Кіріспе

Тайань – Қытай Халық Республикасының Батыс Шандоң провинциясындағы префектура деңгейіндегі қала. Тай тауының төңірегінде орналасқан бұл қала солтүстікте провинция астанасы Цзинаньмен, шығыста Цзибомен, оңтүстік-шығыста Линьимен, батыста Ляочэнмен және оңтүстікте Цзининмен шектеседі. Батысында Тайань Сары өзен арқылы Хэнань провинциясынан бөлінеді. 2010 жылғы халық санауы бойынша қаланың халқы 5 494 207 адамды құрады, оның 1 735 425-і Тайшан және Дайюе аудандарынан тұратын қалалық ауданда тұрады.

Этимология

Тайань Тай тауының атымен аталған. Қытай тілінде Тай (lang=zh) "маңызды" дегенді білдіреді. Сондықтан, Тайань атауы "Тай тауы қауіпсіз болса, әлем де қауіпсіз болады" деген ежелгі мәтелден туындаған.

Ерте тарих

Тайань неолит дәуірінде Давэнькоу мәдениетінің отаны болған. Көктем және күз кезеңінде, сондай-ақ Соғыс жайлы мемлекеттер кезеңінде, аймақ Ци және Лу мемлекеттеріне қарасты. Аймақтағы маңызды тарихи және мәдени орын – Тай тауы. Ол дәуірлер бойында көптеген императорларды қызықтырып, олар аспан құдайларына құрбандық шалып, мол өнім тіледі. Конфуций, Сыма Цянь, Цао Чжи, Ли Бай, Ду Фу және тағы басқа әдебиетшілер осы жерге келіп, көптеген көрнекті туындылар жазды.

Қазіргі тарих

1909 жылы неміс отаршылары Тяньцзинь-Пукуу темір жолының құрылысымен бірге Тайань Фу теміржол станциясын салды. Келесі жылдың 10 қарашасында станция арқылы алғашқы пойыз өтті. 1928 жылы 1 мамырда Гоминьдан және ұлтшыл революциялық армияның басшысы Чан Кай-Шек Тайаньға шабуыл бұйрығы берді және келесі күні оны басып алды. 1937 жылдың қазан айында Пекин, Тяньцзинь және басқа да ірі қалалардан қуылған студенттер жапон әскерлері Сары өзеннің солтүстігін басып алғаннан кейін Тайаньға пана іздеп келді. 1937 жылы 24 желтоқсанда жапон әскерлері Сары өзеннен өтіп, келесі күні Цзинаньды басып алды және Тайаньды бомбалады. 31 желтоқсанға қараған түні жапондықтар Тайаньды басып алды. Жергілікті қарсыластар өздігінен жиналып, оккупацияға қарсы күреске шықты.

Мәдениет

Көп бұрынғы императорлар Тайаньға Дзен рәсімін өткізу үшін келіп тұратын, ал қазір феодалдық қоғам жойылды, бірақ Тайань әр жыл сайын ірі масштабты сахналық қойылымды ұйымдастырып тұрады: "Қытай Тайшаны·Феншань Ұлы тойы". Тайань – туристік қала, және Тайань қалалық әкімдігі Тайаньда туризмді дамытуға күш салып келеді.

География және климат

Тайань Тай тауының оңтүстік бөлігінде орналасқан. Донгпин көлі – ең ірі көл. Тайань солтүстік умеренді аймақта орналасқан және континенттік, жартылай ылғалды муссондық климатқа ие. Жылдық орташа температура қаңтарда 2,1 °C (28 °F), жылдық орташа температура 12,8 °C (55 °F), шілдеде 26,0 °C (79 °F) құрайды. Жылдық орташа жауын-шашын мөлшері .

Көлік

Тайань қаласына Бейжің-Шанхай жоғары жылдамдықты темір жолындағы Тайань теміржол станциясы және Бейжің-Шанхай темір жолындағы Тайшань теміржол станциясы қызмет көрсетеді. Тайань қаласы G2 Бейжің-Шанхай тас жолымен және Тай Лай тас жолымен (Тайаньнан Лайуға батыс-шығыс бағытында) байланысты. Тайаньнан Цзинань Яоцзян халықаралық әуежайына дейін төрт қатарлы тас жол салынған. Тайань қаласының ішінде қаланың барлық жерінде үлкен ағаштармен көмкерілген кең даңғылдар бар. Ең жақын ірі әуежай – солтүстікке қарай орналасқан Цзинань Яоцзян халықаралық әуежайы.