Кіріспе

Вибо Валентия (ˈviːbo vaˈlɛntsja; 1861 жылға дейін Монтелоне; 1861-1928 жылдар аралығында Монтелоне ди Калабрия; немесе Мунталауни) – Тиррен теңізіне жақын орналасқан Калабрия аймағындағы итальян қаласы және коммуна. Бұл Вибо Валентия провинциясының орталығы, сонымен қатар ауыл шаруашылығы, сауда және туризм салаларының маңызды орталығы (жақын жердегі ең танымал орындар – Тропеа, Рикади және Пиццо). Ірі өндіріс кәсіпорындары да бар, оның ішінде Майератоның туна өңдеу ауданы ерекше аталады. Вибо Марина порты жергілікті экономика үшін маңызды рөл атқарады.

Тарих

Вибо Валентия бастапқыда грек колониясы Гиппонион болған. Бұл, шамамен б.з.д. 7 ғасырдың соңында Локри тұрғындары, Ион теңізіндегі маңызды қаланың халқы, құрған. 7 км шеңберлі алып қала қабырғасы, оның бір бөлігін бүгінге дейін көруге болады, төбені және порты бар аумақты қоршаған. Онда ара-арасында цилиндрлі мұнаралар орналасқан, ал оның монументалды көлемі қаланың байлығына және ұзақ тарихы бойында қатысқан соғыстарға куәлік етеді. Диодор Сицилийскийдің мәліметінше, қала б.з.д. 388 жылы Сиракуза тираны Дионисий Ақсақалдан басылып алынып, барлық халқы депортацияланды. Халқы б.з.д. 378 жылы карфагендіктердің көмегімен қайта оралды. Келесі жылдары Гиппонион қазіргі Калабрияның көп бөлігін бақылаған Бруттардың билігіне көшті. Қала Римге бағынғаннан кейін, атауы латын тілінде Hipponium деп өзгертілді. Б.з.д. 194 жылы қала Вибо Валентия деген атпен Рим колониясына айналды. Республиканың соңғы кезеңі мен империяның басында қала гүлденді, ал Цицерон мұнда вилла салдырған. Батыс Рим империясы құлағаннан кейін қала толығымен дерлік тасталып кетті. 1070 жылы нормандықтар ескі Акрополь орнында қамал салды, ал 1235 жылы Киелі Рим императоры және Сицилия патшасы Фридрих II Монтелеоне деген жаңа қала құрды. Қала 1928 жылы ғана Вибо Валентияның ежелгі римдік атын қайта алды.

Негізгі көрікті жерлер

Норман Хоэнштауфен қамалы, көптеген деректерге сүйенсек, Хиппонион акрополісі орнында салынған және шамамен 1000 жылы тұрғызылған. Оның құрылысында жақын жердегі грек ғибадатханаларынан алынған материалдар пайдаланылды. 1783 жылы болған жер сілкінісінен зардап шекті. Бүгінде қамалда мемлекеттік мұражай орналасқан. Гиппонион қабырғаларының қалдықтары мен сегіз мұнараның іргетастары сақталған, олардың әрқайсысының биіктігі шамамен… Санта-Мария-Маджоре-э-Сан-Леолука (Кафедраль) шіркеуі 9 ғасырда Византия базиликасының орнында салынған. Онда 18 ғасырға жататын мәрмәр бас құрбандық үстелі, онда 16 ғасырлық «Мадонна делла Неве» мүсіні және Ренессанс триптихі орналасқан. Санта Руба: (шамамен 1000 жылы) папа Калликст II тұсында салынған шіркеу. Онда шығыс стиліндегі үлкен күмбез бар. Бұл шіркеу Вибо Валентия мен Сан-Грегорио-д'Иппона қалаларының арасында орналасқан. Розарио шіркеуі (шамамен 1337 жыл) римдік ғибадатхананың орнында салынған. Алғашқыда готикалық стильде салынған, бірақ 1783 жылғы жер сілкінісінен кейін қайта жаңартылған. Сонымен қатар, онда жергілікті суретші Джулио Рубиноның әртүрлі картиналары, сондай-ақ 5 түрлі түсті ағаштан жасалған мүсіндер сақталған. Кармин шіркеуі: 17 ғасырда салынған, бір ғана негізгі бөлімі және овал пішінді. Бұл монастырь көп жыл бойы қалалық аурухана ретінде пайдаланылды. Санта-Мария-делли-Анжели шіркеуі: 1621 және 1666 жылдар аралығында салынған, алғашқыда Реформаланған кіші монахтар монастырына (қазіргі Ұлттық мектеп-интернат) қосылған, оны Капуцин монахтары басқарады. Онда 17 ғасырға жататын, авторлары белгісіз «Ангелдер» деп аталатын ағаштан жасалған крест сақталған, және наурыз айының әр жұмасында осы шіркеуге қажылыққа келетін мыңдаған адам бар. Киелі Михаил шіркеуінде Лука Джорданоның «Сан Микеле че скачка Люциферо» және Людовико Мазантидің «Эстаси ди Сант-Игнацио» картиналары бар. Қасиетті Жүсіп шіркеуі: иезуит монахтарының тілегімен салынған, ол 1701 жылы Қасиетті Игнатий немесе Иса атымен ғибадат етуге ашылды. Онда Қасиетті Игнатийдің көруі және бас құрбандық үстеліндегі Қасиетті Жүсіптің ағаштан жасалған композициясы сияқты бірнеше картиналар мен мүсіндер сақталған. Киелі Рух шіркеуі: 1579 жылы салынған, қазіргі уақытта ғибадат етуге жарамайды. Бұл қаланың ең алғашқы шіркеуі болған, қазіргі шіркеу салынғанға дейін. Оның ішінде әртүрлі көркем туындылар сақталған, бірақ кейін қаланың басқа шіркеулеріне көшірілген. Санта-Мария-ла-Нова шіркеуі: 1521 жылы герцог Этторе Пигнателлидің тапсырысымен «Санта-Мария-ди-Гиесу» деген атпен салынған, онда оның саркофагы сақталған. Наполеон билігі кезінде тұрақ және қару-жарақ қоймасы ретінде пайдаланылған, содан кейін 1837 жылы Энрико Гальярди оны қалпына келтіріп, қайта ашқан. Оның ішінде фламанд суретшісі Дирк Хендрикстің көптеген туындылары бар. Санта-Мария-дель-Соккорсо шіркеуі: 1632 жылы салынған, 1791 жылы Бернардо Моренаның суреттеріне сәйкес қайта құрылған. Ла Мадоннелла: Капуцин монахтарының бұрынғы монастырының орнында салынған кішкентай шіркеу. Падуаның қасиетті Антоний шіркеуі: 17 ғасырда салынған, ол Капуцин кіші монахтарының монастырына қосылған. Ішінде Лука Джорданоның «Ла Мадонна кол бамбино траи Санти Анна е Феличе» және Пачекко Де Розаның «l'Иммакулата кони Санти Франческо е Антонио» картиналары бар.