Мэри Колтер: Америкалық сәулетші және дизайнердің өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Американдық сәулетші (1869–1958)

Мэри Элизабет Джейн Колтер (4 сәуір 1869 – 8 қаңтар 1958) – американдық сәулетші және дизайнер. Ол замандас америкалық әйел сәулетшілердің санаулы бірі болды. Фред Харви компаниясы мен Санта-Фе темір жолы үшін, әсіресе Ұлы Каньон ұлттық паркіндегі көптеген атақты ғимараттар мен кеңістіктерді жобалаушы болды. Оның еңбегі зор ықпал етті, себебі ол испандық отаршылдық және Миссиялық стильдегі архитектураны американдық жергілікті мотивтермен және рустикалық элементтермен үйлестіріп, Оңтүстік-Батыста кең таралған стильді қалыптастыруға көмектесті. Колтер – өзінің эстетикалық көзқарасын ерлер басымдығындағы саласында өмір бойы қорғаған және жақтаған кемелшіл болды.

Ерте өмір және білім

Мэри Колтер Пенсильвания штатының Питтсбург қаласында ирландиялық иммигранттар Уильям мен Ребекка Кройзер Колтердің отбасында дүниеге келді. Оның отбасы Колорадо мен Техасқа көшіп, кейін Мэри он бір жасқа толғанда, оны үйі деп санайтын Миннесота штатының Сент-Пол қаласына қоныстанды. 1880 жылы Сент-Пол қаласында 40 мың адам тұрды және Сиу үндістерінің үлкен саны болды. Бала кезінде отбасы досы Джон Грэм Колтерлер отбасына Форт-Кеогтағы тұтқындар жасаған Сиу суреттерін сыйлады. Ол мектепті бітірген соң, анасы мен созылмалы аурумен ауыратын үлкен әпкесіне қаржылай көмек көрсету үшін Сент-Полға қайта оралуға уәде берді. Сан-Францискода болғанда тәжірибе жинап, өзін қамтамасыз ету үшін сәулетшінің кеңсесінде шәкірт болды. Дереккөздің сенімділігі жоқ: дата=2018 жылдың қыркүйегі Колтер механикалық өнер орта мектебінде он бес жыл сабақ берді және университет кеңейту мектебінде дәріс оқыды. Ол сол кезде өнер және қолөнер қозғалысына қатысты. 1902 жылы Минни Харви Хаккель Колтерге өзінің отбасылық Фред Харви компаниясында (танымал теміржол тоқтайтын Харви Хаус мейрамханаларын басқаратын) жазғы жұмысқа орналасуға көмектесті, Альбукеркидегі Альварадо қонақ үйіндегі үнділер ғимаратын безендіруге жіберді (кейін бұзылған). Миннидің күйеуі жүзеге асырған Үнділер ғимаратының идеясы, пойыздар су мен отын толықтыру үшін тоқтағанда жолаушыларды көңіл көтеру үшін жасалған. Колтерге туристер үйлерінде тауарларды көрсетуді елестете алуы үшін сату залдарын ұйымдастыру міндеті тапсырылды. Елдегі азазды әйел сәулетшілердің бірі – және, мүмкін, ең көрнектісі – Колтер Фред Харви компаниясы үшін 21 атақты қонақ үй, коммерциялық пансионаттар мен қоғамдық кеңістіктерді аяқтау үшін, оның негізін қалаушының ұлдары басқарған, көбінесе қиын жағдайларда жұмыс істеді. Фред Харви Санта-Фе бағытындағы Батыс аймағын дамытты, мейрамханалардың тиімділігін, таза және әдемі жас қыздарды, жоғары сапалы туризмді және сапалы сувенирлерді стратегиялық түрде пайдаланды. Оның штатындағы антропологтар ең тартымды американдық үнді өнерін, қыш ыдыстар, зергерлік бұйымдар мен былғарыдан жасалған бұйымдарды таба алды. Оның саудагерлері осы бұйымдардың негізінде тауарлар жасады. Стратегиялық жерлерде Колтер ерекше декорациясы бар коммерциялық сәулет өнерін жасады, сонымен қатар шынайылыққа ұмтылыс, жақсы пайдаланушы тәжірибесі және коммерциялық функцияларды ескере отырып, ішкі және сыртқы жағынан тартымды болды. 1925 жылы Санта-Фе темір жолы Санта-Фе, Нью-Мексиконың ескі қалалық алаңында орналасқан Ла-Фонда қонақ үйін сатып алып, оны Харви компаниясына басқаруға жалға берді. Үлкен кеңейту үшін Колтерге интерьерді жобалау және безендіру тапсырылды. Ол жақын ауылдардан суретшілер мен қолөнершілерді жалдап, жиһаз жасады. Америкалық үнді стилінде қолмен жасалған шамдар, мыс және қалайыдан жасалған шамдар, плиткалар мен маталар және басқа да әшекейлер қолданылды. Ла-Фонда Харви Хаус қонақ үйлерінің ең табыстысы болды. Оның Пуэбло халқы мен испандық көркемдік әсерлерінің керемет үйлесімі, бүгінде жергілікті тұрғындар Санта-Фе стилі деп атайды, бүкіл аймақта өте танымал болды.

Mary Colter was born in Pittsburgh, Pennsylvania to Irish immigrants William and Rebecca Crozier Colter. Her family moved to Colorado and Texas before settling down in St. Paul, Minnesota, the town she considered to be her home, when Mary was eleven. In 1880, the town of St. Paul was boasting a population of 40,000 people and a large minority population of Sioux Indians. As a child, a family friend, John Graham, presented the Colter family with Sioux drawings, made by prisoners at Fort Keogh. She promised that, when she graduated, she would return to St. Paul to financially support her mother and older sister, who was chronically ill. While in San Francisco, she apprenticed in an architect's office to gain experience and support herself. Unreliable source: date=September 2018 Colter taught at the Mechanic Arts High School for fifteen years and lectured at the University Extension School. At this time, she was involved in the Arts and Crafts movement. in 1902, Minnie Harvey Huckel helped Colter obtain a summer job with her family's Fred Harvey Company (operator of the famous railstop Harvey House restaurants), decorating the Indian Building at the Alvarado Hotel in Albuquerque (since demolished). The Indian Buildings, one of Minnie's ideas executed by her husband, were meant to entertain passengers as trains made stops to replenish water and fuel. Colter was given the challenge of arranging salesrooms so tourists could imagine displaying goods in their homes. As one of the country's few female architects – and arguably the most outstanding – Colter worked in often rugged conditions to complete 21 landmark hotels, commercial lodges, and public spaces for the Fred Harvey Company, by then being run by the founder's sons. Fred Harvey developed the West along the Santa Fe's main route through strategic use of restaurant efficiency, clean cut and pretty young women, high end tourism, and quality souvenirs. Anthropologists on his staff located the most appealing Native American art and artifacts like pottery, jewelry, and leatherwork. His merchandisers designed goods based on those artifacts. And in strategic locations, Colter produced commercial architecture with striking decor, based on some concern for authenticity, floorplans calculated for good user experience and commercial function, and a playful sense of the dramatic inside and out. The Santa Fe railroad bought the La Fonda hotel on the plaza of the old city of Santa Fe, New Mexico, in 1925 and leased it to the Harvey Company to operate. For a major expansion, Colter was assigned to do the interior design and decorating. She hired artists and artisans from the nearby pueblos to make the furniture. Native American styles were employed in hand crafted chandeliers, copper and tin lighting fixtures, tiles and textiles, and other ornamentation. La Fonda became the most successful of the Harvey House hotels. Its striking blend of Pueblo people and Spanish artistic influences, today known locally as the Santa Fe Style, became very popular across the region.

Үлкен Каньон ғимараттары

Колтер Гранд-Каньон ұлттық паркіне, негізінен Оңтүстік жиегіне, бірнеше керемет жұмыстар жасады: 1905 жылғы Хопи үйі, 1914 жылғы Ермектік демалысы және обсерваторияның қарау станциясы, 1932 жылғы Desert View Watchtower, 70 фут (21 м) биіктігіндегі тас мұнара, ішінде жасырын болат конструкциясы бар, сондай-ақ 1935 жылғы Bright Angel Lodge кешені және 1922 жылғы Phantom Ranch ғимараттары. Колтер сонымен қатар парктің El Tovar қонақ үйін безендірді, бірақ оны жобаламады. 1987 жылы Мэри Джейн Колтер ғимараттары тобы Ұлттық тарихи ескерткіш ретінде тіркелді. (Ол сонымен қатар 1936 жылы ерлерге арналған Виктор залын және 1937 жылы Фред Харвидің әйел қызметкерлері үшін жатақхананы – Колтер залын жобалады.) Колтер Пуэбло қайта жаңғыру, испан отаршылдық қайта жаңғыру, Миссия қайта жаңғыру, Streamline Moderne, американдық қолөнер және өнер және қолөнер қозғалысы стильдерінде жұмыс істеді, көбінесе оларды біріктіріп, әсерлі көрініс тудырды. Колтердің жұмысы Пуэбло-Деко стилінің қалыптасуына ықпал етті. 1922 жылы Харви компаниясы Гранд-Каньонның түбінде лагерь құруға концессия алды. Phantom Ranch-тың орналасқан жерін ескере отырып, Колтердің жергілікті тас пен кеспе ағаш пайдалануы, шатырларды алмастырған тұрақты ғимараттар үшін жалғыз тиімді шешім деп есептелді. Келесі жылдары бұл инновациялық жұмыс Ұлттық парктер қызметі мен Азаматтық қорғау корпусының кейінгі құрылыстары үшін де-факто үлгі болды, парктік архитектураның бүкіл жанрының көрінісі мен сезіміне әсер етті, көбінесе Ұлттық парктер қызметінің архитектурасы деп аталады. Оның Гранд-Каньондағы құрылыстары жергілікті материалдарды және ірі масштабты дизайн элементтерін пайдаланудың үлгісін көрсетті. Оңтүстік жиектегі Bright Angel Lodge үшін ол 2 метрлік модельді пайдаланып, ложа мен кабиналардың ландшафтқа үйлесімді болуын қамтамасыз етті. Ложаның Тарих бөлмесінде еденнен төбеге дейін, Bright Angel Trail бойындағы геологиялық қабаттар ретімен орналастырылған таңғажайып «геологиялық камин» бар. Чай шегетін әдеті бар және мінсіздікке ұмтылған Колтер артындағы тарих пен тартымды ерекшеліктерге мән берді. Ол Hermit's Rest-ті ақымақтық деп ойлады, егер ол тау адамымен сымдармен байланысқандай болса. Хопи үйі – Хопи қолөнершілері жасаған, Хопи пуэблосына ұқсату үшін құмтастан салынған, жергілікті американдық қолөнер нарығы. (Өкінішке орай, жақында жасалған тазалау жұмыстары жасалма қартаюдың әсерін жойды.) Мұнараның ішіндегі түпнұсқа суреттерді Хопи суретшісі Фред Каботи салған. Ол сондай-ақ «Phantom Ranch» (емес, «Рузвельт ранчо») деген атауын қабылдауға талап етті, себебі бұл атау жақсы ойлар тудырады. (Өлмей тұрып, бірнеше жобаларының бұзылуын көрді, бұл оны үмітсіздікке жетеледі: «Тым ұзақ өмір сүру мүмкін».) Мэри Колтер 1930 жылы салынған La Posada қонақ үйін өзінің шедеврі деп атады. Аризона штатының Уинслоу қаласында орналасқан кең, испандық колониалды стильдегі ғимарат «Америкада салынған соңғы теміржол қонақ үйі» деп аталды. Ол барлық демалыс орындарының сәулетшісі және дизайнері болды, ғимараттардан бастап гектарлармен бақтарға дейін, жиһаз, қытай ыдыстары және тіпті қызметшілердің киімдеріне дейін. 1957 жылы жабылған, ұзақ жылдар бойы құлдырау кезінде ол алдымен Санта-Фе үшін 1960 жылдардағы кеңсе ғимараты болды, содан кейін Ұлттық тарихи сақтау қоры қонақ үйді жыл сайынғы «Ең қауіпті» тізіміне енгізген кезде бос тұрды. Аллен Аффелдт құрып кету қаупі төнген шедевр туралы естіп, 1996 жылы әйелі Тина Мионмен бірге оны сатып алып, көп ұзамай қонақ үйдің бір бөлігін қайта ашты. Карьерасының соңында Колтер 1939 жылы Лос-Анджелес Юнион вокзалында Harvey House мейрамханасын жобалады. Көрерменге таңғажайып аркалы төбе астында көзді ашып алатын еден кездейсоқ зигзагтар мен геометриялық пішіндер сияқты көрінеді; басқа бұрыштан қарасақ, үлгі линолеум плиткаларынан жасалған навахо кілемшесінің ұзындығын көрсетеді. Әдемі асхана мен оның нәзік, Streamline Moderne коктейль салоны 2018 жылға дейін кейде фильм түсіру және Лос-Анджелес консерваторлық турларынан басқа жабық болды. 2018 жылдың 4 қазанында мейрамхана Imperial Western Beer Company ретінде қайта ашылды. Зейнеткерлікке шығуына аз уақыт қалғанда, Колтер Аризонаның тасқаланған орман ұлттық паркіндегі Painted Desert Inn-тің 1947 жылғы жөндеу жұмыстарын жүзеге асырды. Депрессия кезінде 1922 жылы салынған қонақ үй Азаматтық қорғау корпусының қызметкерлерімен жергілікті материалдар мен америкалық мотивтерді пайдалана отырып, Миссиялық қайта жаңғыру стилінде қайта жаңартылды. Содан кейін Колтер жаңа түс схемасын ұсынды және аспаздық залдарда сурет салу үшін Хопи суретшісі Фред Каботиге тапсырыс берді. Жағдай талап еткенде, ол заманауи нәрседен қорықпағанын көрсетіп, әдемі пейзажға көрініс ашу үшін шыныдан жасалған терезелерді орнатты. 1963 жылы жабылған қонақ үй бұзу қаупінен құтылып, 1987 жылы Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілді. 2006 жылы ол Колтердің қайта жобалауынан кейін 1949 жылғы түріне келтіріліп қайта ашылды. Колтер – танымал Super Chief Чикаго–Лос-Анджелес пойыз қызметі үшін Mimbreño қытай ыдыстары мен жабдықтарының авторы, ол 1936 жылы Санта-Фе темір жолымен басталды. Өзі де үнді өнерінің сарапшысы болған Колтер өзінің дизайндарын 1924 жылдан 1927 жылға дейін Нью-Мексико штатындағы Swarts Ruin қазбаларынан достары Харриет және Корнелиус Косгроулар тапқан 1100 жылғы Мимбрес үлгілеріне негіздеді. Mimbreño қытай ыдыстары Нью-Йорк штатының Сиракуза қаласындағы Onondaga Pottery Co. компаниясымен, оның танымал саудалық атауы Syracuse China астында 1970 жылға дейін өндірілді. Ол өмірінде көптеген атақты жұмыстарының автомобильдердің пайда болуына байланысты жойылғанын көруге мәжбүр болды.

Colter created a series of remarkable works in the Grand Canyon National Park, mostly on the South Rim: the 1905 Hopi House, the 1914 Hermit's Rest and observatory Lookout Studio, and the 1932 Desert View Watchtower, a 70 feet (21 m) rock tower with a hidden steel structure, as well as the 1935 Bright Angel Lodge complex, and the 1922 Phantom Ranch buildings at the bottom of the canyon. Colter also decorated, but did not design, the park's El Tovar Hotel. In 1987, the Mary Jane Colter Buildings, as a group, were listed as a National Historic Landmark. (She also designed the 1936 Victor Hall for men, and the 1937 Colter Hall, a dormitory for Fred Harvey's women employees.) Colter worked with Pueblo Revival architecture, Spanish Colonial Revival architecture, Mission Revival architecture, Streamline Moderne, American Craftsman, and Arts and Crafts Movement styles, often synthesizing several together evocatively. Colter's work is credited with inspiring the Pueblo Deco style. The Harvey Company got the concession in 1922 to operate a camp at the bottom of the Grand Canyon. Considering the Phantom Ranch's location, Colter's use of on site fieldstone and rough hewn wood was deemed the only practical thing for the permanent buildings that replaced tents. In the following years this innovative work became a de facto model for subsequent National Park Service and Civilian Conservation Corps structures, influencing the look and feel of an entire genre of parkitecture, often called National Park Service Rustic. Her structures at the Grand Canyon set the precedent for using on site materials and bold, large scale design elements. For her Bright Angel Lodge on the South Rim, she used a 6 feet (2 m) scale model to ensure that the lodge and cabins fit into the landscape. The lodge features a remarkable "geological fireplace" in the History Room, with rocks arranged ceiling to floor in the same order as the geologic strata along the Bright Angel Trail down the canyon wall. A chain smoking perfectionist, Colter cared about backstory and attractive features. She conceived Hermit's Rest as a sort of folly, as if it had been wired together by a reclusive mountain man. The Hopi House was a market for Native American crafts, made by Hopi artisans on the site, and designed in sandstone to resemble a Hopi pueblo. (Unfortunately, a recent cleaning eliminated the artificial age effects. )The original paintings inside the tower were by Hopi artist Fred Kabotie. She also insisted on her proposed name "Phantom Ranch" (over "Roosevelt Ranch") to capitalize on better mental images. (She saw demolitions of a few other projects before she died, causing her to despair, "It's possible to live too long.") Mary Colter herself declared the 1930 La Posada Hotel to be her masterpiece. The sprawling, hacienda style Spanish Colonial Revival building in Winslow, Arizona, has been called "the last great railroad hotel built in America". She was architect and designer for the entire resort, from the buildings to the acres of gardens, the furniture, chinaeven the maids' uniforms. Closed in 1957, in a long decline it was first a drab 1960s office building for the Santa Fe, and then was empty when the National Trust for Historic Preservation placed the hotel on its annual "Most Endangered" list. Allen Affeldt heard about the endangered masterpiece, and in 1996 he and his wife Tina Mion, an artist, purchased it, and soon reopened parts of the hotel for business. Late in her career, Colter designed the exuberant Harvey House restaurant at the 1939 Los Angeles Union Station. Under a spectacular arched ceiling, a dazzling floor appears to be random zigzags and geometrics; from another angle the pattern turns out to be a block long Navajo blanket made of linoleum tiles. The fabulous dining room and her sleek, Streamline Moderne cocktail lounge were padlocked except for occasional movie shoots and Los Angeles Conservancy tours until 2018. On 4 October 2018, the restaurant was reopened as Imperial Western Beer Company. Not long before her retirement, Colter took on the 1947 renovation of the Painted Desert Inn in Arizona's Petrified Forest National Park. During the Depression, a 1922 inn had been overhauled by Civilian Conservation Corps workers to the Mission Revival style, using local materials and Native American motifs. Then Colter supervised the refreshening, provided a new color scheme, and commissioned Hopi artist Fred Kabotie to put murals in the dining areas. Showing that she was unafraid of the modern when the situation called for it, Colter installed plate glass windows to open up views of the splendid scenery. Closed in 1963, the inn survived a threatened demolition, and was placed on the National Register of Historic Places in 1987. It reopened in 2006, restored to the way it looked circa 1949 after Colter's redesign. Colter was the creator of Mimbreño china and flatware for the glamorous Super Chief Chicago–Los Angeles rail service, begun in 1936 by the Santa Fe Railroad. Colter, herself by then an Indian art expert, based her designs on 1100 CE Mimbres patterns excavated by her friends Harriet and Cornelius Cosgrove at the Swarts Ruin in New Mexico from 1924 to 1927. Mimbreño china was produced by the Onondaga Pottery Co. of Syracuse, New York under its better known trade name, Syracuse China, until 1970. She had to watch as many of her famous works were destroyed during her lifetime as automobile travel replaced train travel.