Рене Левеск – Квебектің 1976-1985 жылдардағы премьер-министрі, Parti Québécois-тің негіз қалаушысы. Квебек тәуелсіздігі үшін күрескен саяхатшы және журналист.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Квебек провинциясының премьер-министрі 1976 жылдан 1985 жылға дейін.
Premier of Quebec from 1976 to 1985
Рене Левеск (24 тамыз 1922 – 1 қараша 1987) – канадалық саясаткер және журналист, 1976 жылдан 1985 жылға дейін Квебектің 23-ші премьер-министрі болды. Конфедерация құрылғаннан бері Квебектің саяси тәуелсіздігін референдум арқылы келіссөздер жүргізуге мандат алған алғашқы квебектік саяси лидер ол болды. Мансабын репортер, радио және теледидар жүргізушісі ретінде бастаған ол, кейіннен Квебектің гидроэлектр компанияларын мемлекеттік меншікке алудағы және Квебек егемендігін ынталы түрде қорғаудағы көрнекті рөлімен танылды. Ол Квебек партиясын құрған және одан бұрын 1960 жылдан 1966 жылға дейін Лезжа үкіметінде либералдық министр болды.
René Lévesque (ʁəne leˈvɛːk ; August 24, 1922 – November 1, 1987) was a Canadian politician and journalist who served as the 23rd premier of Quebec from 1976 to 1985. He was the first Québécois political leader since Confederation to seek, through a referendum, a mandate to negotiate the political independence of Quebec. Starting his career as a reporter, and radio and television host, he later became known for his eminent role in Quebec's nationalization of hydro electric companies and as an ardent defender of Quebec sovereignty. He was the founder of the Parti Québécois, and before that, a Liberal minister in the Lesage government from 1960 to 1966.
Ерте өмір
Левеск 1922 жылғы 24 тамызда Нью-Брансуик провинциясының Кемпбелтон қаласындағы Hôtel Dieu ауруханасында дүниеге келді. Ол Гаспе түбегіндегі Квебек провинциясының Нью-Карлайл қаласында Диана (туған тегі Дион) және адвокат Доминик Левеск ата-анасының тәрбиесінде өсті. Оның үш бауырласы болды: Андре, Фернан және Элис. Левеск 14 жасқа келгенде әкесі қайтыс болды.
Lévesque was born in the Hôtel Dieu Hospital in Campbellton, New Brunswick, on August 24, 1922. He was raised in New Carlisle, Quebec, on the Gaspé Peninsula, by his parents, Diane (née Dionne) and Dominic Lévesque, a lawyer. He had three siblings, André, Fernand and Alice. His father died when Lévesque was 14 years old.
Журналист
Левеск Гаспе семинариясында және Квебек қаласындағы Сент-Шарль Гарнье колледжінде оқыды, екеуі де иезуиттер басқарды. Ол Квебек қаласындағы Лаваль университетінде заңгер мамандығын оқыды, бірақ 1943 жылы дипломды аяқтамай университеттен кетіп қалды. Лавальдағы бір сыныптасы кейін Левеск сабақта темекі шеккенін, ал профессор Луи Филипп Пейжон оны сабаққа қайтаруға рұқсат бермегендіктен, кешірім сұраудан бас тартқанын айтты. Левеск тек жазуды ғана қалағанын, заңмен айналыспайтынын айтып кетіп қалды. Ол Нью-Карлайлдағы CHNC радиостанциясында диктор және жаңалықтар жазушысы, 1941 және 1942 жылдары CHRC радиостанциясының ауыстырушы дикторы, содан кейін Квебек қаласындағы CBV радиостанциясында жұмыс істеді. 1956 жылдан 1959 жылға дейін Левеск Radio Canada арнасында "Point de Mire" деп аталатын апталық жаңалықтар бағдарламасын жүргізгені үшін Квебекте танымал болды. Квебек партиясы 1970 жылғы сайлауда дауыстардың 25 пайызын алды, егер үкімет құрылса, тәуелсіздік жариялау платформасымен сайланды. PQ тек алты орын жеңіп алды, ал Левеск партияны Монреальден Квебек қаласындағы фракциямен байланыс арқылы басқаруын жалғастырды. 1973 жылғы сайлауда Либералдық партия үлкен жеңіске жетті және партия ішінде үлкен шиеленістер тудырды, әсіресе Левескке орын алу мүмкін болмады. Көп ұзамай, Палата басшысы Роберт Бернспен болған дау Левесктің басшылығын аяққа жақын келтірді.
Lévesque attended the Séminaire de Gaspé and the Saint Charles Garnier College in Quebec City, both of which were run by the Jesuits. He studied for a law degree at Université Laval in Quebec City, but left the university in 1943 without having completed the degree. One of his classmates at Laval later recounted that Lévesque had been smoking in class, and refused to apologize to the professor, Louis Philippe Pigeon, who refused to allow him back to class. Lévesque left, saying he really only wanted to write, not practise law. He worked as an announcer and news writer at the radio station CHNC in New Carlisle, as a substitute announcer for CHRC during 1941 and 1942, and then at CBV in Quebec City. From 1956 to 1959, Lévesque became famous in Quebec for hosting a weekly television news program on Radio Canada called Point de Mire. The Parti Québécois gained 25 per cent of the vote in the 1970 election, running on a platform of declaring independence if government was formed. The PQ only won six seats, and Lévesque continued to run the party from Montreal by communicating with the caucus in Quebec City. The 1973 election saw a large Liberal victory, and created major tensions within the party, especially after Lévesque was unable to gain a seat. A quarrel with House Leader Robert Burns almost ended Lévesque's leadership shortly thereafter.
Квебектің премьер-министрі (1976-1985)
Левеск пен оның партиясы 1976 жылғы сайлауда үлкен жеңіске жетті, Левеск Лонгьюйль қаласының орталығындағы Тайлон округінен Ассамблеяға қайта оралды. Оның партиясы халықтың 41,1 пайызының дауысымен және 110 орынның 71-ін жеңіп алып билікке келді, тіпті Бурассаны оның өзінің сайлау округінде жеңді. Он күннен кейін Левеск Квебектің премьер-министрі болды. Левесктің қабылдау сөзіндегі ең әйгілі цитатасының бірі: «Мен өзімді квебекке жататын адам деп санағанымда соншалықты мақтан тұтатынымды ешқашан ойламаған едім».
Lévesque and his party won a landslide victory at the 1976 election, with Lévesque finally re entering the Assembly as the member for Taillon in downtown Longueuil. His party assumed power with 41.1 per cent of the popular vote and 71 seats out of 110, and even managed to unseat Bourassa in his own riding. Lévesque became premier of Quebec ten days later. The night of Lévesque's acceptance speech included one of his most famous quotations: "I never thought that I could be so proud to be Québécois."
Француз тілі
Оның үкіметінің ең маңызды жетістігі – француз тілінің Квебек хартасы (заңнамаға ұсынылып, әлі күнге дейін «101 заң жобасы» деп аталады), оның мақсаты француз тілін «жұмыс, оқыту, қарым-қатынас, сауда және кәсіпкерліктің қалыпты және күнделікті тілі» ету еді. Алғашқы нұсқасында ата-анасы Квебекте ағылшын мектебінде оқыған балаларға ғана ағылшын тіліндегі мемлекеттік мектептерге қабылдану мүмкіндігі берілді. Қалған барлық балалар иммигранттардың көпшіл франкофондық мәдениетке енуіне көмектесу үшін француз мектептеріне баруға міндетті болды (Левеск тіл мәселесінде ПК-ның кейбір мүшелерінен, тіпті тіл министрі Камиль Лауринден де жайлырақ болды. Ол партияның кейбір мүшелері ұсынғандай, ағылшын тіліндегі мемлекеттік мектептерді таратуға қарсы болғандықтан, басшылықтан кетуге дайын еді). «101 заң жобасы» сонымен қатар кәсіпорындарға француз тілінен өзге тілде сыртқы жарнама таңбаларын орнатуға тыйым салды, сол кезде Квебекте ағылшын тілі сауда мен кәсіпкерлікте басым тіл болып табылды.
His government's signature achievement was the Quebec Charter of the French Language (introduced in the legislature and still colloquially known as Bill 101), whose stated goal was to make French "the normal and everyday language of work, instruction, communication, commerce and business". In its first enactment, it reserved access to English language public schools to children whose parents had attended English school in Quebec. All other children were required to attend French schools in order to encourage immigrants to integrate themselves into the majority francophone culture (Lévesque was more moderate on language than some of the PQ, including the language minister, Camille Laurin. He would have resigned as leader rather than eliminate English language public schools, as some party members proposed). Bill 101 also made it illegal for businesses to put up exterior commercial signs in a language other than French at a time when English dominated as a commercial and business language in Quebec.
Квебектің ұлтшылдығы
Левеск Квебек премьері ретінде Нью-Йорктегі алғашқы сөйлесіне американдық экономикалық элитаның салқын қабылданасынан көңілі қалды, онда ол Квебектің тәуелсіздікке қарай бет түзеуін американдық революциямен салыстырған еді. Алайда, Франциядағы алғашқы сөйлесі табысты болды, бұл оны француз зиялылары мен француз мәдениетін жақсырақ бағалауға итермеледі. 1980 жылдың 20 мамырында ПК сайлау алдындағы уәдесіне сәйкес, тәуелсіздік-бірлестік жоспары бойынша 1980 жылғы Квебек референдумы өтті. Дауыс беру нәтижесінде 40% қолдау көрсетті, ал 60% қарсы болды (қатысушылардың 86% дауыс берді). Левеск референдумда жеңілгенін мойындап, ол түсінгендей, оған «келесі ретке дейін» делінгенін мәлімдеді. Левеск 1981 жылғы сайлауда ПК-ны жеңіске жеткізіп, партияның Ұлттық Ассамблеядағы көпшілігін арттырды және халықтың қолдауы 41%-дан 49%-ға өсті. Оның екінші мандатының басты назарында Канада конституциясын елге қайтару мәселесі тұрды. Левеске Квебектегі кейбір адамдар сын тақты, оны Канада премьер-министрі Пьер Трюдо және ағылшын тілді Канада провинцияларының премьерлері алдады деді. Бүгінгі күнге дейін Квебек премьерлерінің ешқайсысы, қай саяси бағытта болса да, 1982 жылғы конституциялық түзетуді қолдаған жоқ.
Lévesque was disappointed with the cold response by the American economic elite to his first speech in New York City as Premier of Quebec, in which he compared Quebec's march towards sovereignty to the American Revolution. His first speech in France was, however, more successful, leading him to a better appreciation of the French intelligentsia and of French culture. On May 20, 1980, the PQ held, as promised before the elections, the 1980 Quebec referendum on its sovereignty association plan. The result of the vote was 40 per cent in favour and 60 per cent opposed (with 86 per cent turnout). Lévesque conceded defeat in the referendum by announcing that, as he had understood the verdict, he had been told "until next time". Lévesque led the PQ to victory in the 1981 election, increasing the party's majority in the National Assembly and increasing its share of the popular vote from 41 to 49 per cent. A major focus of his second mandate was the patriation of the Canadian constitution. Lévesque was criticized by some in Quebec who said he had been tricked by Canadian Prime Minister Pierre Trudeau and the English Canadian provincial premiers. To this day, no Quebec premier of any political side has endorsed the 1982 constitutional amendment.
Басқа да шаралар мен шаралар
1977 жылғы 6 ақпанда Левеск жүргізіп бара жатқан көлігімен жол үстінде жатқан үйсіз адам, Эдгар Троттиеді қаза қылды. Троттие бұрын түнде аурухана төсегін алу үшін осы әрекетті бірнеше рет жасаған. Полиция қызметкерлері Левеске алкогольге тексеру жүргізбеді, себебі оның мас екеніне күдікпен қараған жоқ. Кейін Левеск сол түні көлік жүргізер кезінде көзілдірігін тақпағаны үшін 25 доллар айып төледі. Оқиға одан әрі шуға шықты, себебі көліктегі әйелдің оның әйелі емес, ұзақ жылдар бойы хатшысы болған Корин Коте екені белгілі болды. Левеск пен оның әйелінің некесі көп ұзамай ажырасып кетті (бұрыннан аралары суыған еді), ал 1979 жылғы сәуірде ол Котеге үйленді. Левеск үкіметі "Гидро-Квебек" арқылы гидроэлектр станцияларын мемлекеттік меншікке алды. Сондай-ақ ол Квебек француз тілінің хартасын, саяси партияларды қаржыландыру туралы заңды және "Квебек партиясын" құрды. Оның үкіметі 1977 жылы провинциялық "Адам құқықтары туралы хартасында" жыныстық бағдарлама бойынша кемсітуге тыйым салған Канададағы алғашқы үкімет болды. Ол сонымен қатар Лесаж үкіметінің әлеуметтік қызметтерді жақсарту жұмысын жалғастырды, онда әлеуметтік қажеттіліктер Католик шіркеуінің (Дюплессис дәуіріндегідей) немесе жеке тұлғаның емес, мемлекет тарапынан қамтамасыз етілді. Левеск көптеген адамдар үшін демократия мен төзімділіктің символы ретінде еске алынады. 1980-ші жылдардың басындағы экономикалық дағдарысқа жауап ретінде "Квебек партиясы" үкіметі провинциялық бюджетті қысқартты, бұл дағдарыстан туындаған үлкен тапшылықты азайтуға бағытталған шара еді. Бұл "Квебек партиясының" және тәуелсіздік қозғалысының негізгі бөлігі болған кәсіби одақ мүшелерінің наразылығын тудырды. Левеск саяси партияларды қаржыландыруды реттейтін заңға корпоративтік қайырымдылықты тыйым салып, жеке тұлғалардың саяси партияларға жасайтын жарналарын 3000 доллармен шектеді. Бұл маңызды заңның мақсаты бай азаматтар мен ұйымдардың сайлау процесіне пропорционалсыз әсер етуіне жол бермеу болды. Референдум туралы заң провинция бойынша референдумда ұсынылған мәселелер бойынша дауыс беруге мүмкіндік беру үшін қабылданды, бұл "иә" және "жоқ" жақтастарына тең қаржыландыру мен заңдық негіз берді.
On February 6, 1977, Lévesque accidentally killed Edgar Trottier, a homeless man who had been lying on the road, while driving his car. Trottier had in the past repeatedly used the maneuver to secure a hospital bed for the night. Police officers at the scene did not administer the breathalyzer test to Lévesque, because they did not suspect that he was impaired. Lévesque was later fined $25 for failing to wear his glasses while driving a car on the night in question. The incident gained further notoriety when it was revealed that the female companion in the vehicle was not his wife, but his longtime secretary, Corinne Côté. Lévesque's marriage ended in divorce soon thereafter (the couple had already been estranged for some time), and in April 1979, he married Côté. Lévesque's government completed the nationalization of hydroelectricity through Hydro Québec. He also created the Quebec Charter of the French Language, the political party financing law, and the Parti Québécois itself. His government was the first in Canada to prohibit discrimination on the basis of sexual orientation in the province's Charte des droits de la personne in 1977. He also continued the work of the Lesage government in improving social services, in which social needs were taken care of by the state, instead of the Catholic Church (as in the Duplessis era) or the individual. Lévesque is still regarded by many as a symbol of democracy and tolerance. The PQ government's response to the recession of the early 1980s by cutting the provincial budget to reduce growing deficits that resulted from the recession angered labour union members, a core part of the constituency of the PQ and the sovereignty movement. Lévesque's Act to govern the financing of political parties banned corporate donations and limited individual contributions to political parties to $3,000. This key legislation was meant to prevent wealthy citizens and organizations from having a disproportionate influence on the electoral process. A Referendum Act was passed to allow for a province wide vote on issues presented in a referendum, giving a "yes" and "no" side equal funding and legal footing.
Отставка
Левеск партияның 1985 жылғы сайлауда егемендікті мақсат етпеуі және оның орнына Брайан Малрунидің федералды үкіметімен келісімге келудің "Beau risque" стратегиясын таңдауы керек екенін айтты, бұл партия ішіндегі егемендіктің жақтастарының наразылығын тудырды. Ол алдағы сайлаудағы басты мәселе егемендік болмайтынын мәлімдеді. Оның орнына, ол "Оттавада Квебек талаптарын қабылдап, квебектердің мүддесі үшін бізбен бірлесіп жұмыс істейтін үкімет басшыларын табуға үміттенеміз" деді. Оның бұл жаңа ұстанымы партиядағы беделін төмендетті. Кейбір жоғары лауазымды мүшелер отставкаға шықты, қосымша сайлауларда жеңіліске ұшырады. Левеск 1985 жылдың 20 маусымында Квебек партиясының төрағасы, ал 1985 жылдың 3 қазанында Квебек премьер-министрі лауазымынан қанағаттанды.
Lévesque had argued that the party should not make sovereignty the object of the 1985 election and instead opt for the "Beau risque" strategy of seeking an understanding with the federal government of Brian Mulroney, which angered the strongest supporters of sovereignty within the party. He said the issue in the upcoming election would not be sovereignty. Instead, he expressed hope, "that we can finally find government leaders in Ottawa who will discuss Québec's demands seriously and work with us for the greater good of Québecers". His new stance weakened his position within the party. Some senior members resigned; there were by election defeats. Lévesque resigned as leader of the Parti Québécois on June 20, 1985, and as premier of Québec on October 3, 1985.
Зейнеткерлік және өлім
Левеск, тұрақты түрде темекі шегетін адам, 1987 жылғы 1 қараша күні кешке Монреальдегі (Монреаль) Нунс Айлендтегі пәтерінде кешкі ас ұйымдастырып отырғанда кеудесінде ауыру сезімдерін бастан өткерді; ол сол түні Монреаль қалалық ауруханасында жүрек талмасынан қайтыс болды. Осыдан кейін сепаратистік көзқарастар қысқа мерзімге қайта жанданды. Оның мәйітін Монреаль және Квебек қалаларында 100 мыңнан астам адам қарады, соңғы қаладағы жерлеу рәсіміне 10 мыңнан астам адам қатысты, ал жүздеген адам оның қабірі басында бірнеше ай бойы күнделікті жылады. Левеск француз Құрметті легионының үлкен офицері атанды. 2008 жылы ол қайтыс болғаннан кейін Квебек Ұлттық орденінің үлкен офицері болып тағайындалды.
Lévesque, a constant smoker, was hosting a dinner party in his Nuns' Island (Montreal) apartment on the evening of November 1, 1987, when he experienced chest pains; he died of a heart attack that night at Montreal General Hospital. A brief resurgence of separatist sentiment followed. Over 100,000 viewed his body lying in state in Montreal and Quebec City, over 10,000 went to his funeral in the latter city, and hundreds wept daily at his grave for months. Lévesque was made a grand officer of the French Legion of Honour. He was posthumously made a grand officer of the National Order of Quebec in 2008.
Мұра
Оның мемлекеттік жерлеу рәсімі мен процессиясына шамамен 100 мың квебек тұрғыны қатысқан. Оның табытын шіркеуден шығарып алып келе жатқанда, жұрт өздігінен қол соғысып, Квебектің ресми емес әнұраны – «Gens du pays» әнін шырқады. Әдетте, осы ән біреудің туған күнін тойлау үшін өңделгенде, оның бірінші шумағын «Mon cher René» (Менің сүйікті Ренем) деп ауыстырады. Қазір Монреаль мен Квебек қалаларында оның есімімен аталатын екі ірі бульвар бар. Монреальде «Édifice Hydro Québec» және «Maison Radio Canada» екеуі де Рене Левеск бульварының бойында орналасқан. Бұл оның бұрын «Hydro Québec» және CBC ұйымдарында жұмыс істегендігімен байланысты. 2010 жылдың 22 маусымында «Hydro Québec» және Квебек үкіметі Левестің Квебек тарихындағы «Тыныш революциядағы» рөлі мен премьер-министр қызметін еске алу үшін 1244 мегаватттық «Маник-3» электр стансасын оның құрметіне қайта атады. 1999 жылдың 3 маусымында Квебек қаласындағы Парламент ғимаратының алдындағы Рене Левеск бульвары бойында оның ескерткіші ашылды. Туристер бұл ескерткішке қызығушылық танытып, оныңмен суретке түседі, тіпті «Ренемен» (avec René) сурет түсіруге тырысады. Бірақ шенеуніктер ескерткішке тиіспеу және оған тым жақын бармау үшін көп рет ескертіп отырады. Бұл мүсін Левеске арналған спонтанды, күлкілі және жылы құрмет көрсету ошағына айналды. Оның оң қолының саусақтары аздап жайылып тұрады, сондықтан туристер мен жақтастар арасында темекі салып суретке түсу әдеті пайда болды, бұл мүсінге ерекше шынайылық сыйлады. Дегенмен, қазір бұл әдет азайды, себебі мүсін Нью-Карлайлға көшіріліп, оның орнына үлкенірек нұсқасы қойылды. Бұл өзгеріс қызу пікірталас тудырды. Кейбіреулер өмірлік мөлшердегі мүсіннің Квебек тарихындағы оның маңыздылығын жеткілікті түрде көрсете алмайтынын айтты. Ал басқалары Левестің бойының кішкентай болуы оның ерекше белгісі екенін атап өтті. Левеск бүгін де Квебек ұлттық қозғалысының маңызды тұлғасы болып саналады және егемендік идеясының рухани әкесі деп есептеледі. Оның қазасынан кейін, тіпті оның кейбір көзқарастарымен келіспейтін адамдар да Квебек тарихындағы оның рөлін мойындайды. Көптеген квебек тұрғындары оны қазіргі Квебек мемлекетінің негізін қалаушы деп санайды. 2006 жылы «Le Journal de Montréal» және «Léger Marketing» жүргізген сауалнама бойынша, квебек тұрғындарының пікірінше, Левеск соңғы 50 жылда провинцияны басқарған ең жақсы премьер-министр деп танылды. Левеск 1994 жылы «Рене Левеск» атты телесериалда бейнеленді. 2006 жылы CBC телеарнасында «René Lévesque» атты қосымша телесериал көрсетілді. Ол сондай-ақ, канадалық мультфильм «Kevin Spencer»-дің бір эпизодында пайда болды. Онда оның рухы Кевинмен саяси нанымдарының ұқсастығы және атау кейіпкері Рене рухы сияқты күніне «бес қораптан» темекі шегетініне байланысты достық қарым-қатынас орнатуға тырысты. «Les Cowboys Fringants» тобының «La Grand Messe» альбомындағы «Lettre à Lévesque» әні оған арналған. Олар «La Manifestation» әнінде де оның есімімен аталатын көшені еске алады. Ол Пьер Трюдомен бірге Дональд Бриттеннің «Чемпиондар» деректі мини-сериалының басты кейіпкері болды.
His state funeral and funeral procession were reportedly attended by 100,000 Québécois. During the carrying out of his coffin from the church, the crowd spontaneously began to applaud and sing Quebec's unofficial national anthem "Gens du pays", replacing the first verse with Mon cher René (My dear René), as is the custom when this song is adapted to celebrate someone's birthday. Two major boulevards now bear his name, one in Montreal and one in Quebec City. In Montreal, the Édifice Hydro Québec and the Maison Radio Canada are both located on René Lévesque Boulevard, fittingly as Lévesque once worked for Hydro Québec and the CBC, respectively. On June 22, 2010, Hydro Québec and the government of Quebec commemorated Lévesque's role in Quebec's Quiet Revolution and his tenure as premier by renaming the 1244 megawatt Manic 3 generating station in his honour. On June 3, 1999, a monument in his honour was unveiled on boulevard René Lévesque outside the Parliament Building in Quebec City. The statue is popular with tourists, who snuggle up to it, to have their pictures taken "avec René" (with René), despite repeated attempts by officials to keep people from touching the monument or getting too close to it. The statue had been the source of an improvised, comical and affectionately touching tribute to Lévesque. The fingers of his extended right hand are slightly parted, just enough so that tourists and the faithful could insert a cigarette, giving the statue an unusually realistic appearance. This practice is less often seen now, however, as the statue was moved to New Carlisle and replaced by a similar, but bigger one. This change resulted from considerable controversy. Some believed that the life sized statue was not appropriate for conveying his importance in the history of Quebec. Others noted that a trademark of Lévesque was his relatively small stature. Lévesque today remains an important figure of the Quebec nationalist movement, and is considered sovereigntism's spiritual father. After his death, even people in disagreement with some of those convictions now generally recognize his importance to the history of Quebec. Many in Quebec regard him as the father of the modern Quebec nation. According to a study made in 2006 by Le Journal de Montréal and Léger Marketing, Lévesque was considered by far, according to Québécois, the best premier to run the province over the last 50 years. Lévesque was notably portrayed in 1994 in the television series René Lévesque. In 2006, an additional television miniseries, René Lévesque, was aired on the CBC. He was also portrayed in an episode of Kevin Spencer, a Canadian cartoon show. In it, his ghost attempted a camaraderie with Kevin because of their similarities in political beliefs, as well as the fact that the title character, like René's ghost, claims to smoke "five packs a day". A song by Les Cowboys Fringants named "Lettre à Lévesque" on the album La Grand Messe was dedicated to him. They also mention the street bearing his name in the song "La Manifestation". He was the co subject, along with Pierre Trudeau, of the Donald Brittain directed documentary miniseries The Champions.
Тұлға
Левеск – үлкен тәкт пен әдемілікке қабілетті адам еді, бірақ өзі үшін маңызды сенімдерді, идеалдарды немесе моральдық қағидаларды қорғайтын немесе құрметсіздік сезілген кезде, мысалы, Франсуа Миттеранның алғашқы кездесуінде оны әдейі шақырмауы сияқты жағдайларда, тікелей және ашулы болатын. Ол сондай-ақ Гаспе түбегінен шыққан мақтан тұтатын Гаспезиен еді және жергілікті акценттің іздері сақталған. Квебектіктердің басты қорғаушысы саналатын Левеск, 1960 жылдарға дейін Квебек мәселелеріне қарағанда халықаралық істерге көбірек қызығушылық танытты. Левесктің көпке танымал образы – оның үнемі қолындағы темекісі, кішкентай дене бітімі, сондай-ақ оның шашын жанына тартау әдеті болды, бұл оған "Ти Поил" ("Шашық") деген лақап атты әкелді, бірақ оны "Балди" деп аудару дұрыс. Левеск – құлшыныспен және эмоционалды сөйлейтін публицист еді. Левеске жақын адамдар оның жеке өмірінде эмоцияларын білдіруде қиындыққа тап болатынын айтады, оның мыңдаған адамдар алдында бір адаммен сөйлесуден гөрі ыңғайлы болғанын жеткізеді. Көптеген квебектік зиялыларды француз философиясы мен жоғары мәдениеті шабыттандырса, Левеск АҚШ-ты артық жақсы көретін. Ағылшын тілін еркін білген ол "The New York Times" газетінің тұрақты оқырманы болды және әр жыл сайын Жаңа Англияға демалысқа барып тұратын. Сондай-ақ, егер өзіне үлгі болатын адамды таңдауға мүмкіндік берілсе, ол АҚШ президенті Франклин Делано Рузвельт болатынын мәлімдеді. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Лондонда болғанда, ол британдықтардың неміс бомбалауларына қарсы көрсеткен батылдығына куә болғаннан кейін оларға деген құрметі арта түсті.
Lévesque was a man capable of great tact and charm, but who could also be abrupt and choleric when defending beliefs, ideals, or morals essential to him, or when lack of respect was perceived, for example, when he was famously snubbed by François Mitterrand at their first meeting. He was also a proud Gaspésien (hailing from the Gaspé Peninsula), and had hints of the local accent. Considered a major defender of the Québécois, Lévesque was, before the 1960s, more interested in international affairs than Quebec matters. The popular image of Lévesque was his ever present cigarette and his small physical stature, as well as his comb over that earned him the nickname of Ti Poil, literally, "Lil' Hair", but more accurately translated as "Baldy". Lévesque was a passionate and emotional public speaker. Those close to Lévesque have described him as having difficulty expressing his emotions in private, saying that he was more comfortable in front of a crowd of thousands than with one person. While many Quebec intellectuals are inspired by French philosophy and high culture, Lévesque favoured the United States. Speaking fluent English, he was a faithful reader of The New York Times, and took his vacations in New England every year. He also stated that, if there had to be one role model for him, it would be US President Franklin Delano Roosevelt. While in London during the Second World War, his admiration for Britons grew when he witnessed their courage in the face of the German bombardments.