Валерия Саивинг: Феминистік теологияның әйелдер көзқарасынан қарауы
Valerie Saiving
Валерия Сэйвинг (1921-1992) – феминист-теолог, автор эссе "Положение человека: женский взгляд". Биография, образование, вклад в теологию и женские исследования.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Валерия Сайвинг (1921–1992) – феминист дінтанушы. Ол ықпалды "Адамның жағдайы: әйелдік көзқарас" эссесінің авторы.
Valerie Saiving (1921–1992) was a feminist theologian. She is the author of the influential essay The Human Situation: A Feminine View.
Өмірбаяндық деректері
Валери Саивинг Голдштейн 1921 жылы дүниеге келді, 1943 жылы Бейтс колледжінен (Майн штаты, АҚШ) бакалавр дәрежесін алды, теология және психологияны оқыды. Оның Чикаго Дивинити мектебіндегі докторлық диссертациясы, «Уайтхедтің метафизикасындағы жекелік ұғымдары», 1966 жылы жарияланды. Ол Нью-Йорк штатының Женева қаласындағы Хобарт және Уильям Смит колледждерінде Дінтану кафедрасының және Әйелдер зерттеу бағдарламасының құрылуына бастама берді, онда ол 1959 жылдан 1987 жылға дейін сабақ берді. Ол 1992 жылы қайтыс болды. 1960 жылы ол «Дін журналында» «Адамның жағдайы: әйелдік көзқарас» атты 18 беттік мақала жариялады. Ол заманауи теологияны көбінесе психологиялық тұрғыдан сынға алды, мынаны атап өтті: кішкентай қыздар әйел болу үшін жай ғана күтіп өседі деп үйренеді, ал ұлдар еркек болу үшін «бірдеңе жасау керек» деп үйренеді. Жақсылап күту жеткіліксіз, еркек болу үшін бала өзін дәлелдеуі керек және оны дәлелдеуді жалғастыруы керек. Бұл мақала кейінгі феминист теологтарға зор әсер етті. Мысалы, Мэри Дейли өзінің «Шіркеу және екінші жыныс» еңбегінде оны сілтеме ретінде келтірді, ал Джудит Пласкоу Саивингтің эссесіне арналған диссертация жариялады («Жыныс, күнә және рақым: әйелдер тәжірибесі және Рейнхольд Нибур мен Пол Тиллих теологиясы») және 1960 жылғы мақаланы өзінің 1979 жылғы «Womanspirit Rising: A Feminist Reader in Religion» антологиясында қайта басып шығарды.
Valerie Saiving Goldstein was born in 1921, and received her BA from Bates College, Maine, United States in 1943, studying both theology and psychology. Her University of Chicago Divinity School PhD thesis, The Concepts of Individuality in Whitehead’s Metaphysics, was published in 1966. She was co founder of the Department of Religious Studies and of the Women's Studies programme at Hobart and William Smith Colleges, Geneva, New York State, where she taught from 1959 to 1987. She died in 1992. In 1960, she published an 18 page article in The Journal of Religion, entitled The Human Situation: A Feminine View. She critiqued contemporary theology largely by means of psychological observations, noting that, whereas little girls learn that they will grow up — just by waiting — to be women, boys on the other hand learn that to be men they must "do something about it. Mere waiting is not enough; to be a man, a boy must prove himself and go on proving himself." The article had substantial influence on subsequent feminist theologians. Mary Daly, for example, cited her in her work The Church and the Second Sex, while Judith Plaskow both published a dissertation on Saiving's essay (entitled Sex, Sin and Grace: Women's Experience and the Theologies of Reinhold Niebuhr and Paul Tillich) and reproduced the 1960 article in her 1979 anthology Womanspirit Rising: A Feminist Reader in Religion.
Адамның жағдайы: әйелдің көзқарасы
Савингтің мақаладағы дәлелінің өзегі – күнә туралы дәстүрлі христиандық түсіндірмелерге тән мақтанға назар аудару ерлер тәжірибесін көрсетеді, бұл көптеген, тіпті барлық әйелдердің тәжірибесіне сәйкес келмейді, олар "тривиалдыққа, ойшалауға және шашыраңқылыққа"; ұйымдастырушы орталық немесе назардың болмауына; өзін-өзі анықтау үшін басқаларға тәуелділікке; жетістік стандарттары есебінен төзімділікке, қысқасы, Өзіндіктің дамымауына немесе жоққа шығарылуына" көбірек бейім. Савингтің мақаласы "күнә" ұғымын түбегейлі қайта қарастырып, әйелдер тәжірибесін дұрыс бейнелейтін жаңа анықтама ұсынады. Христиан дінінің құтқарылуды өзімшілдіктен бас тартудың нәтижесі ретінде қарастыруы, Савингтің пікірінше, жеке тұлға ретінде өзін-өзі көрсетуге жігерленуі керек әйелдер үшін шектеу тудыруы мүмкін. Жалпы, Савинг "теологтарды әйелдердің жағдайының, қазіргі заманғы әлемде ерлердің жағдайына ұқсас көрінсе де, жеке ерлердің өмірінде қаншалықты көрінсе де, түпкілікті алғанда, ерекше әйелдердің қиындықтарының ерлердікіне кері екендігіне оятуды" (1979, 39) көздеген. Савингтің еңбегі феминистік теологияда жоғары бағаланғанымен, дәстүрлі теологтар тарапынан көбінесе назарсыз қалған күйде.
The crux of Saiving's argument in the article is that the focus on pride characteristic of traditional Christian interpretations of sin reflects male experience in a way that is inappropriate to the experience of most, if not all, women, who are much more likely to be prone to "triviality, distractibility, and diffuseness; lack of an organizing center or focus; dependence on others for one's self definition; tolerance at the expense of standards of excellence in short, underdevelopment or negation of the Self." Fundamentally, Saiving's essay proposes a radical re definition of 'sin'; one that correctly addresses the female experience. Christianity's view of salvation as a result of selflessness is seen as potentially proscriptive of women who need, in Saiving's opinion, to be encouraged rather than discouraged from asserting themselves as individuals. Overall, Saiving wished to, " awaken theologians to the fact that the situation of women, however similar it may appear on the surface of our contemporary world to the situation of man and however much it may be echoed in the life of individual men, is, at bottom, quite different that the specifically feminine dilemma is, in fact, precisely the opposite of the masculine" (1979, 39). Saiving's work, while much respected in feminist theology, continues to be largely ignored by mainstream theologians.