Кіріспе
Италиялық прелат және Ватикан дипломаты (туған 1934)
Тарцизио Пьетро Эвасио Бертоне (2 желтоқсан 1934 жылы туған) – Католик шіркеуінің итальян прелаты және Ватикан дипломаты. 2003 жылдан бері кардинал атағын иеленген ол 1991 жылдан 1995 жылға дейін Верчелли архиепископы, 2002 жылдан 2006 жылға дейін Генуя архиепископы, ал 2006 жылдан 2013 жылға дейін Мемлекеттік хатшы қызметін атқарды. 2008 жылдың 10 мамырында Фраскати кардинал-епискобы болып тағайындалды. Бертоне 2007 жылдан 2014 жылға дейін Камерленго лауазымын атқарды. 2013 жылдың 28 ақпанында Папа Бенедикт XVI отставкаға кеткеннен бастап, 2013 жылдың 13 наурызында Папа Франциск сайланғанға дейін ол Киелі Тақтың уақытша әкімшісі және Ватикан қаласы мемлекетінің басшысы міндетін атқарды. Ол Бенедикт XVI-ның орнын басуға үміткерлердің бірі саналды. Итальян тілінен өзге, Бертоне француз, испан, неміс және португал тілдерін еркін меңгерген. Ол ағылшын тілін де біледі, бірақ оған толыққанды еркін сөйлей алмайды, сонымен қатар поляк, латын, грек және еврей тілдерін оқи алады.
Ерте өмір
Бертоне Пьемонт аймағының Романо-Канавезе қаласында сегіз баланың бесіншісі болып дүниеге келді. Бертоне анасы Италия Халық партиясының белсенді антифашисті және кейін христиан-демократ болғанын айтты. Бертоне 1950 жылдың 3 желтоқсанында салезиандықтар қатарына ант берді және 1960 жылдың 1 шілдесінде архиепископ Альбино Менсадан дін қызметкері болып кияланды. Ол канондық құқық бойынша доктор ғылымын қорғады. Оның диссертациясы "Папа Бенедикт XIV (1740–1758) тұсындағы шіркеу басқаруы" деп аталады. 1967 жылдан бастап 1976 жылға дейін Паптық Салезиан университетінде Арнайы моральдық теология профессоры болып жұмыс істеді, содан кейін Канондық құқық профессоры болып тағайындалды және 1991 жылға дейін осы лауазымда қалды. Бертоне 1978 жылы Паптық Латеран университетінің Utriusque Iuris институтында Қоғамдық шіркеу құқығынан шақырылған профессор болды. 2001 жылы Папа Иоанн Павел II оны Замбияның Лусака архиепископы Эммануэль Милингоға католик шіркеуіне қайта оралуына көмектесуге жіберді. Милинго шіркеуден шығып, Сун Мён Мунның Біріктіру шіркеуінің Мария Сунына үйленген еді.
Архиепископ және кардинал
1991 жылғы 4 шілдеде Бертоне Рим папасы Иоанн Павел II Верчелли архиепискобы қызметіне тағайындалды. Бір айдан кейін ол дін қызметкеріне куәлік алды, осы рәсімді оны бұрын дін қызметкері етіп тағайындаған Менса жүргізді. Бертоне 1995 жылға дейін осы қызметте болды, содан кейін Папа Бенедикт XVI болған кардинал Джозеф Ратцингер басқаратын Иман туралы доктрина жөніндегі Конгрегацияның хатшысы болып тағайындалып, отставкаға шықты. 2002 жылғы 10 желтоқсанда Генуя архиепискобы болып тағайындалған және 2003 жылғы 2 ақпанда орнатылған Бертоне 2003 жылғы 21 қазандағы консисторияда Санта-Мария-Аузилиатрице шіркеуінің кардинал дін қызметкері ретінде Кардиналдар алқасына қабылданды. Кейіннен ол әлеуметтік мораль, иман және саясат арасындағы байланыс мәселелерін зерттеді. Ол сондай-ақ 1983 жылғы Канондық құқық кодексін қайта қарауға көмектесті және приходтарда пасторлық жұмыс атқарды. 2000 жылғы мерейлі жылда Иоанн Павел II Фатиманың үшінші құпиясын жариялауды Бертонеге тапсырды. Бертоне 2005 жылы Папа Бенедикт XVI сайланған папалық конклавқа қатысқан кардиналдардың бірі болды. Ол сондай-ақ 2013 жылы Папа Франциск сайланған папалық конклавқа кардинал сайлаушы ретінде қатысты.
Мемлекеттік кардинал
2006 жылғы 22 маусымда Бенедикт XVI Бертонені Анджело Соданоның орнына Кардинал Мемлекеттік хатшы етіп тағайындады. Ол 15 қыркүйекте лауазымға кірісті. 2006 жылғы 26 маусымда Бертоне Италия Республикасының Еңбегі үшін орденінің Ұлы крестінің иегері атағын алды. Бертоне мемлекеттік хатшы ретіндегі қызметіне қатысты шағымдар оның қызметінің басында-ақ көтерілді. Оның Ватиканның дипломатиялық корпусында бұрынғы тәжірибесі болмады. 2007 жылғы 4 сәуірде Бенедикт XVI Бертонені Киелі Рим шіркеуінің Камерленгосы етіп тағайындады. Камерленгоның міндеттері негізінен Киелі Тақ бос тұрған кездегі әкімшілік жұмыстарына шектеледі. 2008 жылғы 10 мамырда ол Фраскатидің кардинал-епископы дәрежесіне көтерілді. 2013 жылғы 28 ақпанда Папа Бенедикт XVI отставкаға кеткен кезде Бертоне, камерленго ретінде, Ватикан қаласы мемлекетінің уақытша басшысы және жаңа папа сайланғанға дейін Киелі Тақтың әкімшісі болды. 2013 жылғы 13 ақпанда, Папа Бенедикт XVI-ның 28 ақпанда отставкаға кетер алдындағы соңғы жалпыға ортақ миссасында Бертоне Папа Бенедиктті мақтап: «Сіздің қасиетіңіз, біздің жүрегімізде бүгін кешке ең аз болмаса, қайғының іздері жоқ десек, шыншыл болмас едік. Соңғы жылдары сіздің үйретулеріңіз шіркеу мен әлемге ашық терезе болды, ол Құдайдың шындық пен махаббатының сәулесін кіргізіп, біздің жолымызды жарықтандырып, жылытты, тіпті аспанда бұлт жиналған кезде де» деді. Бертоне сөзін жалғастырды: «Біздің барлығымыз сіздің Құдайға және шіркеуге деген терең махаббатыңыздың осы әрекетіңізге түрткі болғанын түсіндік, бұл таза ниеттілікті, мықты және талапкерлікпен келген сенімді, сондай-ақ өміріңіз бен қызметіңіздің әр қадамында көзге түскен қарапайымдық пен адалдықты, және зор қайратты көрсетеді». Бертоне 2013 жылғы конклавқа қатысқан кардинал сайлаушылардың арасында ең жоғары дәрежедегі екінші кардинал болды, конклавта Папа Францис сайланды, ал төрағалық еткен кардинал Джованни Баттиста Ре одан жоғары тұрды. Дегенмен, оның папалыққа үміткер болу мүмкіндігі «әлеуетті дау-дамайдың ошағына айналуы мүмкін» деген пікірге байланысты төмендеді. Бертоне 2014 жылғы 2 желтоқсанында 80 жасқа толғанға дейін Иман туралы доктрина жөніндегі Конгрегация, Діндарлар жөніндегі Конгрегация, Құдайға табыну және қасиеттілік рәсімдері жөніндегі Конгрегация, Шығыс шіркеулері жөніндегі Конгрегация, Епископтар жөніндегі Конгрегация және Халықтарды евангелизациялау жөніндегі Конгрегация мүшесі болды.
Да Винчи коды
2005 жылғы 15 наурызда Бертоне «шіркеутің үнсіздігін бұзғаны» үшін және 2003 жылғы Дэн Браунның «Да Винчи коды» романын сынап, кітапты «ұятты және негізсіз жалғанға толы» деп атап, сенушілердің кітапты бойкоттау керектігін айтты. Бертоне де, Ватиканның ресми өкілдері де Бертоне Католик шіркеуінің ресми өкілі ретінде сөйлемейтінін мәлімдеді, бірақ Бертоне шіркеу иерархиясындағы жоғары лауазымы және оның жиі папалыққа үміткер ретінде талқыланғаны оның сөздеріне зор салмақ берді, сол себепті оның пікірлері әртүрлі бұқаралық ақпарат құралдарында Ватиканның ресми мәлімдемесі ретінде жиі жарияланды. 2006 жылы NBC телеарнасының Dateline бағдарламасы оның мәлімдемесін «жоғары дәрежелі Ватикан кардиналы фильмді бойкоттауға шақырды» деп сипаттады.
Дін және спорт
Бертоне 2006 жылдың желтоқсанында Ватикан "болашақта Рома, Интернационале, Генуя және Сампдория секілді командалармен бірге жоғары деңгейде ойнайтын команда құруы мүмкін" деген пікірді білдірді. Ол әрі жалғастырды: "Біздің Папалық университетдердегі бразилиялық студенттерді ғана ескерсек, біз тамаша құрамға ие боламыз". Бірнеше сағаттан кейін ол: "Ватикан үшін футбол командасын дайындаудан гөрі маған одан да маңызды шаруалар жеткілікті" деді және бұрынғы сөзінің қатысты емес екенін түсіндірді.
Пьос XII-ді қорғау
2007 жылғы 5 маусымда Папа Пий XII-нің жаңа өмірбаянының жарыққа шығуы туралы хабарлаған конференцияда Бертоне Холокост кезінде еврейлерге салқын қарайтындығы туралы айыптаулардан Пийді қорғады. Бертоне бұл айыптауды "қара аңыз" және "ақылға қонымсыздыққа және рационалдылыққа жасалған шабуыл" деп бағалап, оның "осылай терең бойға сіңгендіктен, тіпті оны жою да қиын шаруа" екенін айтты. Пий XII нацистік Германияны айыптауда "сақтық танытқан" екенін мойындағанмен, Бертоне Папа ашық сөйлегенде нацистік күштер геноцид бағдарламасын одан да күшейтер еді деп мәлімдеді.
Папа Бенедикт XVI Ислам туралы дау
2006 жылдың 16 қыркүйегінде Бертоне, Мемлекеттік хатшы кардиналы болып бір күн қызмет еткеннен кейін, "Папаның Исламға қатысты ұстанымы Nostra aetate кеңесінің құжатында нақты көрсетілген" және "Папаның дінаралық және мәдени-таралық диалогты қолдауы да осылай анық" деп түсіндірген мәлімдеме жасады. Ол былай деді: "Регенсбургтегі сөйлеген сөзінде Византия императоры Мануэль II Палеологтың келтірген пікіріне қатысты айтқанда, Киелі Әке бұл пікірді өзінің пікірі ретінде қабылдамаған және қабылдамайды. Ол оны академиялық контексте, және мәтінді толық және мұқият оқығанда белгілі болатындай, дін мен зорлық-зомбылық арасындағы қарым-қатынас тақырыбындағы ойларға жетелеп апару үшін ғана пайдаланды, сондай-ақ, қандай тараптан келсе де, зорлық-зомбылықты діни негіздеуді анық және түбегейлі түрде жоққа шығару үшін қолданды. [Папа] өзінің сөйлеген сөздерінің кейбір бөлімдері мұсылман жамағатының сезімдерін ренжітуі мүмкін екендігіне және оның ниетіне мүлдем сәйкес келмейтіндей түсінілгеніне шын жүректен өкінеді."
As for the opinion of the Byzantine emperor Manuel II Paleologus which he quoted during his Regensburg talk, the Holy Father did not mean, nor does he mean, to make that opinion his own in any way. He simply used it as a means to undertake—in an academic context, and as is evident from a complete and attentive reading of the text—certain reflections on the theme of the relationship between religion and violence in general, and to conclude with a clear and radical rejection of the religious motivation for violence, from whatever side it may come. [The Pope] sincerely regrets that certain passages of his address could have sounded offensive to the sensitivities of the Muslim faithful and should have been interpreted in a manner that in no way corresponds to his intentions.
Патриарх Алексий ІІ-нің пікірлері
2006 жылдың 5 желтоқсанында Ресей Православие шіркеуінің Патриархы Алексий II, Католик шіркеуі Ресей және басқа бұрынғы Кеңес Одағы республикаларындағы православие аймақтарынан жамағаттарды тартып алуға тырысып жатыр деді, соның салдарынан Киелі Тақты "өте достық емес саясат" жүргізуде деп айыптады. Бертоне жауап ретінде: "Біз Ресейде дін аударумен айналыспаймыз" деді.
Медиа
2007 жылы Бертоне "Ватиканның жыныстық қатынасқа қатысты пікірлерін ерекше атап көрсетіп, әлемдегі мыңдаған католик ұйымдарының атқарып жатқан қайырымдылық жұмыстарына қатысты толық үнсіздік сақтаған" БАҚ-ты сынады. Ол әрі жалғастырды: "Мен кейбір журналистердің аборт және гомосексуалистік одақтар сияқты моральдық мәселелерге ден қойып, ал Шіркеудің ой-өрісі мен жұмысын толық қамтымайтынын байқадым. Бұл мәселелер әрине маңызды, бірақ Шіркеудің барлық қызметін құрай бермейді".
Есірткі сатушыларды қауымнан шығару туралы ұсыныс
2009 жылдың 14 қаңтарында Бертоне шіркеудің есірткі сатушыларға қарсы күшті шаралар қолдану мүмкіндігін қарастырып жатқанын мәлімдеді. Бұл шаралардың бірі – қауымнан шығару болуы мүмкін. Ол Мексикаға сапары алдында есірткіге байланысты зорлық-зомбылықтың "апатты" жағдайына байланысты шіркеудің алаңдаушылығын білдірді.
АИТВ-ға қарсы дәрі-дәрмектерге жалпыға бірдей және тегін қол жеткізуді қолдау
22 маусымда 2012 жылы, Catholic News Service (CNS) агенттігінің журналисі Синди Вуден жариялаған онлайн жаңалықтарда, Римде өткен конференцияда, аналардан балаларға ЖИТС (АИДС қоздырғышы) жұғуын болдырмау туралы, Sant'Egidio діни қоғамдастығы (10 африкалық елде ЖИТС-тің алдын алу/емдеу бағдарламасын жүзеге асыратын DREAM жобасын басқарады) демеушілік еткен шарада, Мемлекеттік хатшы кардиналы антиретровирустық препараттарға толық және оңай қол жеткізуді әлемдік деңгейде тегін етуге шақырды (бұл препараттар, мысалы AZT, ЖИТС-ті емдеуге және кейбір жағдайларда адамдардың ЖИТС жұқтыруын болдырмауға көмектеседі, бірақ қазіргі таңдағыда ЖИТС жұққан адамды толыққанды емдей алмайды). Бертоне мұндай мүмкіндіктің, әсіресе Африкада – ең қажетті және бағытталған күш-жігер осы құрлықта жұмсалатын болса, тек көмек көрсету ұйымдары, үкіметтер, донорлар, медициналық ұйымдар, фармацевтикалық компаниялар және шіркеулердің бірлескен күш-жігері арқылы ғана мүмкін болатынын мойындады.
Фатиманың анамыз
Бертоне Антонио Соччи, Кристофер Феррара және басқалар Фатима анамыздың "үшінші құпиясын" манипуляциялаған деп айыптап, сынап тастады. 2007 жылы кітабының (Фатиманың соңғы құпиясы) жарыққа шығуына арналған сөзінде ол аянның көбінесе жеке сипатта екенін атап өтті, оларды қабылдауда сақтық танытуға шақырды және "Фатиманың хабарламасының толық мағынасы адамдардың жүрегіне тиіп, оларды тәубеге шақырып, әлемнің құтқарылуына бірлесіп жауапкершілікке шақырады" деді.
Холокосттан бас тартқан епископ
1988 жылы Бертоне Жозеф Ратцингерге, шүкіршілікке түсірілген архиепископ Марсель Лефеврмен келіссөздер жүргізуге көмектесетін сарапшылар тобына тағайындалды. 2009 жылдың қаңтар айында Папа Бенедикт Лефевр жасаған төрт епископқа қатысты шүкіршілік жазасын алып тастады, бұл татуласуға жасалған қадам болды. Сол күні швед теледидарында сұхбат берген епископтардың бірі Ричард Уильямсон Холокостты жоққа шығаратын идеяларды қолдады. Бұдан кейін бұқаралық ақпарат құралдарында Папаның бұрын антисемитизммен айыпталған, Холокостты жоққа шығарушы адамды неге қабылдағаны туралы сұрақтар туды. Епископтар жөніндегі конгрегацияның префекті кардинал Джованни Баттиста Ре, декретке қол қойған және Лефевртің ізбасарларымен айналысатын "Ecclesia Dei" понтификалық комиссиясының президенті кардинал Дарио Кастрильон Хойос екеуі де осы жағдайға таңырқап, Уильямсонның Холокостты жоққа шығаратынын білмегендерін айтты. Мемлекеттік хатшының Папаға тікелей қол жеткізілуі және оның шешімдерін іске асыру мен үйлестіруді қадағалауы себепті, көптеген БАҚ өкілдері Бертоне неліктен тиісті тексеру жүргізілмегенін қамтамасыз етпегенін сұрады, әсіресе мұндай тексеру үшін қарапайым интернет іздеуі жеткілікті болған еді. Бұл Курияның ұйымсыздығын көрсетті.
Ватилеактер
Бертоне БАҚ-қа тараған құжаттарда маңызды рөлде болды, онда Бертоне Ватикан губернаторлығының бас хатшысы, архиепископ Карло Мария Виганоны туыстық қатынастар, жемқорлық және жалпы басқарудағы кемшіліктер туралы егжей-тегжейлі мәліметтерді хабарлағандығы үшін сөккені көрінеді. Вигано кейіннен Ватиканнан Вашингтон қаласына апостолдық нунций ретінде ауыстырылды. Бертоне Ватикан құжаттарының жария болуына байланысты туған дауды этикасыз журналистерге және Католик шіркеуіне деген жауартпалық рухқа байланыстырды. "Көптеген журналистер Дэн Браунға еліктеуге тырысады", - деді Бертоне итальяндық Famiglia Cristiana журналына берген сұхбатында. "Олар афсаналар ойлап табумен немесе қайта-қайта таратумен айналысады". Бертоне бұл мәлімдемесін Ватикан судьялары итальян журналистеріне жіберілген ондаған құжаттарды, соның ішінде Папаға жолданған хаттарды және әлемдегі Ватикан елшіліктерінен келген шифрланған депештерді тергеп жатқан кезде жасады, олардың бірнешеуі Киелі Тақтың шенеуніктері арасындағы билік күресін көрсетеді. "Шындығында, Папа Бенедикт XVI-ның серіктестері арасында дау тудыруға бағытталған зұлым ниет бар", - деді ол. Ватикан ақпараттарының жария болуы кезінде және одан кейін Бертоне жемқорлыққа қарсы күреспегендігі үшін, сондай-ақ Бенедикт XVI тұсында көптеген қаржылық және этикалық бұзушылықтардың алдын алмағаны үшін көпшілік тарапынан айыпталды.
Қаржылық бұзушылықтар
2014 жылдың мамыр айында Римге Киелі Жерден оралған кезде өткен баспасөз конференциясында Папа Франциск Ватиканның бұрынғы мемлекеттік хатшысына Ватикан банкінен 20 миллион долларды теуіп алғаны туралы айыптауларды тергеп жатқанын растады. Сондай-ақ, папаға Бертоне Дін істері институтының, көбінесе Ватикан банкі деп танылатын, 15 миллион евросын (шамамен 20,5 миллион доллар) тиісінше пайдаланбағаны туралы хабарлар келді. "Бұл мәселе зерттеліп жатыр, әлі толық анықталған жоқ", - деді Папа. "Бәлкім, бұл рас, бірақ қазіргі уақытта нақты айту қиын". Бұл ақша Бертоне XVI Бенедикттің кезінде басшылық еткен кезде Lux Vide жеке компаниясына аударылған.
Пәтерлерді жөндеу
2013 жылдың қарашасы мен 2014 жылдың мамыр айы аралығында Бертоне Ватикан қаласындағы Сан-Карло сарайындағы екі пәтерді біріктіріп, жаңартты, өзі, хатшысы және үш қарындасы үшін бір тұрғын үй жасады, жалпы сомасы белгісіз және шатыр террасасы болды. Бертоне пәтерді өз қаражатымен жөндеуде екенін, оның көлемі хабарланғаннан екі есе кішкентай екенін және Папа Франциск баспасөз шабуылына ұшырағанда телефон арқылы қолдау білдіргенін мәлімдеді. Бертоне Bambino Gesù ауруханасына тиесілі қаражат құрылыс жұмыстарына жұмсалды деген хабарларға жауап ретінде ауруханаға 150 000 евро сыйға тартты. 2017 жылдың 13 шілдесінде Ватикан қаласы мемлекетінің трибуналы аурухананың бұрынғы президенті Джузеппе Профити мен оның бұрынғы қазынашысы Массимо Спинаны аурухана қорына тиесілі 422 000 евроны пәтерді жөндеуге заңсыз пайдаланғаны үшін айыптады. Профити бұл қаражаттың қорға қайырымдылық шараларын өткізуге мүмкіндік беретін инвестиция екенін айтты. Бертонеге, Castelli Re құрылыс компаниясына немесе оның иесі, ұзақ жылдар бойы Бертонемен байланыста болған Джаннантонио Бандераға қарсы ешқандай айып тағылмады, ол жоба үшін шамамен 250 000 евро пайда тапты. Соттың 18 шілдедегі алғашқы отырысынан кейін сот отырысы 7 қыркүйекке дейін кейінге шегерілді. 7 қыркүйекте сот басталды және бір күннен кейін жаңа дәлелдер пайда болғаны және қорғау және айыптау тараптары Bambino Gesu ауруханасының қазіргі басшысының бір күн бұрын трибуналға ұсынған мәлімдемесін зерттеу үшін қосымша уақыт сұрады. Сот 19, 20, 21 және 22 қыркүйекте тағы да отырыс өткізуге белгіленді, алдымен айыпталушыларды тыңдап, содан кейін шамамен 7 куәгерді тыңдау жоспарланған, олардың төртеуін прокурорлар, ал үшеуін қорғау командалары шақырды, бірақ Бертоне пәтерінде кездесулер өткені туралы хабарламалар түспеді. Сол күні Спина өзінің тікелей басшысының "кардинал Бертоне Киелі Атамен жеке кездесіп, жағдайды түсіндіргендіктен, ешқандай мәселе жоқ екенін айтты" деп куәлік берді. 2017 жылдың 3 қазанында итальяндық бизнесмен Джаннантонио Бандера, қазір банкрот болған құрылыс фирмасы пәтерді жөндеген, Бертоне жөндеуді жеке бақылап, әдеттегідей тендер ұсынбастан тікелей байланысқандығын мәлімдеді.
On 7 September, the trial began and went into recess after one day when it was announced that new evidence emerged and the defense and the prosecution requested more time to study a memorandum from Bambino Gesu Hospital's current head given to the tribunal a day earlier emerged. Dates were set for the court to be in session again on 19, 20, 21 and 22 September, first to hear from the defendants themselves, and then from roughly 7 projected witnesses, four called by prosecutors and three by the two defense teams though no meetings were ever reported to have been held in Bertone's apartment. The same day, Spina testified that his immediate superior "told me there were no problems because Cardinal Bertone had clarified the situation with the Holy Father in person." On 3 October 2017, Gianantonio Bandera, an Italian businessman whose now bankrupt contracting firm renovated the apartment, said that Bertone personally oversaw the renovation and contacted him directly without taking bids, as would ordinarily be required.
Ватиканның сән-салтанатқа деген көзқарасы
2018 жылдың 15 ақпанында Папа Франциск Ватиканның лауазымды тұлғаларына және епископтарға қарапайым өмір сүруді және жоғары лауазымдардан зейнетке шыққан соң билікке ұмтылудан бас тартуды бұйырды. Бертоне сияқты Ватиканның бірқатар лауазымды тұлғалары мен епископтары соңғы жылдары қызметтен кеткеннен кейін де үлкен пәтерлерде тұру, ал кейбір жағдайларда тіпті полиция күзетінде жүру сияқты сәнді өмір салтына көшкендері үшін сынап тартты. Бертоне пәтеріне байланысты даудан басқа, зейнетке шыққаннан кейін де Рим қаласында Ватикан және Италия полициясының сүйемелдеуін пайдаланған.
МакКаррик жыныстық зорлық-зомбылық
Бертоне және басқа Ватикан шенеуніктері бұрынғы кардинал Теодор МакКаррикке қатысты жыныстық зәбір көрсету туралы айыптамалар пайда болғаннан кейін салған шектеулер де орындалмады. 2019 жылдың 28 мамырында 2008 жылдың қыркүйегінен жазылған хат жарияланды, онда МакКаррик Бертонеге ересек семинаршілермен қарым-қатынас жасағанын айтқан, бірақ жыныстық қатынасқа түскенін жоққа шығарды.
Зейнеткерлік
Бертоне Мемлекеттік хатшы лауазымынан 2013 жылдың 31 тамызында кеткені жарияланды және 15 қазанда күшіне енді. Папа Франциск оның орнын Пьетро Паролинге тапсырды. 2015 жылы берген сұхбатында Бертоне Папа Бенедикттің отставкаға кетуіне таң қалмағанын айтты: "Мен оны сезген едім, бірақ сол ойды ысырып тастадым. Мен бұл туралы кем дегенде жеті ай бұрын білдім. Менің де күмәнім болды. Ол шешілгендей көрінген соң, біз бұл мәселені ұзақ талқыладық. Мен оған: "Қасиетті Әке, сіз Папа Францискке осы лауазымды тапсыру алдында Назареттік Иса туралы үшінші томды және сенім энциклопедиясын бізге сыйлағаныңыз жөн", - дедім."
Айырмалар
2010 жылдың ақпан айында Польша президенті Лех Качинский Бертонеге Польшаның шетел азаматтары үшін ең жоғары наградасы – Польшаның Еңбегі үшін орденінің Ұлы крестін "Польша Республикасы мен Ватикан арасындағы ынтымақтастықты дамытудағы және Польшадағы Католик шіркеуінің игілігі үшін атқарған жұмысы үшін" табыс етті. Бертоне 2007 жылы Колумб рыцарларының Жоғарғы кеңесінде Gaudium et Spes сыйлығымен марапатталды.