Кіріспе

Клод Кастонгуэй (8 мамыр 1929 – 12 желтоқсан 2020) – канадалық саясаткер, педагог және кәсіпкер.

Мансап

Квебек қаласында, Квебек провинциясында Эмиль Кастонгуэй мен Жанна Гавиннің ұлы болып дүниеге келген ол, Университе Лавальде ғылымды оқып, кейін Манитоба университетінде актуарий ғылымын меңгерді. 1951 жылдан 1957 жылға дейін Лаваль университетінде оқытушы болып жұмыс істеді. 1970 жылғы Квебек сайлауында Луи-Эбер округінен Квебек Ұлттық Ассамблеясына сайланды. Денсаулық сақтау, отбасы және әлеуметтік әл-ауқат министрі қызметін атқарды. 1973 жылғы сайлауға қатыспады. 1978 жылы Канада Актуарийлер институтының президенті болып сайланды. 1982 жылдан 1989 жылға дейін Laurentian Group Corporation компаниясының бас директоры және Laurentian Bank of Canada президенті болды. 1989 жылдан 1990 жылға дейін Канада Конференциялық кеңесінің төрағасы қызметін атқарды. 1986 жылдан 1990 жылға дейін Монреаль университетінің ректоры болды. Сенатқа Прогрессивті консервативтік фракциясының мүшесі ретінде тағайындалды. 1990 жылдың 23 қыркүйегінен бастап 1992 жылдың 9 желтоқсанында отставкаға шыққанға дейін Квебек провинциясының Стадакона сенаторлық округін өкілдік етті.

Кастонгуэй-Непву комиссиясы

1960 жылдары Жан Лесаж үкіметі Кастонгуайды Квебектегі денсаулық сақтау және әлеуметтік қызметтер жөніндегі комиссияны (Commission d'enquête sur les services de santé et les services sociaux) төрағалық етуге тағайындады (Гжерар Непвеумен бірге). Комиссия Квебектегі денсаулық сақтау жүйесінің жағдайына арналған еді, оның көп бөлігі, Тыныш революцияға дейін, Клерикалың әлі де бақылауында болған. Нәтижесінде 1967 жылы Castonguay-Nepveu есебі жарық көрді. Бұл есепте жаңа мемлекеттік медициналық сақтандыру жүйесі, жаңа денсаулық сақтау желісі, сондай-ақ қазір CLSC деп белгілі әлеуметтік қызмет көрсету пункттерінің жаңа желісі ұсынылды. Жоспар Квебек халқына денсаулық сақтау және психиатриялық көмекке кеңірек қол жеткізуді қамтамасыз ету болды. Ұсынылғандардан кейін маңызды өзгерістер жасалды, ең бастысы – ауруханаға жатқызу және дәрі-дәрмекпен сақтандыру енгізілді. Кастонгуай Квебектегі денсаулық сақтаумен осыншалықты байланысты болғандықтан, көптеген адамдар Квебек медициналық картасын (Carte d'assurance maladie au Québec) «Кастонгуэтте» деп атайды.

Квебектегі денсаулық сақтау саласы бойынша Кастонгуай жұмыс тобы

2007 жылы Квебектің азшылықтағы либералдық үкіметі Кастонгуайды денсаулық сақтау жүйесінің қаржысын зерттейтін жабық есікті комитетке тағайындады. Кастонгуэй ұзақ жылдар бойы жекешелендіруді, пайдаланушы төлемдерін және жеке медициналық сақтандыруды жақтаған. Кастонгуайдың жұмыс тобы 2008 жылдың ақпан айында жариялаған есебінде Квебек тұрғындары дәрігерге барған сайын 25 доллар төлеуі керек екені айтылды. Баяндамада сондай-ақ, медициналық қызметтерді қаржыландыру үшін Квебектегі сату салығын бір пайыздық тармаққа дейін көтеру ұсынылды. Кастонгуэй денсаулық сақтау провинциялық бюджеттің үлесі ретінде жылына 5,8 пайызға өсіп отырса, жалпы мемлекеттік шығындар жыл сайын 3,9 пайызға өседі деді. Есептің көп бөлігі сол кездегі үкімет тарапынан қабылданбады. Қоғамдық денсаулық сақтаудың негізін қалаушылардың бірі болғаннан кейін, қырық жыл өткен соң Кастонгуэй комиссиясы медицинада жеке кәсіпкерліктің рөлін арттыруды, сондай-ақ салықтар мен пайдаланушы төлемдері арқылы мемлекеттік жүйеге инвестицияларды ұлғайтуды жақтады. Кастонгуайдың сөзінше, "Біз жеке секторға үлкен рөл беруді ұсынамыз, осылайша адамдар таңдау жасау мүмкіндігіне ие болады". Жүйенің қаржылық жағдайына алаңдаса да, Кастонгуэй мемлекеттік медициналық сақтандыруды толығымен таратуға қарсы.

Өлім

2020 жылы 12 желтоқсанда 91 жасында дүниеден озды.

Құрметтер

1974 жылы Канада орденінің серігі атанды. 1991 жылы Квебек Ұлттық орденінің офицері атанды. 2014 жылы ол үлкен офицер дәрежесіне көтерілді. Ол Бішоп университетінен, Макгилл университетінен, Торонто университетінен, Манитоба университетінен, Лорантиан университетінен, Конкордия университетінен, Батыс Онтарио университетінен және Йорк университетінен құрметті заң ғылымы докторы атағын алды.