Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Испан миссионері (1780–1846)
Spanish missionary (1780–1846)
Хосе Мария де Зальвидея (2 наурыз 1780 – 1846) – испан францискан миссионері. Ол Испанияның Биская провинциясының Бильбао қаласында дүниеге келді және 13 желтоқсан 1798 жылы Кантабриядағы Сан-Мамес монастырында францискан болды. 1804 жылы Сан-Фернандо-де-Мексико колледжіне қабылданды және 1805 жылдың тамыз айында Калифорнияның жергілікті американдықтарына миссионерлік қызмет атқарды.
José María de Zalvidea (2 March 1780 – 1846) was a Spanish Franciscan missionary. He was born at Bilbao, Vizcaya, Spain, and became a Franciscan at the convent of San Mames, Cantabria, on 13 December 1798. He joined the College of San Fernando de Mexico in 1804 and became a missionary to the California Native Americans in August 1805.
Өмірбаян
1798 жылдан бері францискандық болып келген Зальвидея 1806 жылға дейін Сан-Фернандо-Рей-де-Эспания миссиясында қызмет етті. 19 шілдеден 14 тамызға дейін, 1806 жылы Зальвидея Санта-Барбарадан шығысқа, содан кейін оңтүстікке, Сан-Габриэльге жаңа миссия орналасу орындарын іздеу үшін экспедицияға қатысты, сол арада көптеген өлімге қиналған адамдарды крещение рәсімінен өткізді. Ол жергілікті американдықтардың тілдерін жақсы білген. Зальвидея 1826 жылдан бастап Сан-Габриэль-Аркангел миссиясында қызмет етті, онда ол экономикалық дамуының көп бөлігіне жауапты болды. Оның бас үй шаруашылығын жүргізген Эулалия Перес оны «өте жақсы, мейірімді және қайырымды адам» деп сипаттап, оның жергілікті тұрғындар мен испан қоныс аударушылары тарапынан «құрметтелгенін» айтты. Алайда, сол кездегі жазушы Хьюго Рид оның жергілікті тұрғындарға қатысты әрекеттерін сынап, оны «қатаң» және «өте қатыгез» деп сипаттады, сондай-ақ оның әдеттен тыс ауыр жазалау шараларын, соның ішінде қамшы салуды және басқа да жазалаушылық тәжірибелерді қолданғанын айтты. Кейбір жергілікті әйелдердің түсік жасауға тырысқанын білген Рид: «Ол барлық түсік жасаулардың себебін бірдей деп есептеді. Сондықтан әйел өлі туған бала тауып алса, жазаланды. Жаза ретінде оның басын қырқып, кейін 15 күн бойы қамшымен ұрып, үш ай бойы аяқтарына темір кигізіп, әр жексенбіде шіркеуге, алтарга қарай бара жатқанда қолында қорқынышты боялған ағаш қуыршақпен тұруға мәжбүр болды». 1826 жылы Зальвидея Сан-Габриэльден Сан-Хуан-Капистрано миссиясына бос орынды толтыру үшін ауыстырылды. Ол 1842 жылға дейін Сан-Хуан-Капистранода қалды, содан кейін қауіптілік туралы қауесеттерге қарамастан, Сан-Луис-Рей-де-Франция миссиясына көшірілді, өйткені ол кеткісі келмегеніне қарамастан. Зальвидея қиын сапарға шыққанға дейін ауырып, төрт жылдан кейін қайтыс болды. Өте қарт болған кезде де Зальвидея зейнетке шығу мүмкіндігінен бас тартты, себебі оның орнын ешкім алмастыра алмады, өйткені Мексика үкіметі миссияларда тек мексикалықтардың ғана қызмет етуіне рұқсат берді. Басқа миссионерлер сияқты ол да мексикалық саясаткерлердің әдістерін жақтамай, оларға адал болуға бас тартты, себебі ол саясатқа араласпайды, бірақ сонымен қатар, өзінің санасына қайшы келмейтін нәрселерде бағынуға дайын еді. Зальвидея жергілікті халыққа олардың ауылдық жерлерін беруді бастауға тырысқан сияқты. Зальвидея берген жерлерге Rancho Little Temecula, Rancho Guajome және Rancho Cuca кіреді.
Zalvidea, a Franciscan since 1798, served at Mission San Fernando Rey de España until 1806. From 19 July to 14 August 1806, Zalvidea accompanied an expedition from Santa Barbara east and then south to San Gabriel in search of new mission sites, meanwhile baptizing many dying people. He was well versed in the languages of the Native Americans. Zalvidea served at Mission San Gabriel Arcángel beginning in 1826, where he was a major formative influence, responsible for much of its economic development. His head housekeeper, Eulalia Pérez, describes him as "a very good, loving, and charitable man" who was "well loved" by both the natives and the Spanish settlers. On the other hand, contemporary writer Hugo Reid criticizes his treatment of the natives, describing him as "severe" and "most cruel", and as making unusually heavy use of flogging, as well as other notably punitive practices. On learning that some native women sought abortions, Reid writes, "he put down all miscarriages to the same cause. Therefore when a woman had the misfortune to bring forth a stillborn child, she was punished. The penalty inflicted was, shaving the head, flogging for fifteen subsequent days, iron on the feet for three months, and having to appear every Sunday in church, on the steps leading up to the altar, with a hideous painted wooden child in her arms." In 1826, Zalvidea was transferred from San Gabriel to Mission San Juan Capistrano, to fill a vacancy there. He remained at San Juan Capistrano until 1842, when he was removed to Mission San Luis Rey de Francia due to rumors of danger, despite his own reluctance to leave. Zalvidea, already sick before the difficult trip, died only four years later. Even when quite old, Zalvidea refused to avail himself of the privilege of retiring because there would be no one to take his place, since the Mexican Government had declined to let any but Mexicans serve in the missions. Like all the other missionaries he would not approve of the methods of the Mexican politicians by swearing allegiance, refusing to do so on the grounds that he did not meddle with politics, but he offered to swear obedience in everything not against conscience. Zalvidea appears to have undertaken an initiative to grant native peoples their village lands—grants made by Zalvidea include Rancho Little Temecula, Rancho Guajome and Rancho Cuca.