Кіріспе

Паханг штатындағы тау станциясы, Малайзия

Фрейзерс Хилл – Паханг штатының Рауб ауданындағы Титивангса қыратында орналасқан тау курорты. Ол Куала-Лумпурдың шамамен солтүстігінде орналасқан. 1890 жылы Луис Джеймс Фрейзер аймақта қалайының мол кен орындарын тапқаннан кейін, Пама Лебар деп аталған қалайы өндірушілер қауымдастығын құрды және қалайы кенішін ашты. Бірақ кен өндіру жұмыстары қысқа ғана уақытқа созылды, өйткені 1913 жылы қалайы кенінің қоры таусылды. Осының салдарынан көптеген кеншілер мен фермерлер аймақты тастап кетті. Фрейзер 1910 жылы жоғалып кеткені хабарланды, бірақ 2019 жылғы зерттеулер оның лауазымынан кетіп, 1910 жылы Ұлыбританияға оралғанын көрсетті. Ол 1916 жылы Аустрия-Мажарстанға саяхат жасағанда қайтыс болды. Дж. Фергусон Дэви Фрейзерді аймақта табуға тырысты, бірақ сәтті болмады. Фрейзерді іздеу кезінде Фергусон Дэви аймақтың тау станциясын құруға өте қолайлы екенін түсінді. Пама Лебардың салқын климаты Малайзияның әдеттегі ыстық ауа райынан қашуға арналған тамаша орын болды. Кен орнын курортқа айналдыру жұмыстары 1919 жылдың қазанында басталды. 1922 жылы бұл жер Фрейзерс Хилл деп аталды және келушілерге есігін ашты. 1970 жылдары туризмнің өсуіне байланысты одан әрі даму орын алды. Бұл келушілер санына мүмкіндік бергенімен, орманды кесу және судың ластануы сияқты қоршаған ортаға да әсер етті, нәтижесінде 2010 жылдың сәуірінде жаңа құрылыстар тоқтатылды. Фрейзерс Хилл өте бай биоәртүрлілігімен танымал, сондықтан ғалымдар мен зерттеушілерді қызықтырады. Соңғы жылдары Фрейзерс Хиллде туристік белсенділік күшейді. Оған тау шаруасы, велосипед тебу және гольф сияқты іс-шаралар жатады, сонымен қатар садақ ату, қайықпен жүзу, атпен серуендеу, теннис, жүзу және сквош та бар. 2013 жылы Фрейзерс Хиллде 1000 адам тұрды.

Тарих

Фрейзер төбесі шотландтық саудагер және бухгалтер Луис Джеймс Фрейзердің (1841–1916) құрметіне аталған. Австралияда алтын кенін табуда сәтсіздікке ұшырағаннан кейін, ол 1890 жылы қалайы кенін өндіруде жаңа мүмкіндік іздеп, Малайя Федерациялық штаттарына көшіп келді. Ол Трас қаласында қалайы кені саудалайтын орын ашты. Фрейзер төбесінің іргесінде кен өндірісі дамыған кезде Фрейзер қалайы саудагеріне айналып, Трас және Семпамдағы малай және қытай кеншілерінен шикі қалайы кенін сатып алып, оны Куала-Кубуға қашырлармен тасыды. Кейін ол жол көрсетушілер мен жұмысшыларды жалдап, жоғарғы беткейлерде алтын сияқты құнды минералдарды іздеу үшін экспедиция ұйымдастырды. Экспедиция ежелгі орманды, мүктер мен папоротниктерге оранып жатқан ағаштарды тапты, ол тарихи алдындағы орманға ұқсас болды. Бұлт қабаттары өсімдіктерді үнемі ылғалды ұстап тұрды. Сонымен қатар, Фрейзер төбеде қалайының бай кен орындарын тапты және қытай кеншілерін Памах Лебар деп аталатын кен ашуға жалдады, ол кейіннен Фрейзер төбесіндегі гольф алаңының орнына айналды. Содан кейін Гап пен Куала-Кубуға қалайы кенін тасымалдау үшін жол салынды. Фрейзер қалайы кені саудалау орталығын Трастан Фрейзер төбесіне көшірді. Алғашқы кен өндіруге рұқсат 1899 жылдың қараша айында Әбу Сурадиге ресми түрде берілді; кен өндірісі азайды және көптеген қытай кеншілері мен шаруалары қаладан кетіп қалды. Бастапқыда Фрейзердің 1910 жылы жоғалып кеткені хабарланды, бірақ 2019 жылы Р. Хейлдің жаңа зерттеулері оның қызметінен зейнеткерлікке шығып, 1910 жылы Ұлыбританияға оралғанын және 1916 жылы Аустрия-Мажарстанда демалыс кезінде қайтыс болғанын көрсетті. 1919 жылдың тамызында алдын ала топографиялық сараптама жүргізілді, ол аймақтың таулы курортқа қолайлы екенін растады. Кейіннен Федералды кеңестің бейресми мүшесі Р.К.М. Киндерсли комитет Фрейзер төбесін демалыс орнына айналдыруды көздегенін мәлімдеді. Фрейзер төбесінің құрылысы 1919 жылдың қазан айында басталды, Паханг штатының инженеры Ф.В. Магер құрылыс үшін жерді зерттеп, Фрейзердің бұрынғы коттеджінің маңындағы жерді тазалап, Гаптан таулы курортқа қол жеткізу үшін жол салды. Чин Пэннің сөзіне сүйенсек, Сиу Ма басқарған партизандар кісі өлтіруді жоспарламаған. Олар Гурнидің Гапта тосқауылға түскен конвойдың құрамында екенін білмеген. Партизандар өлтірген адамның Гурни екенін келесі күні Малайя радиосы хабарлағанға дейін білмеді.

quote box |width=30% | bgcolor=#fffff0 |align=right|quote=Гентинг Хайлендс және Кэмерон Хайлендс сияқты Фрейзер төбесі ойын-сауық орталығы емес, қалалық өмірдің қалыс-қалыстан құтылуға арналған орын.|salign=right |source=—Паханг штатының өнер, туризм және мәдениет комитетінің төрағасы Мохд Шаркар Шамсуддиннің 2015 жылғы жаңарту ұсынысы кезінде айтқан сөзі.

Бұл мәселелерге байланысты Паханг штатының үкіметі 2010 жылдың 13 сәуірінде Фрейзер төбесіндегі табиғи орманды одан әрі дамытуды тоқтатты. 2015 жылдың мамырына дейін The Star газеті кейбір курорттардың күтімсіздіктен және қоқыстың сирек жиналуынан нашарлап қалғанын, ал кейбір тастап кетілген коттедждер басып алушылардың иелігіне көшкенін хабарлады. Жауап ретінде Паханг штатының үкіметі он жыл ішінде таулы курорттарды жаңартуды ұсынды, құны 100 миллиондан 200 миллион ринггитке дейін жетеді. Таулы курортты жаңарту Фрейзер төбесін Гентинг Хайлендс және Кэмерон Хайлендс сияқты туристік орталыққа айналдырмау үшін мұқият болуы керек еді. Оның орнына, бұл қолданыстағы мүмкіндіктерді жақсартуға және таулы курорттың колониалдық мұрасын сақтауға бағытталды. 2019 жылдың 28 сәуірінде Фрейзер төбесі таулы курорт ретінде 100 жылдығын тойлады. 2010 жылы одан әрі дамыту тоқтатылғандықтан, Фрейзер төбесінің жалпы жерінің тек 10 пайызы ғана дамытылды. Аймақтың тым көп дамуы ортаның одан әрі бұзылуына әкелер еді.

Климат

Фрейзерс Хиллдің климаты тропикалық деп жіктеледі. Бұл аймақта жыл бойына айтарлық жауын-шашын жауады. Кёппен-Гайгер климат жіктеу жүйесі бойынша климат Af болып саналады. Мұндағы орташа температура Жылдық орташа жауын-шашын мөлшері Шілде айында жауын-шашын ең аз болады, орташасы Қараша айында жауын-шашын ең көп болады, орташасы Мамыр айы жылдың ең ыстық айы болып табылады, орташа температурасы Қаңтар айындағы орташа температура жылдың ең төмен температурасы болып табылады. Ең құрғақ және ең ылғалды айлар арасындағы жауын-шашын айырмашылығы .

Биологиялық әртүрлілік

Фрейзерс-Хилл Малайзияның сирек таза ормандарының бірінде орналасқан. 1897 жылы ботаник Х.Н. Ридли алғаш рет анықтаған жоғары деңгейдегі биологиялық әртүрлілік ғалымдар мен зерттеушілердің қызығушылығын тудырған аймаққа айналды. Малайя түбегіндегі барлық өсімдік түрлерінің 10% астамы Фрейзерс-Хиллде шоғырланған, онда 952 жергілікті және 36 эндемикалық түр мекендейді. Олардың 13-і жойылып кеткен деп есептелді және 60 жылдан астам уақыт бойы табылған жоқ. Бұл сонымен қатар әлемдегі сирек кездесетін Тригонобаланопс вертициллата (Trigonobalanops verticillata) ашылған үш орынның бірі. Фрейзерс-Хиллде кездесетін жануарлардың басым тобы – омыртқасыз жануарлар, оның ішінде: құмырсқалар, аралар, қоңыздар, цикадалар, шегірткелер, көбелектер, өрмекшілер және термиттер. Олар аймақтағы дені сау экожүйенің сақталуында маңызды рөл атқарады. IUCN Қызыл тізімі мәліметінше, 2013 жылғы деректер бойынша үш сүтқоректі жануарлардың құрып кету қаупі төңкерілген: Малайя тапирі (Tapirus indicus), сиамган (Symphalangus syndactylus) және Малайя жолбарысы (Panthera tigris jacksoni), ал екі сүтқоректі жануар – серу (Capricornis sumatraensis) және Малайя күн аюы (Helarctos malayanus) – осал жануарлар тізіміне енген.

Қоршаған орта мәселелері

Жериу шарлауығының жанында екінші гольф алаңын салу орманды жоюға алып келді, соның салдарынан тік беткейлердегі кейбір сирек кездесетін түрлер жоғалып кетті. Бұл мәселе ботаниктердің алаңдаушылығын тудырды, себебі аймақтағы одан әрі даму қоршаған ортаға, соның ішінде сирек және жойылу қаупі бар өсімдік түрлерінің жоғалуына елеулі әсер етеді. Екінші гольф алаңын салу Джериу шарлауығы мен Сугай Хиджау өзенінің лайлануына да себеп болды. Джериу шарлауығы – Фрейзер Хиллдегі танымал демалыс орны. 148-федералды трассасы деп аталатын жаңа жолдың құрылысы Фрейзер Хилл үшін экологиялық қауіп тудырды. Бұл жаңа жолдың салынуы орманды кесуді қамтыды, бұл тіршілік ортасының фрагментациясына әкелді және құрылыс барысында тау орманның бір бөлігі алынып тасталды. Жолдың кейбір бөліктерінде жарықтар, жолдың құлауы және көшкіндер орын алды. Беткейлердің бұзылуынан тастар ашыққа шықты, олардың кейбіреулері қауіпті түрде ілініп тұр, ал кейбіреулері төмендегі жолға құлап жатыр. Бұл мәселелер жаңа жолдың ашылуын 1996 жылғы маусымнан 1997 жылғы соңына дейін кешіктірді, ал жаңа жол 2001 жылғы тамызда ресми түрде қоғамға ашылды. Тұрғындар мен келушілер Фрейзер Хиллдегі жабайы жануарларды заңсыз жинау және браконьерлік туралы хабарлады. Жиналған түрлерге құмыра тәрізді өсімдіктер, орхидеялар, дәрілік қасиеттері бар шөптер, сондай-ақ бауырсақтар, жәндіктер мен құстар сияқты жануарлар кірді. Мұндай заңсыз әрекеттерге орманға оңай қол жеткізуге мүмкіндік берген жолдар себеп болды. Бұл заңсыз әрекеттің уақтылы бақыланбауы жабайы жануарлардың көптеп жиналуына және Фрейзер Хиллдегі олардың санының азаюына әкелуі мүмкін.

Демография

2013 жылы Фрейзерс Хиллдің халқы 1000 тұрғыннан тұрды. Фрейзерс Хиллдегі халық санының өсуі соңғы 20 жылда аймақтағы жұмыс орындарының аздығына байланысты тежелді, бұл 2000 жылдан бері кез келген дамуға, соның ішінде тұрғын үй салуға деген сұраныстың төмен болуымен байланысты. Аймақта жоғары мектептің болмауы да халық азаюына себеп болды, осының салдарынан оқушылар Рауб, Куала-Кубу Бару және Куала-Лумпур сияқты жоғары мектептері бар ірі қалаларға көшуге мәжбүр болды. Зейнеткерлікке шыққанда, туыстары қайтыс болғанда немесе балалары басқа жерде жұмыс тапқанда егдеулер де көшіп кететін. Фрейзерс Хилл ақпараттық технологияны пайдаланудың жеткіліксіздігінен туындаған цифрлық теңсіздіктен де зардап шегеді. Бұл факторларға қарамастан, кейбір адамдар, әсіресе Куала-Лумпурдан, Фрейзерс Хиллге табиғаттың тыныштығын сезіну немесе аймақтағы туризмді дамытуға атсалысу ниетімен көшіп келді.

Сәулет

Фрейзер Хиллдің сәулеті көбінесе колониялық дәуірде қолданылған колониялық дизайн мен архитектураны көрсететін, Тюдор стилінде жасалған. Бұл стиль Фрейзер Хилл сағат мұнарасы, қосымша ғимараттар мен бунгалоларда қолданылған. Түрі Функция Мысалы Британ үкіметі қаржыландырған бунгалолар Жоғары лауазымды қызметкерлер үшін курорттар мен демалыс орындары Киндерсли бунгалосы Қызыл Крест пен Иерусалимнің Сент-Джон ордені қаржыландырған бунгалолар Бұрынғы британдық қарулы күштердің қызметкерлері үшін демалыс аймағы Smokehouse (бұрынғы Қызыл Крест оңалту орталығы) Британдық жеке компанияға тиесілі бунгалолар Компанияның жоғары лауазымды қызметкерлері үшін демалыс орындары Глен бунгалосы Қосымша ғимараттар Халыққа қызмет ету үшін Фрейзер Хилл поштасы және полиция бөлімі Жеке тұлғаларға тиесілі ғимараттар Жеке тұлғалардың немесе топтардың меншігіндегі ғимараттар S. M. Stores

Колониялық дәуірде тұрғын үй ретінде салынған бірнеше бунгалолар кейіннен басқа мақсаттарға қайта жаратылды. Дакрес бунгалосы мен Киндерсли бунгалосы заманауи жабдықтармен жабдықталған тұрғын үйлерге айналдырылды. Ричмонд бунгалосы британдық стильдегі интерьерін сақтай отырып, мейрамханаға айналдырылды. 1924 жылы ашылған Smokehouse, бастапқыда Қызыл Кресттің оңалту орталығы болған, британдық тағамдар ұсынатын мейрамханасы бар қонақ үйге айналдырылды және Фрейзер Хиллдегі танымал мейрамханалардың біріне айналды. Колониялық дәуірдегі ғимараттардың болуы Фрейзер Хиллде туризмді дамытудың маңызды факторына айналды. Бұл туристерді Ұлыбританияға барудың қажеті болмастан, британдық стильдегі қаланы сезінуге сәтті тартты. 6 наурыз 1976 жылы ашылды. Фрейзердің Сильверпарк курорты сияқты биік үйлердің салынуы визуалды әсер етті, өйткені олардың биіктігі ағаштардың шегінен асып кетті. Содан бері курорттың құрылысы 2020 жылғы 13 тамызда тоқтатылды.

Экономика

Фрейзерс-Хилл экономикасы туризмге өте тәуелді. Жұмыс істейтіндердің шамамен жартысы қонақжайлылық саласында, оның ішінде жеке кәсіпкерлікпен айналысатын адамдар да бар, ал қалғаны мемлекеттік секторда жұмыс істейді. Фрейзерс-Хиллдегі ауыл шаруашылығы қызметі 1976 жылы Фрейзерс-Хилл даму корпорациясы FIMA корпорациясымен бірлесіп, жұмыртқа, тауық және көкөніс өндіру мақсатында көкөніс және құс фермасын құрғаннан бастау алды. Көкөніс фермасында келесі дақылдар өсіріледі: кәдімгі капуста, болгар бұрышы, морковь, француз бұршағы, жасыл бұршақ, салат, мандарин, пияз, құлпынай және томат. 2018 жылы туристердің жағымды пікірлерінен кейін тағы 30 мың түп отырғызу жоспарланған 4800 құлпынай өсімдігінен тұратын құлпынай фермасы құрылды. Құлпынай плантациясын енгізу Фрейзерс-Хиллді Малазиядағы Камерон Таулы жерінен кейін құлпынай плантациясы бар екінші аймаққа айналдырды. Фрейзерс-Хиллде гүлдер сататын гүлхана да жұмыс істейді, ол тұрғындар мен келушілерге, сондай-ақ Шах-Алам ұлттық ботаникалық бағы, Куала-Лумпур қалалық әкімдігі және Малазиядағы басқа да муниципалитеттер сияқты ірі клиенттерге гүлдер сатады. Фрейзерс-Хилл туристік қызметтен түскен табысқа тіреледі. Алайда, 2023 жылдың шілдесінде Фрейзерс-Хиллдің нашарлап бара жатқаны туралы жаңалықтар пайда болды, себебі нашар күтілген су ағындары және қоқыс басқару сияқты бірнеше инфрақұрылымдық мәселелер бар.

Көлік

2001 жылға дейін Фрейзер төбесін Малайзияның қалған бөлігімен байланыстыратын жалғыз жол – бұл 56-шы федералды трасса (сондай-ақ Джалан Букит Фрейзер 1 немесе Джалан Гэп Букит Фрейзер деп те аталады), ол төбе стансасынан Гапқа дейін созылды. Малайзиядағы көптеген федералды трассалардан өзгеше, Джалан Букит Фрейзер бір қатарлы федералды трасса болып табылады, оның бағыты жаңа 148-ші трасса Джалан Букит Фрейзер 2 аяқталғанша сағатына бір рет өзгертіліп тұрды. Бұл жаңа трасса 2001 жылдың тамызында төмен қарай қозғалыс үшін 50 миллион РМ сомасына салынды. Қазір бұл жол үстіне қарай қозғалыс үшін үнемі пайдаланылады. Оны Малайзияның қоғамдық жұмыстар департаменті (JKR) және Фрейзер төбесін дамыту корпорациясы (FHDC) күтіп ұстайды. Жолға автомобиль, такси, мотоцикл және велосипедпен баруға болады. Фрейзер төбесінің барлық аймақтары бұрын 422-ші федералды трасса деп аталған бірнеше жолдармен байланысқан. Фрейзер төбесінің ішіндегі көптеген жолдардың атаулары, мысалы, Леди Гильмард жолы және Леди Максвелл жолы, Малайзия тәуелсіздігінен бері өзгерген жоқ. Фрейзер төбесінде бұрын қоғамдық көлік қызметі болған, бірақ 2001 жылға дейін Фрейзер төбесі, Рауб және Куала Кубу Бару арасында автобус қатынасын қамтамасыз еткен Паханг Лин Сионг автобусы қызметін тоқтатуға байланысты ол тоқтатылды. Фрейзер төбесінің тұрғындары үкімет жақын арада осы аймаққа автобус қызметін қайта енгізеді деп үміттенеді. 1971 жылдың қаңтар айында Куала-Лумпур – Фрейзер төбесі деп аталатын UHF микротолқынды базасы салынды, ол Фрейзер төбесі, Куала-Лумпур және елдің қалған бөлігі арасында сымсыз байланыс орнатуға мүмкіндік берді. 2017 жылы Фрейзер төбесінде цифрлық теледидар мұнарасы салынды, бұл Фрейзер төбесіне жақын Паханг аймағының кейбір бөліктеріндегі тұрғындарға MYTV Broadcasting ұсынған цифрлық эфирлік теледидар қызметін алуға мүмкіндік берді. Сонымен қатар, Фрейзер төбесіне Telekom Malaysia, Maxis және Celcom компанияларына тиесілі бірнеше радио мұнаралар орнатылды, олар Фрейзер төбесінің тұрғындары мен қонақтарына ұялы байланыс желісін ұсынады. RTM Фрейзер төбесінде Радио Классик FM 90.9 МГц, Nasional FM 106.2 МГц, Ai FM 97.1 МГц және Pahang FM 102.2 МГц сияқты 4 радиостанцияны іске қосты, бұл Рауб және Лурах Билутты қамтиды, бұл аймақтар Гунунг Улу Кали жабынының нашар сигнал алатын жерлері болып табылады.

Білім

Фрейзерс-Хиллде екі бастауыш мектеп бар: SK Bukit Fraser және тамил мектебі SJK (T) Bukit Fraser. Бұл аймақта 1938 жылы ашылған SJK (C) Bukit Fraser атты қытай бастауыш мектебі де болған. Сингапурдың бұрынғы премьер-министрі Ли Куан Ю Фрейзерс-Хиллде демалысқа келгенде осы мектепте қытай тілін оқыған. Алайда, соңғы төрт жылда оқушылар саны азайып, мектепке жаңа оқушылар қабылданбады. Сондықтан мектеп 2018 жылы Селангор штатындағы Телук Панглима Гарангқа көшірілді, бірақ атауы өзгеріссіз қалды. Бұрынғы SJK (C) Bukit Fraser мектебінің соңғы түлегі 2018 жылдың 10 қарашасында бітірді, сонымен бірге мектептің жабылу күні де осы күн болды. Мектеп жабылуына байланысты, түлектер мектеппен қоштасу үшін оралды. Фрейзерс-Хиллде жоғары мектеп болмағандықтан, кейбір оқушылар Рауб, Куала-Кубу Бару және Куала-Лумпур сияқты жоғары мектептері бар басқа қалаларға көшеді. Құстарды бақылаудың танымалдылығына байланысты жыл сайынғы Фрейзерс Хилл құс жарысы ұйымдастырылды, алғаш рет 1988 жылы Фрейзерс Хиллді дамыту корпорациясы мен Малайзия табиғат қоғамы оны өткізді. Жыл сайын маусым айында өтеді. Музейде Фрейзерс-Хиллдегі жеті жол туралы ақпарат пен экскурсиялар ұсынылады, сондай-ақ келушілер аймақтың флорасы мен фаунасы туралы көбірек біліп, орманды қорғаудың маңыздылығын және табиғаттың әсемдігін түсіне алатын интерактивті мүмкіндіктер бар.

Спорт

Фрейзерс Хилл тауындағы жақсы күтілген жолдар жаяу жүргіншілер үшін танымал орынға айналды. Жолдардың табиғаты бұзылмағандықтан, жаяу жүргіншілер түрлі-түрлі флора мен фаунаға тап болады. Фрейзерс Хиллдің 100 жылдығын тойлауға қатысқандар оның сақталуына қолдау көрсетуді мақсат етті. Бұл жолдар Фрейзерс Хилл туризмінің бағдарламасы аясында белсенді түрде насихатталмайды. Жаяу жүргіншілер арасында ең танымал жолдар – Бишоп жолы, Ромпин жолы, Максвелл жолы және Киндерсли жолы. Сонымен қатар, Фрейзерс Хилл жол велосипедшілері мен тау велосипедшілері үшін де танымал аймаққа айналды. Фрейзерс Хиллде бірнеше халықаралық кәсіби жол жарыстары және Халықаралық Велосипедтік Одақ (UCI) санкциялаған жарыстар өткізілді, мысалы, Ланкави Туры, Ле Тур де Фемина және Малайзияның Ұлттық жол чемпионаты. Фрейзерс Хиллде Малайзиядағы ең көне гольф алаңдарының бірі орналасқан. Тоғыз тесікті гольф алаңы 1925 жылы бұрынғы қалайы кенішінің орнында салынған, ол қалайы қоры таусылғаннан кейін жабылған. 1970 жылдары Джериауда 18 тесікті жаңа гольф алаңы салынды. Тун Абдул Разак, Роджер Дэвис және Пахангтың Ахмад Шахы сияқты бірнеше белгілі тұлғалар мен кәсіби гольфшілер осы алаңда ойнаған. Фрейзерс Хиллдегі басқа спорттық іс-шараларға садақ ату, қайықпен жүзу, атпен серуендеу, теннис, жүзу және сквош кіреді.

Фильм

Малайзияның "Көлеңке 56" атты жасөспірімдер фильмі 1988 жылы Фрейзерс Хилл және Камерон Хайлендс аймақтарында түсірілді. Бұл жерлер фильмге 1950-ші жылдардың нағыз атмосферасын беру үшін таңдалды. "Мистери Дилайла" – 2019 жылы шыққан малайзиялық қорқыныш фильмі, ол да Фрейзерс Хиллде түсірілді. Фильмнің сюжеті, Фрейзерс Хиллде демалысқа барған кейбір тұлғалардың жоғалып кетуіне байланысты, 1910 жылы Луис Джеймс Фрейзердің жоғалып кеткен оқиғасынан шабыттанған деп саналады.