Кіріспе

Монте – Португалияның Мадейра архипелагындағы Фуншал қалалық муниципалитетінің және оның маңындағы азаматтық ауданы. Жергілікті жерде бұл аудан Nossa Senhora do Monte деп те аталады. 2011 жылғы халық санауы бойынша, 18,59 км² аумақта 6 701 адам тұрады. Монте Фуншал қаласынан шығысқа қарай бірнеше шақырым қашықтықта орналасқан.

Тарих

1565 жылы құрылған Носса Сеньора до Монте приходы, Фуншалдың көптеген бай отбасылары үшін жазғы демалыс орнына айналды. Жазғы ыстықтан қашып, жағымды климатты іздеген осы жаңа байлар ауданның төбелерінде жазғы үйлер салды. Ең көне діни ғимарат, басты Igreja de Nossa Senhora do Monte шіркеуі 1741 жылы салынды. Монте – Австрия императоры Карл I-нің соңғы бейіті, ол Австро-Венгрия империясының Габсбург әулетінің соңғы өкілі болып, 1922 жылдың 1 сәуірінде эмиграцияда қайтыс болды. Аралдағы оның соңғы тұрағы – шіркеуге жақын орналасқан Квинта-ду-Монте болды. Сонымен қатар, мадейралық ақын Герберто Хельдер осы приходтағы үйдің бірінде тұрды. 1850 жылы тұрғындар Монте мен Фуншал арасында жылдам қозғалудың жаңа тәсілін ойлап тапты. Бұл carros de cesto (әдеби аудармасы – ), ағаш шаңғыларға орнатылған себеттер, Монтедің көлбеу көшелерімен екі жүргізушінің басқаруымен үш километрлік қашықтықты Фуншалға дейін сырғанап түсе бастады. 1893 және 1943 жылдар аралығында Монте, Мадейрадағы жалғыз тісті рельстік темір жолымен (Монте темір жолы) Фуншалға қосылды, ол Фуншал мен Монте арасында, сондай-ақ теңіз деңгейінен 867 метр биіктікте орналасқан Террейро да Лутаға жолаушыларды тасыды, бірақ Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде тоқтатылды.

География

Монте ескі бақтары мен жасыл кеңістіктерімен, экзотикалық өсімдіктері мен гүлдерімен әйгілі, олардың кейбіреулері жұртшылыққа ашық. Монтеден Фуншалға және Ботаникалық бақтарға көлбеу кабельдік жол арқылы қатынауға болады. Бұл приход Монте мен Камака арасында су тасымалдау үшін салынған ескі суарналармен кесіліп өтеді, олар Curral dos Romeiros арқылы өтеді. Орталық Монте көршілес Санта-Лузия және Имакуладе-Корасаоға қарап тұрады және әртүрлі қонақүйлермен, шағын мейрамханалармен және жергілікті мекемелермен, соның ішінде Hospital dos Marmeleiros және жергілікті денсаулық сақтау орталығымен толық. Монте приходы Фуншал муниципалитетінің солтүстік-шығыс бөлігіндегі тау етегі бойында орналасқан, Рибейра де Жоао Гомес аңғарымен және батысында Фундоа өзенінің аңғарымен шектелген. Оның шекараларындағы биіктік 300 метрден 1300 метрге дейін көтеріледі, приход әртүрлі жартастармен, панорамалық көріністермен, шатқалдармен және су арналарымен ерекшеленеді. Оның көрнекті орналасуы жылдар бойы көптеген үйлер мен ғимараттардың қауіпті немесе осал жағдайларда салынуына себеп болды. Бұл құрылыс табиғи орманды аумақтарды жойлап, судың қозғалысын жеңілдетіп, 2010 жылғы тау көшкіні сияқты табиғи апаттарға әкелді, оның салдарынан көптеген адамдар қаза тапты және жарақат алды. Сонымен қатар, жазғы ыстық және құрғақ климат приходтағы ормандарды орман өрттеріне ұшыратуда.

Туризм

Қазіргі уақытта Монтеге Фуншаль канат жолы (гондола лифті) арқылы баруға болады, ол тік теміржол ашылғаннан шамамен 100 жыл өткен соң тұңғыш рет ашылды. Атылу станциясы Фуншал қаласының орталығындағы Альмиранте Рейс саябағында орналасқан. Канат жолының ұзындығы , биіктік айырмашылығы және жол жүру уақыты (бір бағытта) 15 минутты құрайды. Желіде сағатына 800 жолаушы тасымалдайтын, әрқайсысы 8 орындық 39-дан астам кабина бар. Сонымен қатар, себет арбалары немесе тобоганмен сырғанау Монтеге келгендер үшін ең танымал көрікті жерлердің бірі болып табылады. Бұл келушілерді Livramento-ға қарай көшелер арқылы үлкен сабан себеттерде, "carros de cesto do Monte" деп аталатын жылдамдықпен тасымалдауға мүмкіндік береді, осы себеттерді дәстүрлі ақ форма киген және шлем таққан екі жүргізуші басқарады.