Солтүстік Кипр азаматтығы және демографиялық өзгерістер
Northern Cyprus citizenship
Солтүстік Кипр азаматтығы: алу, беру, жоғалту ережелері. Түркия мойындаған мемлекеттік саясат – этникалық түркі тілдес халықтың үлесін арттыру, көшу шектеулері.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Солтүстік Кипр азаматтығын алу, беру және жоғалту ережелері Солтүстік Кипр заңнамасымен реттеледі. Табиғи жолмен Солтүстік Кипр азаматтығын алғандар – Түркия ғана мойындайтын Солтүстік Кипрдің де-факто үкіметі берген азаматтыққа ие адамдар.
Northern Cyprus nationality law governs the acquisition, transmission, and loss of Northern Cyprus citizenship. Naturalized Northern Cyprus citizens are persons granted citizenship by the de facto Government of Northern Cyprus, which is recognized only by Turkey.
Кипр Республикасының көзқарасы
Солтүстік Кипрдің де-факто мемлекетінің саясаты елге грек емес иммиграцияны ынталандыру болып табылады, өйткені Солтүстік Кипрдің Түрік Республикасының тәуелсіздік жариялағаннан кейін олардың саны Кипр Республикасындағы грек кипрліктерінің халқына қатысты арттыру мақсатында болды. Көшіп келушілердің көпшілігі Түркияның Анатолия аймағынан келеді, бірақ Біріккен Корольдіктен де бірнеше адам Солтүстік Кипрде тұрып, мүлік сатудан пайда алу үшін келеді. Дегенмен, этникалық түрік көпшілігінің демографиялық жағдайына қауіп төндіретін иммиграцияға рұқсат берілмейді. Қазіргі уақытта Солтүстік Кипрдегі түрік қоныс аударушылары мен олардың балалары де-факто мемлекеттің халқының шамамен 50% құрайды деп есептеледі, бірақ натурализацияның саны әлі белгісіз. Кипр Республикасының Үкіметі Солтүстік Кипрдің иммиграциялық саясатын аралдың демографиялық құрамын өзгерту құралы және грек кипрліктеріне тиесілі мүлікті тонау ретінде қарастырады. Сондықтан олар ресми түрде Солтүстік Кипрдің кез келген натурализацияланған азаматын «заңсыз қоныстанушы» деп санайды, егер Кипр қайта біріктірілсе, олар депортацияға ұшырауы мүмкін. Кипр Республикасының саясаты бойынша, Солтүстік Кипрдің натурализацияланған азаматтарына жасыл сызық арқылы Кипр Республикасына кіруге рұқсат берілмейді, себебі олар Кипрге заңсыз кіру порты арқылы кірген. Кипр Республикасына кіруден бас тарту көбінесе түрік қоныс аударушыларына қатысты, ал Түркияның түрік азаматтарына тек заңды кіру порттары арқылы ғана кіруге рұқсат етіледі. Кипр Республикасы Солтүстік Кипрдің кез келген теңіз портын немесе әуежайын заңсыз кіру порты деп жариялады; алайда, іс жүзінде Эркан әуежайы Солтүстік Кипрдің басты азаматтық әуежайы ретінде пайдаланылады, сондай-ақ Фамагуста және Кирения порттарына да қатысты. Сонымен қатар, Кипр Республикасының Үкіметі Солтүстік Кипрдің иммиграциялық саясатының 1949 жылғы Төртінші Женева конвенциясының 49-бабын («Соғыс уақытында азаматтық адамдарды қорғау туралы») бұзады деп санайды, ол оккупациялық биліктің өзінің азаматтық халқын оккупациялаған аумаққа көшіруіне тыйым салады. Бұған қоса, Біріккен Ұлттар Ұйымының Бас Ассамблеясы 33/15 (1978), 24/30 (1979) және 37/253 (1983) қарарларында «Кипрдің демографиялық құрылымын өзгертетін барлық бір жақты әрекеттерді» айыптады. Түркия, АҚШ және Ұлыбритания визаны бекітуді күтіп, Солтүстік Кипрдің паспорттарын қабылдайды. Кипрдің танылған Республикасынан Кипр паспортын сұрап алған көптеген түрік кипрліктер, олардың ата-аналары Кипрдің бөлінуінен бұрын Кипрде тұрғандығын және заңды тұрғылықты жерін растай алады. Дегенмен, кейбір адамдар, әсіресе балалар, Кипр Республикасының азаматтығына қол жеткізуде қиындықтарға тап болды. 2021 жылы түрік кипрлік шенеуніктер КСРО паспорттарынан айырылды. Солтүстік Кипрдің кез келген азаматы Түркия азаматтығына ие болуға және түрік паспортын алуға құқылы.
It has been the policy of the de facto state of Northern Cyprus to encourage non Greek immigration into the country, as decided upon shortly after the Declaration of Independence of the Turkish Republic of Northern Cyprus to increase their numbers relative to the population of the Greek Cypriots in the Republic of Cyprus. Most of the immigrants come from the Anatolia region of Turkey, but a few others from the United Kingdom come to live in Northern Cyprus in order to take advantage of property sales. No immigration is permitted, however, that would threaten the demographic status of the ethnic Turkish majority. It is estimated that Turkish settlers in Northern Cyprus and their children currently make up about 50% of the population in the de facto state, but the number of naturalizations remains unknown. The Government of the Republic of Cyprus views the immigration policy of Northern Cyprus as a means to upset the island's demographics, and as a theft of Greek Cypriot owned property. They, therefore, officially regard any naturalized Northern Cyprus citizens as 'illegal settlers', who would be subject to deportation in the event of Cypriot reunification. It is the policy of the Republic of Cyprus to refuse naturalized Northern Cyprus citizens entry into the Republic of Cyprus through the Green Line checkpoints since they have entered into Cyprus through what is considered as an unlawful port of entry. The refusal of entry to the Republic mainly applies to the Turkish settlers, as Turkish citizens of Turkey are permitted to enter the Republic of Cyprus, only through the lawful ports of entry. The Republic of Cyprus has declared any Northern Cyprus seaport or airport to be an unlawful port of entry; however, in practice, Ercan Airport is used as the principal civilian airport of Northern Cyprus, and the same applies to the ports of Famagusta and Kyrenia. Furthermore, the government of the Republic of Cyprus considers the immigration policy of Northern Cyprus to be in violation of Article 49 of the Fourth Geneva Convention of 1949 ("Relative to the Protection of Civilian Persons in Time of War"), which prohibits the transfer by an occupying power of its own civilian population into the territory it is occupying. Also, in Resolutions 33/15 (1978), 24/30 (1979) and 37/253 (1983), the United Nations General Assembly deplored "all unilateral actions that change the demographic structure of Cyprus". Turkey, the United States and the United Kingdom accept Northern Cyprus passports, pending visa approval. Many Turkish Cypriots who are born in Cyprus with parents who can trace their Cypriot and legal residence before the partition applied for and received a Cypriot passport from the recognised Republic of Cyprus. That said, some individuals, particularly children, have had difficulties in accessing Republic of Cyprus citizenship. In 2021, Turkish Cypriot officials were stripped of their ROC passports. Any citizen of Northern Cyprus is entitled to citizenship of Turkey and to receive a Turkish passport.
Соңғы саяси өзгерістер
2005 жылы қылмыстың және жұмыссыздықтың өсуінен кейін, түрік мигранттарына бұрынғыдай еркін иммиграциялық саясат қатаңдатылды. Осы жаңа саясаттың нәтижесінде бірқатар түрік мигранттары елден шығарылды, ал иммиграциялық процедуралар өзгертіліп, Солтүстік Кипр мигранттардың өтінімдерін тиянақтырақ тексеруге мүмкіндік алды. Түркия бұл саясаттағы өзгерісті тым күшті шара деп санайды, осылайша Солтүстік Кипр мен Түркия арасындағы алғашқы маңызды дау туды.
In 2005, after an increase in both crime and unemployment, the previously unrestricted immigration policy for Turkish migrants was tightened. In the wake of this new policy, a number of Turkish migrants have been deported and immigration procedures have changed to allow Northern Cyprus to better screen migrant applicants. Turkey itself regards policy change as a heavy handed reaction, thus causing the first major area of disagreement between Northern Cyprus and Turkey.