Кіріспе

Орыс совет тарихшысы, революционер және жазушы (1868–1932)

Михаил Николаевич Покровский (Михаи́л Никола́евич Покро́вский; 29 тамыз 1868 [ескі стиль бойынша 17 тамыз 1868] – 10 сәуір 1932) – орыс марксистік тарихшысы, революционер және кеңес қоғамдық-саяси қайраткері. Ресей революциялық қозғалысына қатысқан алғашқы кәсіби тарихшылардың бірі Покровский 1920-жылдардағы ең ықпалды кеңес тарихшысы ретінде танылды және «КСРО-дағы марксистік тарихи мектептің басшысы» атанды. 1917 жылғы Қазан төңкерісіне дейін он жылға жуық Покровский болшевик те, меньшевик те болған жоқ, оның орнына философ Александр Богдановқа жақын, тәуелсіз радикал ретінде Еуропада эмиграцияда өмір сүрді. Большевиктер билікті басып алғаннан кейін Покровский қайтадан Большевиктер партиясына қосылып, Мәскеуге көшіп келді, онда Кеңес үкіметінің жаңа білім беру бөлімінің – Халық ағарту комиссариатының орынбасары болды. Покровский ертедегі кеңестік білім беру жүйесінде жетекші рөл атқарды, сол кезеңнің маңызды тарихи журналдарын редакциялады және жоғары білім беру жүйесін және кадрларын қайта құруға жетекшілік етті. Ол сондай-ақ Ресей тарихы бойынша ықпалды және жаңа еңбектердің авторы болды, оларда сыныптық күрес пен тарихтың даму кезеңдері арқылы Ресейдің өткеніне жартылай ресми түсіндіру берілді. Покровский көпұлтты патшалық империяның мәнін қатаң сынады және Петр I сияқты тарихи тұлғалардың жеке рөлін азайтып көрсетті.

Шығармалары

7 жыл пролетарлық диктатура (7 жыл пролетарлық диктатура). Мәскеу: Мемлекеттік баспа, к.с. (1924). Ресей тарихы ежелгі заманнан бастап тауарлық капитализмнің өркендеуіне дейін. Д. С. Мирский аударған. Нью-Йорк: Халықаралық баспа, 1931. Ресейдің қысқаша тарихы, II том. Д. С. Мирский аударған. Нью-Йорк: Халықаралық баспа, 1933. Таңдамалы еңбектер төрт томдық жинақта. Мәскеу: Мысль, 1966. Ресей әлем тарихында: таңдамалы мақалалар. Роман Шпорлук және Мэри Энн Шпорлук редакциялаған және аударған. Энн Арбор, Мичиган университеті баспасы, 1970.