың кіреберісінде күтті, бірақ Алабама сол түнде қараңғы және жаңбырлы ауа-райында теңізде салыстырмалы қауіпсіздікке шықты. Екі кеме де қашқанда бір-бірін көрмегендіктен, Сан-Хасинто Алабама шығанақтың ішіндегі жасырын жерде жасырынбағанын, бірақ шынымен де қашып кеткеніне көз жеткізгенше Форт-Рояльда қалды. 21 күні Сан-Хасинто жолға шығып, 15 қаңтарда Ки-Уэстке жеткенше өзінің жылдам қарсыласын іздеді.
San Jacinto was decommissioned on 30 November 1861 for overhaul at the Boston Navy Yard and was prepared for service as flagship of the Gulf Blockading Squadron. Recommissioned on 1 March 1862,commanded by William Ronckendorff, the steamer departed Boston for Hampton Roads on the ninth, the day of the epic battle between Monitor and CSS Virginia, the former Merrimack. San Jacinto reached the Virginia Capes on the 15th and remained in the area temporarily assigned to the North Atlantic Blockading Squadron to bolster Union naval forces in Hampton Roads lest Virginia return to that strategic waterway and threaten General George McClellan's army which was then pushing up the peninsula between the James and York rivers toward Richmond, Virginia. On 11 April 1862, Virginia rounded Sewell's Point and entered Hampton Roads. Under the ironclad's protection, CSS Jamestown and CSS Raleigh approached the Hampton shore and captured three small Union Army transports. No major engagement developed and the Confederate ships retired upstream late in the afternoon. On 5 May, President Abraham Lincoln arrived in Hampton Roads on board the steamer, Miami, to take personal charge of the stalled Peninsula Campaign; and, for the next five days, acted as Commander in Chief in the field. At his orders three days later, San Jacinto joined other Union warships in bombarding Sewell's Point. Events moved fast thereafter. Confederate troops withdrew from Norfolk and Suffolk, Virginia and set fire to the Navy Yard at Portsmouth, Virginia. San Jacinto helped to provide naval support as U. S. troops occupied the evacuated area. In the early hours of 11 May, Virginia's crew set the dreaded Southern ironclad ablaze and she blew up before dawn. With the end of the principal Confederate naval threat to Union forces on the peninsula and its surrounding water, San Jacinto was free to resume her voyage south. She departed Hampton Roads on the 23rd, carrying Flag Officer James L. Lardner, and reached Key West, Florida, on 1 June. Three days later, Lardner relieved Flag Officer William McKean in command of the East Gulf Blockading Squadron, and San Jacinto became the squadron flagship. The ship's tour of duty as flagship was cut short. On 1 August, Lardner reported that yellow fever had broken out on the ship; and, the next day, she sailed north. She arrived at the quarantine area off Deer Island, near Boston, on the ninth. The health of her crew restored, San Jacinto was assigned to the North Atlantic Blockading Squadron, departed Boston on 15 October and, four days later, joined the blockade off Wilmington, North Carolina. As she was taking station in the blockade, orders from Washington directed the ship to proceed immediately to Hampton Roads, fill her bunkers with coal, and steam at top speed to the coast of Nova Scotia in search of the Confederate cruiser, Alabama, with which the elusive Raphael Semmes had struck a series of rapid blows against American shipping and fishing and caused Northern merchants to clamor for protection. San Jacinto got under way on the 22nd and reached Hampton Roads on the morning of the 24th. While she was preparing for sea, reports reached Washington indicating that Alabama might have altered her course. Accordingly, when San Jacinto sailed on the morning of the 26th, she headed via Bermuda to the West Indies. In the weeks that followed, the frigate and Alabama played hide and seek in the Caribbean. On the morning of 19 November, the Federal warship finally caught up with Semmes when she reached Fort Royal, Martinique. Alabama had anchored there the previous morning and was enjoying sanctuary in the neutral port. San Jacinto waited at the entrance to the harbor just outside the three mile limit required by international law, but Alabama slipped by her to comparative safety at sea during the ensuing dark and rainy night. As neither ship saw the other during the escape, San Jacinto remained at Fort Royal until certain that Alabama was not hiding in some secluded spot within the bay, but had indeed escaped. On the 21st, San Jacinto got under way and searched for her slippery adversary until arriving at Key West on 15 January 1863.
1865 жыл
1865 жылы Жаңа жыл күні кеме Ұлы Абако аралының жанында рифке шағылып, сумен толды. Оның қарулары, сондай-ақ бірқатар жабдықтары мен азық-түлігі сақталды, бірақ кемені құтқаруға жасалған әрекеттер сәтті болмады. Кеменің қаңқасы 1871 жылғы 17 мамырда Нью-Провиденс штатының Насау қаласында сатылды.
On New Year's Day, 1865, the ship struck a reef near Great Abaco Island and filled with water. Her guns, along with some equipment and provisions, were saved; but efforts to salvage the ship were unsuccessful. The ship's hulk was sold at Nassau, New Providence, on 17 May 1871.