Манжурия империясының валютасы

Кіріспе

Маньчжурия империясының валютасы

Маньчжурия юаны (滿洲國圓, Mǎnzhōuguóyuán) – Маньчжурия империясының 1932 жылғы маусымнан 1945 жылғы тамызға дейін қолданылған ресми валюта бірлігі. Ақша бірлігі 23,91 грамм таза күмістен жасалған стандартты үлгіге негізделген. Бұл юань, Мұкден оқиғасына дейін Маньчжурияда кеңінен қолданылған және жүйелі түрде пайдаланылған жергілікті ақша жүйесі – қытайлық Хайкван таэлін заңды төлем құралы ретінде алмастырды.

Тарих

Бастапқыда банкноттар мен монеталарды Жапония Банкі шығарды және монеталады, бірақ кейіннен Маньчжуоның астанасы Хсинкиндегі (қазіргі Чанчунь) Маньчжуоның Орталық банкі монетаханасынан, Харбин, Мукден, Цзилин және Цикихардағы филиалдары арқылы шығарылды. Маньчжуоның Орталық банкі 1932 жылдың 1 шілдесінде Маньчжуо императорының қатысуымен өткен салтанатты шарада ашылды. Жаңа Орталық банк Маньчжурия аймағындағы бұрынғы төрт банкнота шығарушы банктердің активтерін иеленді және олардың жауапкершіліктерін жалғастырды. Маньчжуко юаны енгізілгенге дейін Маньчжурияда айналымда болған валюта әртүрлі провинциялық банктердің, сондай-ақ коммерциялық банктердің, күміс балқыту шеберханаларының (иньчжан деп аталады) және ломбардтардың банкноттарынан тұрды. Қайтарылып алынып, кейін жойылған ескі банкноттардың түрлері: жоғары номиналды банкноттар, мыс монеталармен көрсетілген банкноттар, провинциялық үкімет банктері шығарған ресми провинциялық банкноттар, кішкентай номиналды монеталық банкноттар, тяо/дяо номиналды банкноттар, цзяо номиналды банкноттар және басқалары. Маньчжуко юаны енгізілгенге дейін Маньчжурияда айналымда болған 15 түрлі валюта үш жыл бойы жаңа валютаға кезең-кезеңмен айырбастауға рұқсат етілді. Осы әдіс арқылы айналымдағы барлық бұрынғы Маньчжурия валютасының тоқсан бес пайызына жуығы ауыстырылды, ал ескі банкноттарды жою Маньчжуо үкіметінің Қаржы департаментінің қызметкерлерімен жүзеге асырылды. Ескі банкноттарды алдымен машинамен тілкейтілді, содан кейін өртеп жіберді, бірақ жоюға тиіс банкноттардың саны көп болғандықтан, барлық ескі қағаз ақшаны өртеу үшін қосымша ошақтар салу қажет болды. 1930 жылдардағы күміс бағасының әлемдік ауытқуларына байланысты Маньчжуо 1935 жылы юаньды күміс стандартынан алып тастады және кейіннен юаньды жапон иенасына бекітті, содан кейін жапон иенасымен шамамен теңдестірді. 1940 жылы Маньчжуко юаны Америка, Германия және Жапония сияқты елдерге Маньчжуо экспорт-импортын есептеу үшін қолданылды. Осы кезеңде шығарылған банкноттардың шамамен жартысы ақшалай резервтермен қамтамасыз етілді. Шығарылған банкноттар бес номиналда болды: жүз, он, бес, бір юань және бес цзяо (жарты юань), және әдетте бет жағында Қытайдың Цин әулетінің билеушілерінің суреттері бейнеленген. Екінші дүниежүзілік соғыстың соңында жапондықтар бақылауындағы аймақтардағы инфляциялық қысымға қарсы тұру үшін 1944 жылы 1000 юаньдық банкнота шығарылды. Юань 10 цзяоға (角), 100 фэнге (分) немесе 1000 лиге (釐) бөлінді. Монеталар 5 лиден 10 фэнге дейін шығарылды. 1944 және 1945 жылдары Маньчжуо (1 және 5 фэн) монеталарын шығарды, олар "Дүниежүзілік монеталардың стандартты каталогы" сипаттағандай, "қызыл немесе қоңыр талшықтан" жасалған, картопқа ұқсас. Бұл металл емес монеталардың сирек кездесетін мысалы. Саясаты бойынша АҚШ осы валютамен сауда жасауға тыйым салды, бұл елдің американдық несие нарығына қол жеткізуін қиындатты. 1948 жылы Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін Тунг Пэй банкі Маньчжуо Орталық банкінің шамамен 12 миллиард юаньдық банкноттарын сатып алды.

Initially banknotes and coins were produced and minted by the Bank of Japan, but were later issued from the mint of the Central Bank of Manchou in the Manchukuo capital of Hsinking (now Changchun) with branch offices in Harbin, Mukden, Jilin, and Qiqihar. The Central Bank of Manchou was opened on 1 July 1932 with a ceremony attended by the Emperor of Manchukuo in person, the new central bank acquired the assets and continued the responsibilities of the previous four banknote issuing banks in the region of Manchuria. The currency that circulated in Manchuria prior to the introduction of the Manchukuo yuan consisted of the banknotes of various provincial banks as well as commercial banks, silver smelting shops (known as yinchang), and pawn shops. Types of old banknotes recovered and later destroyed included high denomination banknotes, banknotes denominated in copper coins, official provincial notes issued by the banks of the provincial government, small denomination coin notes, tiao/diào denominated notes, jiao denominated notes and others. The 15 different types of currency that circulated in Manchuria prior to the introduction of the Manchukuo yuan were allowed to be exchanged for the new currency by degree for a period of three years, using this method ninety five point four percent of all previous Manchurian currency that was still in circulation, and the destruction of these old banknotes was handled by officials from the Department of Finance of the government of Manchukuo. The old banknotes were first shredded by machines and then burned, but the number of banknotes that had to be destroyed proved so numerous and new hearths would have to be constructed to burn all the old paper money. Due to worldwide fluctuations in the price of silver during the 1930s, Manchukuo took the yuan off the silver standard in 1935 and subsequently pegged the yuan to, and later reached approximate exchange parity with, the Japanese yen. In 1940 the Manchukuo yuan was being used to measure Manchukuo exports and imports to countries that included America, Germany and Japan. Throughout this period about half the value of the issued notes was backed by specie reserves. The notes issued were in five denominations, one hundred, ten, five and one yuan and five jiao (one half yuan), and typically depicted Qing dynasty rulers of China on the obverse. To keep up with the inflationary pressures typically experienced by Japanese controlled areas towards the end of World War II, a 1,000 yuan note was issued in 1944. The Yuan was subdivided into 10 jiao (角), 100 fen (分) or 1000 li (釐). Coins were issued in denominations of 5 li up to 10 fen. In 1944 and 1945, Manchukuo issued coins (1 and 5 fen) made of what the Standard Catalog of World Coins describes as "red or brown fiber", resembling cardboard. These are a rare example of non metallic coins. As a matter of policy, the United States prevented any trading in the currency. This made it more difficult for the nation to access the American credit market. In 1948, after the end of World War II, approximately 12 billion yuan of Central Bank of Manchukou notes were redeemed by the Tung Pei Bank.

Монеталар

Манчжуриялық юань монеталарының суреті Құндылығы Техникалық параметрлер Сипаттамасы Бірінші соғылған күні Диаметрі Қалыңдығы Салмағы Құрамы Шеті Алдыңғы жағы Артқы жағы 5 ли 21 мм 3,5 грамм Қола Жылыс/Тегіс Манчжурияның туы ішкі перленді шеңберде; мәтін "⋆國洲滿大⋆ 年三同大" Гүлді шоқ ішінде номинал 1933 1934 (Датун 2–3) 5 ли 21 мм 3,5 грамм Қола Жылыс/Тегіс Манчжурияның туы ішкі перленді шеңберде; мәтін "⋆國洲滿大⋆ 年元德康" Гүлді шоқ ішінде номинал 1934 1939 (Канде 1–6) 1 фень 24 мм 4,9 грамм Қола Жылыс/Тегіс Манчжурияның туы ішкі перленді шеңберде; мәтін "⋆國洲滿大⋆ 年二同大" Гүлді шоқ ішінде номинал 1933 1934 (Датун 2–3) 1 фень 24 мм 4,9 грамм Қола Жылыс/Тегіс Манчжурияның туы ішкі перленді шеңберде; мәтін "⋆國洲滿大⋆ 年二德康" Гүлді шоқ ішінде номинал 1934 1939 (Канде 1–6) 1 фень 19 мм 1,6 мм 1 грамм Алюминий Жылыс/Тегіс Манчжурияның императорлық мөрі; мәтін "• 國洲滿大 • 年八德康" Күріштен жасалған шоқ ішінде номинал 1939 1943 (Канде 6–10) 1 фень 16 мм 0,55 грамм Алюминий Тісті Жсандық "1"; мәтін "• 國帝洲滿 • 年一十德康" Номиналды бөлетін гүлді картуш; жоғарыда және төменде бұлттар 1943 1944 (Канде 10–11) 1 фень 0,62 грамм Қызыл немесе қоңыр талшықты материал Жылыс/Тегіс Сандық "1"; мәтін "• 國帝洲滿 • 年二十德康" Номиналды бөлетін гүлді картуш; жоғарыда және төменде бұлттар 1945 (Канде 12) 5 фень 20 мм 1,5 мм 3,5 грамм Мыс-никель Жылыс/Тегіс Лотос гүлі; мәтін "⋆ 國洲滿大 ⋆ 年三同大" Номиналдың үстінде екі дракон арасында перленді 1933 1934 (Датун 2–3) 5 фень 20 мм 3,7 грамм Мыс-никель Жылыс/Тегіс Лотос гүлі; мәтін "⋆ 國洲滿大 ⋆ 年元德康" Номиналдың үстінде екі дракон арасында перленді 1934 1939 (Канде 1–6) 5 фень 21 мм 1,6 мм 1,2 грамм Алюминий Жылыс/Тегіс Үлкен сан "5" шеңбердің ішінде; мәтін "• 國洲滿大 • 年十儀溥" Номиналдың үстінде Манчжурияның императорлық мөрі; төменде гүлді шоқ 1940 1943 (Канде 7–10) 5 фень 19 мм 0,75 грамм Алюминий Тісті Сандық "5"; мәтін "• 國帝洲滿 • 年一十德康" Номиналды бөлетін гүлді картуш; жоғарыда және төменде бұлттар 1943 1944 (Канде 10–11) 5 фень 20 мм 2,3 мм 1,2 грамм Қызыл немесе қоңыр талшықты материал Жылыс/Тегіс Сандық "5"; мәтін "• 國帝洲滿 • 年一十德康" Номиналды бөлетін гүлді картуш; жоғарыда және төменде бұлттар 1944 1945 (Канде 11–12) 1 цзяо 23 мм 5 грамм Мыс-никель Жылыс/Тегіс Лотос гүлі; мәтін "⋆ 國洲滿大 ⋆ 年三同大" Номиналдың үстінде екі дракон арасында перленді 1933 1934 (Датун 2–3) 1 цзяо 23 мм 5 грамм Мыс-никель Жылыс/Тегіс Лотос гүлі; мәтін "⋆ 國洲滿大 ⋆ 年五德康" Номиналдың үстінде екі дракон арасында перленді 1934 1939 (Канде 1–6) 1 цзяо 21 мм 3,5 грамм Мыс-никель Тісті Екі пегаса; мәтін "• 國洲滿大 • 年七德康" Номиналдың үстінде стилдеулі күн шығысы және бұлттармен Манчжурияның императорлық мөрі 1940 (Канде 7) 1 цзяо (10 фень) 23 мм 1,7 грамм Алюминий Тісті Сандық "10" "Фундо" салмағының контурында; мәтін "• 國洲滿大 • 年九德康" Номиналдың үстінде екі күріш сабағымен Манчжурияның императорлық мөрі 1940 1943 (Канде 7–10) 1 цзяо (10 фень) 22 мм 1 мм 1 грамм Алюминий Жылыс/Тегіс Сандық "10"; мәтін "• 國帝洲滿 • 年十德康" Номиналды бөлетін гүлді картуш; жоғарыда және төменде бұлттар 1943 (Канде 10)

Coins of the Manchukuo yuan Image Value Technical parameters Description Date of first minting Diameter Thickness Mass Composition Edge Obverse Reverse 5 li 21 mm 3.5 grams Bronze Plain/Smooth Flag of Manchukuo within an inner pearl circle; text "⋆國洲滿大⋆ 年三同大" Denomination in floral wreath 1933 1934 (Datong 2–3) 5 li 21 mm 3.5 grams Bronze Plain/Smooth Flag of Manchukuo within an inner pearl circle; text "⋆國洲滿大⋆ 年元德康" Denomination in floral wreath 1934 1939 (Kangde 1–6) 1 fen 24 mm 4.9 grams Bronze Plain/Smooth Flag of Manchukuo within an inner pearl circle; text "⋆國洲滿大⋆ 年二同大" Denomination in floral wreath 1933 1934 (Datong 2–3) 1 fen 24 mm 4.9 grams Bronze Plain/Smooth Flag of Manchukuo within an inner pearl circle; text "⋆國洲滿大⋆ 年二德康" Denomination in floral wreath 1934 1939 (Kangde 1–6) 1 fen 19 mm 1.6 mm 1 gram Aluminum Plain/Smooth Imperial Seal of Manchukuo; text "• 國洲滿大 • 年八德康" Denomination in a wreath of rice 1939 1943 (Kangde 6–10) 1 fen 16 mm 0.55 grams Aluminum Reeded Numerical "1"; text "• 國帝洲滿 • 年一十德康" Floral cartouche dividing the denomination; clouds above and below 1943 1944 (Kangde 10–11) 1 fen 0.62 grams Red or brown fiber material Plain/Smooth Numerical "1"; text "• 國帝洲滿 • 年二十德康" Floral cartouche dividing the denomination; clouds above and below 1945 (Kangde 12) 5 fen 20 mm 1.5 mm 3.5 grams Copper nickel Plain/Smooth Lotus flower; text "⋆ 國洲滿大 ⋆ 年三同大" Pearl above denomination between two dragons 1933 1934 (Datong 2–3) 5 fen 20 mm 3.7 grams Copper nickel Plain/Smooth Lotus flower; text "⋆ 國洲滿大 ⋆ 年元德康" Pearl above denomination between two dragons 1934 1939 (Kangde 1–6) 5 fen 21 mm 1.6 mm 1.2 grams Aluminum Plain/Smooth Big numerical "5" inside a circle; text "• 國洲滿大 • 年十儀溥" Imperial Seal of Manchukuo above denomination; floral wreath below 1940 1943 (Kangde 7–10) 5 fen 19 mm 0.75 grams Aluminum Reeded Numerical "5"; text "• 國帝洲滿 • 年一十德康" Floral cartouche dividing the denomination; clouds above and below 1943 1944 (Kangde 10–11) 5 fen 20 mm 2.3 mm 1.2 grams Red or brown fiber material Plain/Smooth Numerical "5"; text "• 國帝洲滿 • 年一十德康" Floral cartouche dividing the denomination; clouds above and below 1944 1945 (Kangde 11–12) 1 jiao 23 mm 5 grams Copper nickel Plain/Smooth Lotus flower; text "⋆ 國洲滿大 ⋆ 年三同大" Pearl above denomination between two dragons 1933 1934 (Datong 2–3) 1 jiao 23 mm 5 grams Copper nickel Plain/Smooth Lotus flower; text "⋆ 國洲滿大 ⋆ 年五德康" Pearl above denomination between two dragons 1934 1939 (Kangde 1–6) 1 jiao 21 mm 3.5 grams Copper nickel Reeded Two pegasi; text "• 國洲滿大 • 年七德康" Imperial Seal of Manchukuo above denomination with stylized sunrise and clouds 1940 (Kangde 7) 1 jiao (10 fen) 23 mm 1.7 grams Aluminum Reeded Numerical "10" within an outline of a "Fundo" weight; text "• 國洲滿大 • 年九德康" Imperial Seal of Manchukuo above denomination with two rice stalks 1940 1943 (Kangde 7–10) 1 jiao (10 fen) 22 mm 1 mm 1 gram Aluminum Plain/Smooth Numerical "10"; text "• 國帝洲滿 • 年十德康" Floral cartouche dividing the denomination; clouds above and below 1943 (Kangde 10)