Кіріспе

Жапондық даймё Ода Нобунаганың қарындасы - Сеңоку дәуірінен Азучи-Момояма дәуіріне дейінгі жапон әйелі. Ол Овари провинциясының Сеңоку даймиосы Ода Нобунаганың күйеуі болды. Оның қайтыс болғаннан кейінгі буддалық аты – Кюан Кейшо Дайзенжо ни (久菴桂昌大禅定尼).

Атауы

Бұл әйелдің есімі, Нобунаганың кәнизағы және Икома Иемунедің қызы болған, осы кезеңдегі көптеген әйелдер сияқты белгісіз. Ол тек әулет ағашында әйел ретінде тізімделген, ал оның расми аты Икома әулетіне жеткен жоқ. Оны көбінесе Кицуно (吉乃) деп атайды, бірақ бұл есімді Буко Явафн (Bukō Yawa) танымал еткен. Буко Ява және Буко Ява Шуи – ежелгі құжаттардың мазмұнының қазіргі заманғы аудармасы екендігі айтылады. Кейбір жазушылар мен телеарналар кітаптың қызықты оқиғасына қызығып, бірнеше роман мен драма жазды, бірақ бастапқыда кітаптың жалған екеніне күдік туды. Дегенмен, көптеген тарих зерттеушілері сол кезде кітапқа сілтеме жасады, ал Конан қаласы мен көршілес муниципалитеттер кітапты жергілікті тарих ретінде зерттеу топтарын ұйымдастырып, туризм мен аймақтық даму үшін пайдаланды. Икома әулеті бұл романдар деп мәлімдейді, себебі оларды қазіргі тілдерге аударғанын айтқан Йошида Татсумо, жарияламас бұрын Икома әулетімен сұхбаттасып, роман жазып жатқанын айтқан. Йошида тарапы түпнұсқа құжаттарды жарияламағандықтан, жылдар бойы аутентиктік даулар туындағаннан кейін нақты қорытындыға келген жоқ. Алайда, тарихшылар арасында бұл құжатты пайдаланбауға келісім бар. Икома әулетінің Эдо дәуірінің басынан соңына дейінгі құжаттарында оны Кейшо (桂昌) немесе Кейшони (桂昌尼) деп атайды, бұл оның буддалық есімінің бір бөлігінен алынған сияқты, ал Тайшо дәуірінен соғысқа дейінгі кезеңге дейін Икома әулеті оны Кюан (久菴) немесе Кюан сан (久菴さん) деп атады, бұл да оның буддалық есімінің бір бөлігінен алынған. Кицуно Нобунаганың кәнизағы болғанға дейін бір рет үйленген. Маэно әулетінің құжаттары, Буко Ява және Буко Ява Шуи, оның алғаш рет Мино провинциясының Гозокуы болған Дота Яхейджиге үйленгенін, ол соғыста қаза тапқанын көрсетеді. Нобукацуны Китабатакэ әулеті Нобутадамен мұрагерлік үшін күресті болдырмау үшін қабылдады, ал Токухиме Нобунаганың одақтасы Токугава Иэясудың заңды ұлы Матсудайра Нобуясуға үйленді. Кюшо-джиді де Тоётоми Хидэёси қорғады, ал Эдо дәуірінде Ода әулетінен (Нобукацу) тараған Кашивабара әулеті еске алу рәсімдерін өткізді. Содан бері оны Кицуноның туған жері Икома әулеті ұрпақтан ұрпаққа отбасылық храм ретінде сақтап келді, бірақ ғимараттың ескіруі мен шығындардың артуы салдарынан 2022 жылы Конан қаласы храмды күтуге бюджет бөлмейтін болғандықтан жабылды.

Нобунаганың сүйіктісі туралы аңыз

Кицуно Буко Явада Нобунаганың сүйіктісі болды. Кітапта Айкома отбасының сарайында Нобунагамен кездескені жазылған. Ол кезде Икома отбасы Инуяма қаласының иесі Ода Нобукиоға қарасты болды, сонымен қатар самурай-саудагерлер ретінде бизнеспен айналысты, әртүрлі провинциялардан келген адамдар олардың үйіне жиналады және көптеген ақпарат жинады. Ақпарат жинауды бәрінен жоғары бағалаған Нобунага Икома отбасының байлығы мен зиялылығына назар аударған және олардың сарайына бірнеше рет барған. Осы сапарлардың бірінде Нобунага Кицуномен танысып, көріскенде ғашық болды. Ол Икома үйіне жиі келіп, ақырында оны әйелі ретінде қабылдады. Буко Явада Нобунага Кицуноны күтіп алу үшін Комакияма қаласында сарай салдырды, ол Мино жорығы үшін негіз ретінде салынған еді. Нобунага Кицуноның ауруға шалдыққанын білгенде, Икома резиденциясына барып, оны паланкинге отырғызып, жеке өзі Комакияма қаласына алып барды. Нобунага оны жиі бақылап тұрды, бірақ оның денсаулығы жақсармады және ол 1566 жылы, Комакияма қаласына көшіп келгеннен кейін 39 жасында қайтыс болды. Кицуно қайтыс болғанда Нобунага үш күн, үш түн бойы ешкімге көрінбей жылаған деседі. Осы оқиғалар Икома Кицуноны "Нобунаганың ең жақсы көрген әйелі" ретінде танымал етті. Буко Ява сонымен қатар Икома сарайында, Нобунага мен Кицуно кездескен жерде, кейінгі ұрпақтарға үлкен әсер еткен басқа да түрлі кездесулер болғанын айтады. Мысалы, Икома отбасына туысқан Хачисука Короку осы жерде Хидеёши Хашибамен танысты, кейіннен ол Хидеёши Хашибаға қызмет етті. Хидэёшиді Нобунагамен таныстырған Кицуно болған деген әңгіме де бар. Алайда, Буко Ява авторларына ақпарат берген Икома отбасының мұрағаттарында немесе басқа тарихи құжаттарда мұндай сипаттама жоқ, сондықтан бұл эпизодтар кейінірек құрастырылған деп саналады. Бұл арада Кицуноның отбасы ғибадатханасы Кюшо-дзиден алынған құжатта Нобунаганың Комакияма қамалының мұнарасына көтеріліп, оның өртелуінің түтінін көріп жылағаны туралы айтылған.