Кіріспе

Британдық биохимик (1943 жылы туған) сэр Ричард Джон Робертс.

Ерте өмір және білім

Робертс Дерби қаласында Эдна (Алсоп) мен автомеханик Джон Робертстің ұлы ретінде дүниеге келді.

Мансап және зерттеу

1969–1972 жылдары Гарвард университетінде докторантурадан кейінгі ғылыми зерттеулер жүргізді. Одан кейін ол Колд Спринг Харбор зертханасына көшті, онда ДНК құрылымын бірге ашқан және Нобель сыйлығының лауреаты болған Джеймс Дьюи Ватсон оны жұмысқа алды. Осы кезеңде ол алғаш рет Фред Сангермен бірге жұмыс істеп, МРК молекулалық биология зертханасына барды. 1977 жылы ол РНК тігілуін (splicing) ашты. Робертстің гендердің баламалы тігілуін (alternative splicing) ашуы, әсіресе, молекулалық биологияны зерттеу мен қолдануға зор әсер етті. 1993 жылы Нобель сыйлығының лауреаты болғаннан кейін 1994 жылы Бат университетінің құрметті ғылым докторы (Doctor of Science) атағымен марапатталды. Робертс сондай-ақ 1994 жылы Америка жетістіктері академиясының Алтын тақта сыйлығын алды. 2021 жылы Ресей Ғылым академиясының Ломоносов алтын медалімен марапатталды. Робертс 1995 жылы Корольдік қоғамның (FRS) мүшесі болып сайланды және сол жылы Еуропалық молекулалық биология ұйымының (EMBO) мүшесі болды. Робертс атеист және Гуманистік манифестке қол қойғандардың бірі. 2008 жылы туған күніне орай рыцарь атағын алды. Робертс «Пациенттер инновациясы» кеңесші кеңесінің мүшесі болып табылады – бұл бейкоммерциялық, халықаралық, көп тілді, кез келген аурумен ауырған пациенттер мен оларға күтім жасайтындардың инновацияларын бөлісуге арналған тегін платформа. Робертс «Болашақ медициналық көшбасшылар конгресінде» (2014, 2015, 2016, 2020) негізгі спикер болды. Ол сондай-ақ бүкіл әлемдегі ғылыми зерттеулерді қолдайтын «The Laureate Science Alliance» коммерциялық емес ұйымының төрағасы. 2016 жылы Робертс және басқа да Нобель сыйлығының иегерлері Гринпис, Біріккен Ұлттар Ұйымы және әлемдік үкімет басшыларына жолданған «Прецизиондық ауыл шаруашылығын (ГМО) қолдайтын лауреаттардың хаты» жазып, оған қол қойды. Робертс жалпы алғанда гендік модификацияланған организмдерді (ГМО) және әсіресе Алтын күрішті дамып келе жатқан елдерде денсаулықты жақсарту үшін жақтайды, ГМО азықтарының жоғары қауіпсіздік деңгейін атап өтеді.