Кіріспе

17 ғасырдағы пуритандық теолог Томас Гудвин (Роллсби, Норфолк, 5 қазан 1600 – 23 ақпан 1680), "Ақсақал" атымен белгілі, ағылшын пуритандық теолог және уағызшы, сонымен қатар діни тәуелсіздердің маңызды көшбасшысы болды. Ол Оливер Кромвельдің жеке рухани кеңесшісі қызметін атқарды және 1650 жылы Парламент оны Оксфордтағы Магдален колледжінің президенті етіп тағайындады. Кристофер Хилл Гудвинді "пуритандық ойдың басты арнасына" жатқызады.

Ерте өмір

1613 жылдың тамызынан бастап Кембриджде оқыды. Ол Кембридждегі Крайст колледжінің студенті болды және 1616 жылы B.A. дәрежесін алды. 1619 жылы Катарина колледжіне көшті, ал 1620 жылы оның мүшесі болып сайланды. Осы кезде Дедхэмдік Джон Роджерстің ықпалында болды. Гудвин осы пуритан уағыздаушысын тыңдау үшін Кембриджден Дедхэмға 35 мильдей жол жүрді. 1625 жылы ол университет уағыздаушысының лицензиясын алды; үш жылдан кейін Кембридждегі Киелі Троица шіркеуінің лекторы болды, Джон Престоннан осы лауазымды мұрагерлік етті, ал 1632 жылы король оны осы шіркеуге тағайындады.

Диссидент

Уильям Лаудтың ынталы жақтасы болған епископтың алаңдауынан ол барлық лауазымдарынан бас тартып, 1634 жылы университетті тастап кетті; ол конгрегациялыққа айналды. Ол біраз уақыт Лондонда тұрып, 1638 жылы қалалық кеңесшінің қызына үйленді. 1639 жылы қудалаудан қашып, Голландияға қашып кетті. Бірнеше уақыт бойы ол Арнемдегі ағылшын саудагерлері мен қашқынтардың кішкентай қауымының пасторы болды. Ұзақ парламент басталғаннан кейін ол көп ұзамай оралды. Ол бірнеше жыл бойы Шығыс Сент-Данстанс приходындағы Лайм-стриттегі Пэвид-Элли шіркеуінде жиналатын тәуелсіз қауымға қызмет етті және уағыз айтушы ретінде тез арада зор беделге ие болды.

Пуритандық көшбасшы

1643 жылы ол Вестминстер Ассамблеясының мүшесі болып сайланды және бірден Тәуелсіз партиясымен байланыстырып, қазіргі заманғы құжаттарда «айырмашылықты бауырластар» деп аталатын партияның өкілі болды. Сондай-ақ ол «Апологетикалық баяндама» атты еңбектің авторларының бірі еді. Ол жиі Парламент алдында белгіленген уақытта уағыз айтты, ал 1650 жылдың қаңтарында оның қабілеті мен білімі Оксфордтағы Магдален колледжінің президенті лауазымымен марапатталды, ол 1660 жылғы жаңаруға дейін осы лауазымда қызмет етті. 1655 жылдың желтоқсанында Гудвин еврейлерді қайта қоныстандыру мәселесі бойынша Уайтхолл конференциясына қатысты, онда ол (Тәуелсіз Филип Наймен бірге) Англияны Құдай еврейлерді қайта қабылдамағаны үшін жазалап отырғанын, ал олардың дінін өзгерту үшін оларды қайта қабылдау қажет екенін айтты. 1656 жылдан бастап Оливер Кромвельдің діни қызметкері болды. Ол Кромвельдің жоғары құрметіне ие болып, оның жақын кеңесшілерінің біріне айналды, тіпті өлім төсегінде де оған көмектесті. Ол 1650 жылы Вестминстер Ассамблеясының мүлік тізімін жасау комиссиясының және 1653 жылы уағыздаушыларды бекіту комиссиясының мүшесі болды. Джон Оуэнмен бірге ол 1658 жылы Вестминстер мойындауының өңделген нұсқасы – Савой декларациясын жасаған алты адамнан тұратын комиссияны басқарды. 1660 жылдан өмірінің соңына дейін ол Лондонда, Ұлы Бартоломей шіркеуінің ауданында тұрып, өзін теологиялық зерттеулерге және Феттер-Лейн Тәуелсіз шіркеуінің рухани қызметіне толықтай арнады. 1670-жылдардың басында денсаулығы нашарлап, 1680 жылдың 23 ақпанында қайтыс болды ["Ефестіктерге арналған кітаптың түсіндірмесі, 1-ден 2:10-ға дейін"]. Ол Бунхилл Филдс зиратында жерленді: оның қабіріне Томас Гилберт жазған латын эпитафиясы цензураланды.

Шығармалары

Гудвиннің өмірінде жарық көрген еңбектері негізінен Парламенттің бұйрығымен басылған уағыздардан тұрады. Ол сонымен қатар Филипп Най және басқалармен бірге "Апологетикалық баяндама" (1643) дайындалысына қатысты. 1645 жылы Гудвин "Жердегі күнәкарларға қарай көктегі Мәсіхтің жүрегі" атты трактатын жариялады, ол тез арада қайта басылып, неміс тіліне аударылды. Бұл еңбек Рим-католик шіркеуінің Қасиетті Жүрекке деген құлшынысына әсер еткен деп есептеледі. 1682–1704 жылдары оның уағыздары мен басқа да еңбектерінің бес томы жарық көрді. Олар кем дегенде 47 рет қайта басылды. Ефестіктерге жолданған хат және Апокалипсис туралы түсіндірмелерін қамтитын оның жинақталған жазбалары 1681 және 1704 жылдар аралығында бес фолио томдық жинақта жарық көрді және он екі 8vo томдық жинақта (Эдинбург, 1861–1866) қайта басылды. Эдмунд Калами ескірген Гудвиннің қасиеттерін "білімі мол ғалым және көрнекті дін қызметкері, сондай-ақ Киелі кітапты түсіндіруде таңғажайып ойлар айтуға бейім, олар көбінесе түсініктілікке көмектесетін" деп бағалады. Оның ұлы Томас Гудвин кіші, тәуелсіз пастор және "V Генрих патшаның тарихы" кітабының авторы, өзінің жеке қағаздарынан алынған естеліктерін жинақталған еңбектерінің бесінші томына алғысөз ретінде берді. Гудвин тәуелсіздік идеологиясының патриархы және тірегі ретінде Антони Вудтың "Athenae Oxonienses" еңбегінде де еске алынады. Джозеф Аддисонның көзқарасы бойынша Магдалена колледжінің қатал және біршама фанатикалық президенті туралы әзілді сурет "The Spectator" журналының 494-ші санында сақталған.