Кіріспе

Португалиялық католик дінбасы (1936–2014)

Жозе да Круз Поликарпо, GCC (ʒuˈzɛ ðɐ kɾuʃ poliˈkaɾpu; 26 ақпан 1936 – 12 наурыз 2014), ресми түрде Жозе IV, Лиссабон Патриархы деп аталса да, көбінесе "Д. Жозе Поликарпо" деп аталады, 1998 жылдың 24 наурызынан 2013 жылдың 18 мамырына дейін Лиссабон Патриархы қызметін атқарды. Иоанн Павел II 2001 жылы оны кардинал дәрежесіне көтерді. Поликарпо Римдегі Папа Григориан университетінен теология ғылымдарының докторы дәрежесін алған.

Ерте өмір

Ол 1936 жылғы 26 ақпанда Португалияның Кальдас-да-Райна қаласындағы Алворниньяда туды. Жозе Поликарпо аға (Кальдас-да-Райна, Алворнинья, Лугар-ду-Пего, 18 сәуір 1902 – Лиссабон, Одивелас, 20 қазан 1987) және әйелі (Калдас-да-Райна, Алворнинья, 26 қаңтар 1935 ж. үйленген) Мария Гертрудес Роза (Алькобаса, Бенедита, 17 қазан 1909 – Кальдас-да-Райна, Алворнинья, 6 қыркүйек 1994) оның тоғыз баласының ағасы болды. Хосе да Круздың сегіз бауырлары: Мария до Сеу (1939 ж. т.), Мария Аделия (1942 ж. т.), Анибал, Хоаким, Антонио, Мария да Граса, Мария Эдит (1947 ж. т.) және Фернандо (1952 ж. т.).

Ерте мансап

Поликарпо Пенафирмадағы семинарияның директоры, Оливастағы семинарияның ректоры және Португалия католик университетінің теологиялық факультетінің деканы болды. Кейін ол сол университеттің ректоры болып екі рет қызмет етті (1988–1996 жылдары) және көптеген кітаптар мен ғылыми мақалалардың авторы.

Епископ болып тағайындалған

1978 жылы 26 мамырда Поликарпо Калиабрия титулярлық епискобы және Лиссабонның көмекші епискобы болып тағайындалды, ал 29 маусымда епископтық киелену рәсімін қабылдады. 1997 жылы 5 наурызда ол Лиссабонның қосымша архиепискобы болып тағайындалды және 1998 жылы 24 наурызда кардинал Антонио Рибейродан кейін патриарх болып іске кірісті. Кардинал Поликарпо сондай-ақ Португалия епископтары конференциясының президенті және Португалия католик университетінің канцлері болды.

Кардинал

2001 жылы 21 ақпанда Папа Иоанн Павел II оны Сант-Антонио ин Кампо Марцио шіркеуінің кардинал діни қызметкері ретінде консисторияда кардинал мәртебесіне көтерді. Ол Рим Куриясында католиктік білім беру жөніндегі Конгрегацияның, Лаиктер жөніндегі Папалық Кеңестің және Мәдениет жөніндегі Папалық Кеңестің мүшесі болды. Поликарпо 1995 жылдан 2006 жылға дейін жыл сайын Швейцарияның Сент-Галлен қаласында жиналатын, епископтарды тағайындау, коллегиялдық, епископтар конференциялары, папалық биліктің басымдығы және сексуалдық мораль мәселелері бойынша реформалар талқылайтын шамамен ондай бірдей ойлы прелаттардың бірі болды; олардың арасында пікір қақтығыстары болғанымен, барлығы кардинал Джозеф Ратцингер келесі конклавта сайлануға лайық кандидат емес деген ойда болды. 2005 жылы Папа Иоанн Павел II қайтыс болғаннан кейін Поликарпо папа болып сайлануға мүмкін кандидаттардың бірі саналды. 2005 жылдың 11 сәуірінде британдық "The Guardian" газеті оны "Еуропалық және Латын Америкалық Рим-католик кардиналдары арасындағы келіспеушілікті таратуға қабілетті, папалыққа үміткер қара ат" деп сипаттады. 2005 жылғы папалық конклавта, ол кардинал сайлаушы ретінде қатысып, нәтижесінде Папа Бенедикт XVI сайланды. Ол сондай-ақ 2013 жылғы конклавта кардинал сайлаушы болды, онда Папа Франциск сайланды. Кардиналдар арасындағы үлкен тәжірибесінің нәтижесінде, кардинал Поликарпо Сикстин капелласында конклавтың басында құпиялылыққа берген антта, ақыр соңында Папа Франциск болып сайланған кардинал Хорхе Бергольодан кейін ант берді.

Аборттық құқықтарды жақтаған саясаткерлер

Оның өзін католик деп жариялаған және абортты заңдастыруды ашық қолдағандарға қатысты қауымдық құдай қызметін тоқтатудан немесе оларды шіркеуден шығарудан бас тартуы көптеген абортқа қарсы католиктер тарапынан 2007 жылы Португалияда аборттың заңдастырылуының басты себептерінің бірі деп сынға алынды. Дегенмен, ол португалдық католик дін қызметкерлерінің оларға қатысты қауымдық құдай қызметін тоқтатуға құқығы бар екенін ашық түрде жоққа шығармады, және шындығында көптеген дін қызметкерлері солай істеді.

Мұсылман еркектермен неке

2009 жылдың 14 қаңтарында кардинал жас әйелдерге мұсылман еркектеріне үйленер алдында "екі рет ойлануға" кеңес берді: христиандар исламды жақсырақ біліп, мұсылмандарға құрмет көрсетуі керек, бірақ мұсылман еркегіне үйлену көптеген мәселелерге алып келеді, тіпті Алла да оның соңы не болатынын білмейді, егер олар ислам мемлекетіне көшсе. Сондай-ақ, ол "мұсылман бауырларымен" диалог қиын екенін айтты, себебі диалогқа тек қатысуға ниетті адамдармен ғана сөйлесуге болады. Португалия епископтар конференциясының өкілі кардинал "шындық кеңес" бергенін, бұл "ажыратушылық" немесе "басқа мәдениет пен дінді сыйламау" емес екенін мәлімдеді. Интервьюден шамамен екі апта өткен соң, ол өз сөздерін нақтылап, Папа Иоанн Павел II-нің Ordinatio sacerdotalis еңбегіндегі ұстанымды қайтадан толық растады.