Шығыс-Батыс Әуе Жолдары: Австралия тарихынан бір парақ

Кіріспе

East West Airlines – 1947 жылы Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының Тамворт қаласында құрылған Австралияның аймақтық әуе компаниясы. Ол маңызды өңірлік қалаларға рейстер жасады және осы қалаларды түрлі штаттардың орталықтарымен байланыстырды. 1980 жылдары Австралиядағы үшінші ірі ішкі авиакомпания болып есептелді. Компания Тамвортта өз күрделі техникалық қызметін жүргізіп, Travel Centres желісіне де ие болды.

Басқа да осы атпен аталатын әуе компаниялары.

Тарих

East West Airlines компаниясы 1947 жылы шамамен 800, көбінесе шағын инвесторлардан жиналған қаражат есебінен құрылды, мақсаты – "қалалық әуе компанияларының монополиясына қарсы күресу" болды және бірден тізімге енгізілмеген акционерлік қоғам ретінде саудаға шығарылды. Осы алғашқы кезде жұмыс күшін менеджер Базил Браун және техникалық қызмет инженері мен шеберхана меңгерушісі Седрик Вуд құрады. Вуд – ерекше авиациялық инженер, оның есіміне тоғыз жеке ұшақтарды техникалық қызмет көрсетуге лицензия (Wooden "A" лицензиясы, Пропеллерді күрделі жөндеу лицензиясы, Горизонтальді және радиалды қозғалтқыштарды күрделі жөндеу және суперзарядтағыш лицензиясы, Фюзеляжды күрделі жөндеу лицензиясы және аспаптарды орнату лицензиясы, Magnaflux сертификаттау лицензиясы, Вертолетті күрделі жөндеу лицензиясы) болғанмен, оның техникалық қызмет көрсету тарихы бірде-бір кемшіліксіз болды. Седрик Вудтың қызметінде көптеген ұшақ түрлері болды. Седриктің таланты компанияға "қиын жағдайда" бюджетпен техникалық қызмет көрсету процедураларын жүргізуге мүмкіндік берді. Бастапқыда бір моторлы de Havilland Tiger Moth ұшағын пайдалана отырып, East West Австралиядағы алғашқы тұрақты почта жеткізу қызметін Тамворт, Порт Маккуари және Ньюкасл қалалары арасында құрды. Компания екі моторлы Avro Anson көп мақсатты ұшағын сатып алды, бұл оған көбірек почта мен жолаушыларды тасымалдауға мүмкіндік берді. East West 1953 жылдан бастап бірнеше Douglas DC 3 ұшағын сатып алды. Бұл 28 орындық ұшақтар Жаңа Оңтүстік Уэльс бойынша жоспарлы рейстерде кішігірім Avro Ansons ұшақтарын бірте-бірте алмастырды. Соңғы үлгі 1973 жылы жойылды, ол CSIRO үшін бұлтты себу жүйелеріне зерттеу рейстерінде пайдаланылды. 1953 жылдың тамызында East West South Coast Airways компаниясымен бірікті, бірақ South Coast ресми түрде еншілес компанияға айналды және 1965 жылы әкімшілікке кіргенге дейін өз атауымен жұмыс істеді. 1965 жылы Kwikasair компанияны сатып алу туралы ұсыныс жасады. 1969 жылы East West-ке Сиднейден Альбериге, содан кейін Мельбурнға қызмет көрсетуге рұқсат берілді. Кейінгі жылдары ол штат ішіндегі оператордан 1982 жылы он Fokker ұшағына ие болған Австралияның үшінші ірі ішкі тасымалдаушысы болып өсті. Сол кезде East West өзінің алғашқы реактивті ұшағын алуға дайын тұрды. Алайда, 1980 жылы Солтүстік территорияға жасаған сапардан ауыр шығынға ұшырады. Бұл басқарма мүшелері арасында дау тудырды. 1981 жылы "Екі әуе компаниясы" саясаты қолданылып жүрген кезде East West Сидней мен Канберра арасында жұмыс істейтін алғашқы "үшінші" тасымалдаушы болды. 1977 жылдың наурызынан 1990 жылға дейін Норфолк аралына қызмет көрсетті. 1982 жылы бұрынғы Ansett және Air Niugini атқарушы Брайан Грей, бұрынғы Citicorp Australia коммерциялық банк атқарушы Дьюк Минкспен серіктесіп, East West Development Pty Ltd компаниясын құрды, мақсаты – East West Airlines компаниясын сатып алу. Науру фосфаттық роялти қорынан алған 8,5 миллион доллар несиеге олар акцияларды сатып алып, East West-ті иеленді. Бұл сатып алу даулы деп танылды, өйткені талқылауларда Науру капиталының қатысуы қаншалықты шетелдік сатып алуды білдіреді деген сұрақтар туындады. Келесі жылдары East West ірі әуе компаниялары Ansett және Trans Australia Airlines-пен астанаралық бағыттарда белсенді бәсекелесті. Австралияның авиация саласы сол кезде "Екі әуе компаниясы" саясаты бойынша қатаң реттелді, бұл East West-тің ірі астаналар арасында тікелей ұшуына кедергі келтірді, сондықтан ол үлкен қалалар арасында өңірлік орталықтар арқылы қызметтер ұсынды. Маршруттар Мельбурннан Сиднейге Альбери арқылы және Сиднейден Брисбенге Ньюкасл мен Кулангатта арқылы жүргізілді, кейде аралық жерлерде қысқа қонулар жасалды. East West негізінен Fokker F27 Friendship турбовинтоциптері мен Fokker F28 Fellowship реактивті ұшақтарын пайдаланды. 1983 жылдың маусым айында East West Сидней мен Мельбурн арасында Албери арқылы екі сағат 45 минутқа созылатын билеттерді 120 долларға сатты, бұл дуополиялық тасымалдаушылардың бір сағат 15 минутқа созылатын тікелей рейстерінің 248 долларындағы стандартты бағасының жартысы болды. Алайда Ansett және Trans Australia Airlines әуе компаниялары да бағаны 140 долларға дейін төмендетті. Брайан Грейдің айтуынша, бұл қызмет айына 4000-ға жуық клиенттерді тартты. 1985 жылы Боинг-737 ұшағына тапсырыс берілді. Өзінің операциялық құрылымы арқасында East West басқа әуе компанияларына бағаны айтарлықтай төмендете алды. Олардың агрессивті "Үшінші әуе компаниясы" кампаниясы федералды үкіметті "Екі әуе компаниясы" саясатын жоюға мәжбүр етті, бұл көптеген жылдар бойы Австралиядағы әуе билеттерінің бағасын жоғары ұстап тұрғандай көрінді. Бас директор Брайан Грей және маркетингтік кеңесші Джон Уильямс үлкен ұлттық медиа кампаниясын жасады, соның арқасында көптеген жаңа клиенттерді тартты, бұл Австралиядағы алғашқы нағыз жеңілдетілген бағалардың дәуірі болды. East West кейінірек Австралияның ішкі нарығына басқа әуе компанияларының кіруіне жағдай жасады. 1983 жылдың желтоқсанында East West Перт қаласындағы Skywest Airlines компаниясына, Ric Stowe-қа тиесілі болған компанияға сатылды. Атап айтқанда, Жаңа Оңтүстік Уэльс үкіметі бұл мәмілеге қарсы болды. Бұрынғы иесі Брайан Грей 1990 жылы дерегуляцияланған ішкі авиация нарығына алғашқы қатысушы Compass Airlines компаниясын құрды. Жаңа иелігімен East West жеке компания ретінде сақталды. Skywest Holdings 1985 жылдың мамырында Skywest Airlines және East–West компанияларын біріктіруді жоспарлағанын хабарлады, бірақ бұл жоспар кестелерді үйлестіруден басқа ештеңеге әкелмеді. 1987 жылдың шілдесінде East West және Skywest Перттегі автокөлік дилері Perron Group компаниясына сатылды, ол ай соңына дейін оларды Ansett Transport Industries компаниясына қайта сатты. 1993 жылға дейін жеке компания ретінде жұмыс істеді, содан кейін оның операциялары Ansett-ке біріктірілді және East–West атауы қолданылмады. 1993 жылы Тамворт әуежайындағы техникалық қызмет көрсету орталығы Ansett-тің еншілес компаниясы Ansair компаниясымен автобус кузовтарын шығару фабрикасына айналдырылды.

East West Airlines was founded in 1947 with funds raised from about 800 mainly small investors with the aim to "fight the city based airline monopolies" and traded forthwith as an unlisted public company. At this early time, the workforce consisted of the manager who was Basil Brown, and the maintenance engineer and workshop manager, who was Cedric Wood. Wood was an exceptional aircraft engineer, having an unblemished maintenance record, despite having nine separate aircraft maintenance licences to his name (Wooden "A' licence, Propeller overhaul licence, Horizonal and radial engine overhaul and supercharger licences, Airframe overhaul licence and Instrument fitting licence, Magnaflux certification licence, Helicopter overhaul licence). Cedric Wood had many aircraft varieties to service. Cedric's talent enabled the company to operate maintenance procedures on a 'shoe string' budget. Initially, using single engine de Havilland Tiger Moth aircraft, East West established Australia's first regular mail delivery service between Tamworth, Port Maquarie and Newcastle. The company bought twin engine Avro Anson multi role aircraft which allowed it to carry more mail and passengers. East West acquired several Douglas DC 3s starting in 1953 and these 28 seat aircraft steadily replaced the smaller Avro Ansons in operating scheduled services throughout New South Wales. The last example was disposed in 1973 having latterly been operated on research flights into cloud seeding systems for the CSIRO. In August 1953 East West merged with South Coast Airways although South Coast officially became a subsidiary company and continued under its own name until going into administration in 1965. In 1965 Kwikasair made an unsuccessful take over offer for the company. In 1969, East West was granted permission to extend its Sydney to Albury service to Melbourne. It grew in the following years from an intrastate operator to Australia's third largest domestic carrier which owned by 1982 ten Fokker aircraft. By that time East West was also about to acquire its first jet aircraft. It was however still reeling from a venture into the Northern Territory in 1980, which incurred heavy losses. This caused also a falling out among board members. East West, already in 1981 in an era still governed by the Two Airlines Policy, became the first "third" carrier operating between Sydney and Canberra. Between March 1977 and 1990 it operated services to Norfolk Island. In 1982 former Ansett and Air Niugini executive Bryan Grey, in partnership with former Citicorp Australia merchant banking executive Duke Minks, formed East West Development Pty Ltd with the specific purpose to acquire East West Airlines. With a loan of $ 8.5 million from the Nauru Phosphate Royalties Trust they purchased east–west in a share buy out. The take over was deemed controversial, as discussions queried how far the involvement of Nauruan capital constituted a quasi foreign takeover. In the following years east–west competed vigorously with major airlines Ansett and Trans Australia Airlines on inter capital routes. The Australian aviation industry was highly regulated at the time under the Two Airlines Policy, which prevented East–West from flying directly between major capital cities, so it instead offered services between major cities via regional centres. Routes included Melbourne to Sydney via Albury and Sydney to Brisbane via Newcastle and Coolangatta, sometimes making touch and go landings at intermediate locations. East West primarily flew Fokker F27 Friendship turboprops and Fokker F28 Fellowship jets. In June 1983 East West sold return tickets between Sydney and Melbourne via Albury, which took about two hours 45 minutes, for $120, which was about half of the standard fare of $248 for direct flights by the duopoly carriers taking one hour 15 minutes. However, Ansett and Trans Australia Airlines also offered discounted fares down to around $140. According to Brian Grey the service attracted about 4,000 customers per month. In 1985 a Boeing 737 was ordered. Because of its operating structure, East–West was able to significantly undercut other airlines. Their aggressive "Third Airline" campaign forced the Federal Government to eventually scrap the Two Airline Policy, which had kept Australian air fares seemingly inflated for many years. Managing Director Bryan Grey along with marketing consultant John Williams created a massive nationwide media campaign and thus attracted many first time flyers with what could be described as Australia's first truly discounted fares in a now deregulated arena. East West set the scene for other airlines to enter the Australian domestic market years later. In December 1983 East West was sold, for according to estimates, to Perth based Skywest Airlines owned by Ric Stowe. In particular the Government of New South Wales opposed the deal. Former owner Bryan Grey formed Compass Airlines in 1990 as first entrant into a then deregulated domestic aviation market. Under the new ownership East–West was retained as an independent entity. Skywest Holdings announced in May 1985 it planned to merge both Skywest Airlines and East–West, but this was not carried out except for some harmonisation of timetables. In July 1987 East West and Skywest were sold to Perth car dealer Perron Group which sold them on by the end of the month to Ansett Transport Industries. It continued to operate as a separate entity until 1993 when its operations were integrated with those of Ansett and the East–West name ceased to be used. The maintenance facility at Tamworth Airport was converted to a bus body factory by fellow Ansett subsidiary Ansair in 1993.