Франко-уругвай ақыны Жюль Лафоргтың өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Франко-уругвайлық ақын Жюль Лафорг (16 тамыз 1860 – 20 тамыз 1887) – франко-уругвайлық ақын, көбінесе символизм ағымының өкілі ретінде танылады. Сыншылар мен зерттеушілер оның туындыларына импрессионизмнің тікелей әсер еткенін айтады және оның поэзиясы «символизм мен импрессионизмнің аралас нұсқасы» деп сипатталады. Лафорг Пьер Огюст Ренуар үшін үлгі болған, соның ішінде Ренуардың 1881 жылғы «Кемемен жүзушілердің түскі асы» картинасы үшін де.

Өмір

Оның ата-анасы, Шарль Бенуа Лафорг пен Полин Лаколе, Уругвайда танысты, онда оның әкесі алдымен мұғалім, кейін банк қызметкері болып жұмыс істеді. Жюль отбасындағы он бір баланың екіншісі болды, ең үлкені – Жюльдің ағасы Эмиль, ол белгілі мүсінші атанды. 1866 жылы отбасы Францияға, әкесінің туған жері Тарбс қаласына көшіп келді, бірақ 1867 жылы Жюльдің әкесі мен анасы тоғыз кіші балаларын алып, Уругвайға қайта оралды. Жюль мен оның ағасы Эмиль Тарбсте туған ағасының отбасында тәрбиеленді. 1876 жылы Жюльдің әкесі отбасын Парижге әкелді. 1877 жылы оның анасы түсік тастағаннан кейін үш айдан соң пневмониядан қайтыс болды, ал Жюль ешқашан жақсы оқушы болған емес, бакалавриат емтихандарын тапса алмады. (Оның сыныптасы Анри Бергсон емтиханды тапсырып, философ ретінде үлкен жетістіктерге жетті.) Ол 1878 және 1879 жылдары да сәтсіздікке ұшырады, бірақ өздігінен француз авторларын оқып, Париж мұражайларын аралай бастады. 1879 жылы әкесі ауырып, Тарбсқа оралды, бірақ Жюль Парижде қалды. Ол өзінің алғашқы өлеңін Тулузада жариялады. Жыл соңына қарай бірнеше өлеңін жариялап, белгілі авторлардың назарына ілікті. 1880 жылы ол астананың әдеби ортасына еніп, «La Vie moderne» журналының редакторы Пол Бурженің қолдауына ие болды. 1881 жылы Лафорг үшін көп оқиға болды: ол Тэйннің лекцияларын тыңдап, сурет салу мен өнерге қызығушылық танытты. Бай коллекционер, импрессионизм өнерінің алғашқы коллекционерлерінің бірі Карлос Эфрусси Лафоргты хатшылыққа алды. Импрессионизмнің Лафоргтың ақын ретіндегі ерте дамуына тигізген тікелей әсері Лафоргты зерттеушілердің тақыбы болып табылады. «Шағымдар» басылымына жазған кіріспесінде Лафоргтың өмірбаянын жазған Майкл Колли (Laforgue, 1963), Лафоргтың импрессионизмнің әдеби эквивалентін жасауға белгілі бір дәрежеде саналы тырысқандығын айтады. 1881 жылы Лафорг «Стефан Васильев» романын жазып, «Жердің көз жасы» атты өлеңдер жинағын дайындады, бірақ кейіннен одан бас тартты, алайда кейбір өлеңдері «Шағымдар» жинағына енді. Сондай-ақ 1881 жылы оның қарындасы Тарбсте ауырған әкесіне күтім жасау үшін Парижде оны жалғыз қалдырды. Сол кезде ол Le Chat Noir клубына жиі бара бастады және фумистерия стилін қабылдады. Бұл стилдің бастауын Виллеттің париждік кабареде жариялаған, «Пьерро фумист» деп аталатын клоунға арналған мультфильмінен табуға болады, ол Лафоргқа елеулі әсер етті. Әкесі қайтыс болғанда Лафоргтың жерлеу рәсіміне қатыспағаны белгілі. 1881 жылдың қарашасынан 1886 жылға дейін ол Берлинде тұрды, император Аугустаның француз тіліндегі оқырманы, мәдени кеңесшісі болып жұмыс істеді. Ол жақсы жалақы алып, өз қызығушылықтарын еркін дамыта алды. 1885 жылы ол өзінің шедеврі саналатын «Лимитация Нотр-Дам-ла-Лунь» шығармасын жазды. 1886 жылы ол Францияға оралып, ағылшын қызы Лия Лиге үйленді. Сол жылы оның өлеңдері Артур Рембоның шығармаларымен бірге «La Vogue» журналында жарияланды. Оның «L'Hiver Qui Vient» («Жақындап келе жатқан қыс») өлеңі осы өлеңдердің бірі болды, ол өзінің болашақ шығармашылығының тоны болатынына сенді. Ол сол жерде бірнеше тәжірибелік жазбаларын жариялай алса да, ең шығармашылық және түпнұсқалық жұмысы, кем дегенде, оның пікірінше, өмірінде жарияланбады. Ол келесі жылы туберкулезден қайтыс болды, 27 жасқа толып, содан кейін төрт күн өткен соң, оның әйелі де көп ұзамай қайтыс болды. Ол қайтыс болғанда, «Жақсы ниетті гүлдер» атты аяқталмаған бос өлеңдер кітабы мен «Моральдық әңгімелер» сериясы үшін аяқталмаған соңғы эссесін қалдырды. «Пруфрок» 1917 жылы жарық көрді, ол ағылшын әдебиетінде жаңа стиль ретінде бірден мақталды, бірақ Лафорг пен француз символистерінің ықпалынан туған эхо деп есептелді, оларға Элиот қарыз болды.

His parents, Charles Benoît Laforgue and Pauline Lacollay, met in Uruguay where his father worked first as a teacher and then a bank employee. Jules was the second of eleven children in the family, the eldest child being Jules' brother Émile, who was to become a sculptor of note. In 1866 the family moved back to France, to Tarbes, his father's hometown, but in 1867 Jules' father and mother chose to return to Uruguay, taking along their nine younger children, leaving Jules and his older brother Émile in Tarbes to be raised with a cousin's family. In 1876 Jules's father took the family to Paris. In 1877 his mother died of pneumonia, three months after a miscarriage, and Jules, never a good student, failed his baccalaureate exams. (His classmate Henri Bergson passed, and went on to great intellectual achievement as a philosopher.) He failed again in 1878, and then a third time, but on his own began to read the great French authors and visit the museums of Paris. In 1879 his father became sick and returned to Tarbes, but Jules stayed behind in Paris. He published his first poem in Toulouse. By the end of the year, he had published several poems and was noticed by well known authors. In 1880 he moved in the literary circles of the capital and became a protégé of Paul Bourget, the editor of the review La Vie moderne. Much happened to Laforgue in 1881: he attended a course of Taine's lectures and developed a great interest in painting and art. Charles Ephrussi, a rich collector, one of the first collectors of Impressionist art, took Laforgue on as his secretary. The direct influence of Impressionism on Laforgue's early development as a poet is a topic in Laforgue studies. In his introduction to his edition of Les Complaintes, Michael Collie, author of a biography of Laforgue (Laforgue (1963)), states that he sees a more or less conscious attempt on Laforgue's part to produce a literary equivalent of Impressionism. In 1881 Laforgue wrote a novel, Stephane Vassiliew and prepared a collection of poems titled The Tears of the Earth, which he later abandoned, though some pieces were altered for Les Complaintes. Also in 1881 his sister left him alone in Paris to tend to their father who was seriously ill in Tarbes. Around that time, he also began to frequent Le Chat Noir and adopted the style of fumisterie (smoke screening). The origins of this can be found in Willette's panel cartoon, launched in the Parisian cabaret, which centered on a clown called "Pierrot fumiste" and exerted significant influence on Laforgue. When his father died, Laforgue did not attend the funeral. From November 1881 until 1886, he lived in Berlin, working as the French reader for the Empress Augusta, a sort of cultural counselor. He was well paid and could pursue his interests very freely. In 1885, he wrote L'Imitation de Notre Dame la Lune, widely regarded as his masterpiece
In 1886, he returned to France and married Leah Lee, an Englishwoman. That year, his poetry was published in La Vogue alongside the work of Arthur Rimbaud. His poem "L'Hiver Qui Vient" ("The Coming Winter") was one of these poems, which he believed set the tone for his work to come. While he was able to publish some experimental writings there, his most creative and original work, at least as he saw it, was not published during his lifetime. He died the next year of tuberculosis, four days after his 27th birthday, his wife following him shortly thereafter. When he died, he left an unfinished book of free verse, Des Fleurs de Bonne Volonté, and an unfinished final essay for his series, Moral Tales. "Prufrock, published in 1917, was immediately hailed as a new manner in English literature and belittled as an echo of Laforgue and the French symbolists to whom Eliot was indebted."