Кіріспе

Англия королі Генрих VIII-нің теологиялық трактаты. «Жеті қасиетті қорғау» (Assertio Septem Sacramentorum) – 1521 жылы жарияланған теологиялық трактат, Англия королі Генрих VIII-нің, шамамен сэр Томас Мордың көмегімен жазылған. Томас Мордың осы жобаға қатысу дәрежесі жарияланғалы бері дау тудырып келеді. Генрих оны 1519 жылы Мартин Лютердің индульгенцияларға жасаған шабуылын оқып жатқанда жаза бастады. Сол жылдың маусым айында ол оны Томас Вулсиге көрсетті, бірақ үш жыл бойы жеке қалды. Кейіннен ертерек қолжазба «Ассертионың» алғашқы екі тарауы болды, ал қалған бөлігі Лютердің «De Captivitate Babylonica» еңбегіне қатысты жаңа материалдан тұрды. Автор Дж. Дж. Скаррисбрик осы еңбекті «протестанттарға қарсы күрескен алғашқы жазушылардың католиктерге қарсы жазған ең табысты туындыларының бірі» деп сипаттаған. Ол XVI ғасырда жиырмаға жуық рет басылып, 1522 жылы екі түрлі неміс тіліне аударылды. Трактат Папа Лео X-қа арналған, ол Генрихке 1521 жылдың қазан айында «Fidei Defensor» (Иман қорғаушысы) атағын берді (бұл атақ 1530 жылдары корольдің католик шіркеуінен бөлінуінен кейін алынып тасталды, бірақ кейіннен Англия Парламенті оның мұрагеріне қайта берді). Лютердің «Ассертиоға» (Англия королі Генрихке қарсы) жауабына, өз кезегінде, Англиядағы католик Ренессанс гуманистерінің жетекшісі Томас Мор «Responsio ad Lutherum» арқылы жауап берді. Британ кітапханасында Генрих патшаның Марко Маруличтің «Evangelistarium» кітабының жеке данасы сақталып тұр. Кітаптың маргиналдарында патшаның өзінің қолымен жазылған кең жазбалар, Маруличтің кітабы корольдің «Жеті қасиетті қорғау» трактатын жазуда пайдаланған маңызды көз болғанын көрсетеді.

Басылымдар мен аудармалар

О'Донован, Л.О. & Gibbons, J. (1908). "Assertio Septem Sacramentorum" (ағылшын және латын тілдерінде). Нью-Йорк, Нью-Йорк: Benziger Bros. Publishing.
О'Донован, Л. О. & Curtin, D. P. (2018). "Жеті қасиетті рәсімді қорғау" (қосымша Папаның хаттарымен). Филадельфия, ПА: Barnes & Noble Press.