Кіріспе

Сент-Джонс қаласындағы Англикан соборы – Сент-Джонс Баптист соборы, Канаданың Ньюфаундленд және Лабрадор провинциясындағы Сент-Джонс қаласында орналасқан Англикан соборы. Бұл шіркеу Ньюфаундленд пен Лабрадордағы англикандықтардың ана шіркеуі саналады. Собор 2020 жылдан бері Шығыс Ньюфаундленд және Лабрадор епискобы Сэм Роуздың резиденциясы болып табылады. Шығыс Ньюфаундленд және Лабрадор епархиясындағы Англикан шіркеуі 1699 жылы Сент-Джонс қаласының англикан тұрғындары жасаған және Лондон епискобы Генри Комптонына жіберген петицияға жауап ретінде құрылды. Аталған петицияда халық 1696 жылы Пьер Ле Мойн д'Ибервилл басқаруымен француз әскерлерінің шабуылынан қираған шіркеуді қайта жаңартуға көмек сұрады, соның ішінде қаланың қалған бөлігі де қираған еді. Ғасырлар бойы осы жерде немесе оның жанында кем дегенде алты ағаштан салынған шіркеу тұрды; олардың әрқайсысы француз-британ соғыстары кезіндегі әскери операциялардың салдарынан қирады. Соңында, британдықтар Солтүстік Американың шығысын бақылауға алды. 2019 жылдан бастап бұл шіркеу дін қызметкерлеріне бір жынысты некелерді тойлауға рұқсат береді.

Тарих

Бірінші тас шіркеудің құрылысы 1843 жылы Ньюфаундленд пен Бермуданың бірінші епископы Обри Спенсердің басшылығымен басталды. Бұл салыстырмалы түрде кішігірім ғимараттың іргетасын салудан басқа ешқандай жетістікке қол жеткізілмеді, себебі Спенсер денсаулығының нашарлауына байланысты отставкаға кетті. Тас шіркеу 1846 жылғы Ұлы өртте қирады. Қазіргі собор 1847 жылы Ньюфаундленд пен Бермуданың екінші епискобы Эдвард Фейльд бастады. Фейльд готикалық қайта жаңғыру архитектурасының көрнекті өкілі Джордж Гилберт Скотттан жоспарлар жасады, ол 12 ғасылдың ағылшын стилінде әр түрлі әшекейлермен айқыш пішіндес әсерлі құрылымды көздеді. 1847 және 1850 жылдар аралығында салынған собордың негізгі бөлігі 35 жыл бойы собордың толыққанды шіркеуі ретінде қызмет етті. Скотттың көмекшісі, сәулетші Уильям Хей, негізгі бөліктің құрылысын бақылады. Гамильтон қаласында, Пемброк шіркеуінде (онда Сент-Джон шіркеуі шіркеудің басты шіркеуі болған), Бермудада, Троица шіркеуі деп аталатын қосымша шіркеу (1844 жылы Оксфордтан Джеймс Кранстон жобалап, 1869 жылы аяқтаған) салынды, оған іргелес Епископтың резиденциясы орналасқан. Бұл 1884 жылы салдарынан өртенді, ал 1848 және 1849 жылдары, сондай-ақ 1862 жылы Троица шіркеуінің құрылысы бойынша кеңес берген Уильям Хей 1885 жылы өз серігі Джордж Хендерсонмен бірге қазіргі құрылысты жобалау үшін шақырылды, ол 1905 жылы аяқталды және Бермуда епискобы 1919 жылы Ньюфаундленд епискобынан бөлек құрылған кезде Киелі Троица соборы атанды. Хор және трансепт бөлімінің құрылысы 1880 жылға дейін басталмады және 1885 жылдың қыркүйегінде епископ Джеймс Келлидің басшылығымен аяқталды. Негізгі бөлікке қосылған қосымшалар соборға латын кресі пішінін берді. Ол Ньюфаундлендтегі 19 ғасырдың ағылшын шіркеулерін салуда готикалық қайта жаңғыру архитектурасының дәуірін жалғастырды. 1892 жылдың 8 шілдесінде, Бермудадағы шағын шіркеуінің тағдырымен байланысты болған өкінішті жағдай ретінде, собор 1892 жылғы Ұлы өртте қатты зақымдалды. Шатырдың ағаш конструкциясы тұтанды, нәтижесінде шатыр құлады, содан кейін негізгі бөліктің қабырғалары мен тіректері құлады. Қатты ыстықтан терезелердегі қорғасын еріді, нәтижесінде барлық терезелердің екеуінен басқасы толығымен жойылды; аман қалған жалғыз терезе Сакристияда көрінеді. Соборды қалпына келтіру 1893 жылы, тағы да Келлидің басшылығымен басталды. 1895 жылға қарай хор және трансепт қайта салынды, ал негізгі бөлік 1905 жылы аяқталды. Қайта қалпына келтірілген собор Солтүстік Америкадағы ең жақсы шіркеулік готикалық қайта жаңғыру құрылыстарының бірі ретінде халықаралық деңгейде танымал. Ғибадатхана 1905 жылдың 21 қыркүйегінде қайта бағышталды. Қайта қалпына келтірілген собордың терезесі 1907 жылы қайтыс болған Келлиге арналды. 1923 жылы конголық ағылшын мүсіншісі Магомет Томас Филлипс және оның ұлы Ланселот собор үшін 2779 сағатқа созылған алтарьлық бейне жасады. Те-Дьюм терезесі 1952 жылы Бермудада туған сэр Джозеф Оутербриджтің естелігіне оның отбасымен сыйға тартты. 1950 жылдары "Casavant Frères" компаниясы төрт мануалды үлкен орган құрастырды. Собор әлі де толыққанды емес, өйткені құрылыста оның авторы Скотт көздеген шпилі жоқ. Инженерлік топ 46 метрлік мұнара мен шпилінің құрылысының жүзеге асырылатынын анықтаса да, оның құны 3 миллион долларға бағаланды. Діни қызметкерлер мен қауым мүшелері Скотттың жоспарларын аяқтауға бейілді және олар шпильдің орнатылғанын көретініне үміттенеді. Собор 1979 жылы Канаданың ұлттық тарихи орны болып жарияланды, готикалық қайта жаңғыру архитектурасының ұлттық маңызы бар үлгісі ретінде. Ғимарат 1991 жылы Ньюфаундленд және Лабрадордың мұра қоры тіркеген мұралық құрылым ретінде, ал 1989 жылы Сент-Джон қаласының мұралық ғимараты ретінде танылды.

Дизайн

Кафедральді собор Ұлы Батыс есіктерінен Қасиетті орынға дейін 200 фут (61 м) созылады, ал нефі 60 фут (18 м) енді, ал трансепттердегі ең үлкен ені 99 фут (30 м) құрайды. Неф пен трансепт қиылысқан жерде еденнен төбеге дейінгі биіктік 57 фут (17 м) болса, сыртқы жағынан төбе жотасы 80 фут (24 м) биіктікте тұрады.