Кіріспе

Агусан өзені Филиппиннің үшінші ең ұзын өзені, Минданао аралының солтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан. Ол Карага аймағының көп бөлігін және Давао-де-Ороның бір бөлігін сумен ағызып шығарады. Бұл елдің үшінші ірі өзені (Кагаян өзені мен Рио-Гранде-де-Минданаодан кейін), жалпы су жинау алабы құрайды.

География

Өзеннің бастауы Давао-де-Оро тауларында, Давао-Ориентал және Тагумның шығысындағы шекарасына жақын жерде орналасқан. Ол кең Агусан өзені аңғары арқылы ағады, ол оңтүстіктен солтүстікке қарай созылып, ені әртүрлі. Соңында Бутуан шығанағына құяды. Агусан өзені бассейнінің ерекше белгілерінің бірі – Агусан батпағы, оның жалпы ауданы 74,5 км² құрайды. Батпақ Агусан өзені үшін су тасқынын тоқтатуға арналған бассейн қызметін атқарады, өзеннің төменгі ағысындағы су тасқынына себеп болатын судың көп көлемін азайтады. Бұдан басқа, батпақта саго және торфты батпақтар сияқты бірегей және табиғи орталар бар, сондай-ақ қауіпті және жергілікті флора мен фаунаға да мекен. Осының салдарынан, 1996 жылы сол кездегі президент Фидель В. Рамос оны жабайы табиғат қанағаттамасы деп жариялады.

Су бөлу

Агусан өзені бассейні топографиялық ерекшеліктерге сүйене отырып үш кіші бассейнге бөлінеді: Жоғарғы Агусан өзені бассейні, Ортаңғы Агусан өзені бассейні және Төменгі Агусан өзені бассейні. Жоғарғы Агусан өзені бассейні – Давао-де-Оро тауларындағы бастауынан Санта-Жозефа, Агусан-дель-Сур және Веруэла, Агусан-дель-Сурға дейінгі бөлігін қамтиды, ал Ортаңғы Агусан өзені бассейні – Санта-Жозефадан Ампаро, Агусан-дель-Сурға дейінгі бөлігі, ал Төменгі Агусан өзені бассейні Ампародан Бутуандағы сағасына дейін созылады.