Кіріспе

The Leisure Hive – британдық ғылыми-фантастикалық телесериал «Доктор Ху»-дың 18-ші маусымының бірінші сериясы, ол алғаш рет 1980 жылдың 30 тамызынан 20 қыркүйегіне дейін BBC1 арнасында аптасына төрт бөлімнен көрсетілді. Бұл Джон Лисонның K9 дауысы ретінде қайта оралуын көрсетеді. Сериалда «Батыс Ложа» деп аталатын шетелдік Фоамаси қылмыстық ұйымы Арголис планетасын Арголин халқынан сатып алып, оны «Батыс Ложа» базасы ретінде пайдалануға тырысады. Сонымен қатар, жас Арголин Пангол (Дэвид Хейг) өзінің клондарынан жасалған әскермен бұрынғыда жеңілген Фоамасиге қарсы соғыс бастауға ұмтылады.

Сюжет

Төртінші Доктор мен Романаның Брайтондағы демалысы К9 допты қуғанда, теңіз суын ішіп, жарылып кеткенімен күрт аяқталады. Олар Арголис демалыс үйіне барады – аман қалған арголиндердің 40 жыл бұрынғы Фоамасимен болған 20 минуттық соғыстан кейін салған демалыс кешені және бейбітшілік туралы үндеуі. Олар дағдарысқа тап болады: демалыс үйі банкротқа бара жатыр (басқа демалыс планеталарының күшті бәсекесінен туристер азайғандықтан), ал арголиндердің Жердегі өкілі Брок пен оның адвокаты Клаут планетаны толығымен сатып алу туралы ұсыныс әкеледі. Бірақ ұсыныс Фоамасиден келіп отыр, ол планетаның радиацияға толы бетінде өмір сүре алатын жалғыз түр, ал арголиндер кеңесі оны қарастырмайды. Оқиғалардың күйреуі кеңес төрағасы Морикстің күрт қайтысына әкеледі – арголиндердің соғыс қарғысынан, жасушалық деградациядан, ал оның серігі Мена жаңа төраға болып жарияланады. Доктор Hive-тың Тахиондық Жаңарту Генераторындағы тахиондардың манипуляциясымен қызығушылық танытады, ол басты туристік орын және органикалық материяны көшіруге және өзгертуге мүмкіндік береді. Ол адам туристің саботаж жасалған соң өлтірілуіне куә болады, бұл осындай оқиғалардың соңғысы. Мена Арголиске оралғанда, оның биологиялық сағаты жылдамдай бастайды, бұл радиацияға толы атмосфераның жанама әсері. Жер ғалымы Хардин соғыстан туған сүйексіздіктен халықты жаңарту үшін уақыт эксперименттерін жүргізуге көмектесу үшін Арголисқа шақырылады. Олардың ғалым ретіндегі құндылығын мойындаған Мена оларды тұтқындамай, Хардиннің жұмысына Доктор мен Романаны тартады. Уақыт саяхатшылары Хардин жұмысты жалғандағанын біледі, бірақ Романа эксперименттер жұмыс істеуі керек деп ойлайды. Киім шкафынан Клауттың терісі табылып, Хардиннің қаржыландырушысы Стимсон, онымен бірге саяхаттап, демонстрацияларды жалғандауға көндірген, қатыгездікпен өлтіріледі және Доктор кінәлі деп айыпталады. Романа мен Хардин уақыт эксперименттерін жетілдіріп жатқанда, ол сотқа тартылады. Олар сәттілікке жетеді және Доктордың бостандығы үшін келісім шартарына қол жеткізеді. Бірақ олар кеткеннен кейін, эксперименттерінің құм сағаты сынып қалады. Оның жағдайы нашарлағандықтан, Мена уақыт экспериментін сынау үшін бірінші қатысушы болуға ерікті болады, бірақ оның орнына Доктор таңдалады. Ол ішке кіргенде машина бұзылады және ол 500 жылға қартайып, ақ шашы бар қарт адам болып шығады. Менаның ұлы Пангол, арголиндердің ең жауырыны мен кескіштігі, Доктор мен Романаны тұтқындауға бұйрық береді. Кейінірек Хардин оларды босатады, сол кезде баяу ойлайтын Доктор "Жаңарту палатасы" деген аттағы қызықты нәрсеге назар аударады. Романа да соны байқайды: жаңарту – қайта жарату, нәрселерді немесе адамдарды қайта жасау. Үштік демалыс бөлмесіне қайтып оралады, онда Пангол бастаған арголиндер тобы ойын-сауық астында құпия жобаны жетілдіру үшін қауіпті эксперименттер жүргізіп жатқанын көреді. Осы уақытта Брок пен Клаут "Батыс үйі" деп аталатын құпия ұйымнан жаңа ұсыныс әкеледі. Содан кейін, ұсынысты жыртып тастағанда, Пангол өзінің өткенінің құпиясын және ол Hive-тағы жалғыз жас арголин екенін ашады. Ол арголиндерді құтқару үшін жасалған клондау экспериментінің жалғыз сәтті, деформацияланбаған баласы болды. Бірақ, Фоамасиді жек көру және барлық шетелдіктерден қорқудан есінен шығып, ол олардың атасы Терон сияқты (соғысты бастаған және арголиндерді құрып жоюға түсірген) соғыс империясын құруды қалайды. Оған Менаның орнын басып, "Жаңа Арголис" басталуына куәлік ететін шетелдік куәгер қажет. Доктор, Романа және Хардин Ульяннан Фоамаси агенттерін тауып, оларды кеңес бөлмесіне алып барады, онда агенттер Брок пен Клауттың Фоамаси кейіпкерлері екенін көрсетеді. Бас агент Батыс үйінің Арголис үшін операциялық база ретінде қажетті қылмыстық топ екенін ашады. Басшы Брок тұтқындалғаннан кейін, ұйым құлдырайды және Фоамасилер қылмыскерлерді сотқа беруге дайындалады. Пангол оларға жол бермейді, Теронның шлемін (арголиндер үшін қасиетті символ және бейбітшілік пен түсіністікті қолдау туралы еске салғыш) алып, арголиндерді өзінің ісіне жинады. Доктор оның не істеп жатқанын көріп, TARDIS-тен Randomiser-ді алып, механизмді тұрақсыздандыруға үміттеніп, оны жаңарту камерасына бекітеді. Романа Панголды генераторды пайдаланудан бас тартқызуға тырысады, бірақ сәтсіз аяқтайды. Фоамаси шаттлы кетуге тырысады, бірақ Пангол оны жояды, Теронның шлемін киіп, арголин нәсілін қайта құру үшін тахиондық көшірмелер армиясын жасайды. Ол Романаны сыртқа шығаруға бұйрық береді, ал Хардин Менаның өліп бара жатқанын табады және оны генератор бөлмесіне апарып қояды. Романа шығарылғанда, клондардың жаңартылған Доктордың FIFO (бірінші кірген, бірінші шыққан) қатарында салынған тахиондық бейнелері екені белгілі болады. Ол және шыққан бірінші Доктор (нағыз Доктор) генератор бөлмесіне қайтады, онда Хардин Менаны Жаңарту генераторына салып қойған. Доктордың армия жасауға тырысқанын жеңгеніне ашуланған Пангол генераторға қайта кіреді, есік оның артынан жабылады. Доктор машинаны "жаңарту" режиміне қойғанын, оны тоқтату мүмкін емес екенін ашады. Пангол мен Мена бірігіп келе жатқандай көрінеді, сондықтан Доктор Теронның шлемін алып, оны визуализациялық кристалға лақтырады, механизмді тоқтатады. Мена жаңартылып шығады, Панголды ұстап тұрады, ол сәбиге айналады. Фоамаси агенттері қайтадан пайда болады, Батыс үйінің қылмыскерлері шаттлда қашуға тырысқанын (Доктордың сөзімен айтқанда, "Брок пен Клаут құрып қалды") көрсетеді. Романаның кеңесіне қарамастан, Доктор арголиндер мен фоамасилерді татуласу үшін қалдырып, Randomiser-ді Жаңарту генераторына қосып кетеді (соның салдарынан TARDIS Қара қорғаушыға осал болады).

Форматтың өзгеруі

Бұл Джон Натан Тернердің өндірген алғашқы "Доктор Хью" оқиғасы болды. Нейтан Тернер жақындағы "Доктор Хью" оқиғаларының, өзінің пікірінше, артық ақымақтығынан алыстауға тырысты және сериалдың өндіріс деңгейін арттырғысы келді, себебі олар американдық ғылыми-фантастикалық сериалдармен салыстырғанда нашар болған деп санайтын. Нейтан Тернер енгізген өзгерістердің бірі K9-ның көріністерін азайту болды (бұл сериалдың көп бөлігінде құрылғы істен шығып тұрады), соңында кейіпкерді "Соңғы есік" ("Warriors' Gate") эпизодында жою. Нейтан Тернер 1989 жылға дейін "Доктор Хью" сериалын өндіре берді. Сериалдың имиджін жаңарту мақсатында 1963 жылғы Делия Дербиширдің тақырыптық музыкасының түпнұсқасы Питер Хауэллдің көбірек заманауи дыбыспен ауыстырылды, сондай-ақ төртінші Доктормен ең көп байланыстырылған алмаз логотипі де жаңаланды. Жаңартылған ашылу тізімі көбінесе бесінші Доктормен байланысты. Том Бейкер, Лалла Уорд, Барри Леттс және Кристофер Х. Бидмид Джон Натан Тернердің Бейкердің көйлектеріне сұрақ белгілерін қосу шешіміне қарсылық білдірді, бұл әрекетті жартасқа тіреу деп есептеді. Бейкер бұл шешімге риза болмады және Нейтан Тернерге бұл "ашуды тудырады, абсурдты және күлкілі" екенін айтты, ал Бидмид кейіннен оны "нағыз ақымақтық, өте абсурдты әрекет" деп атады. Том Бейкермен жұмыс істеудің "кем дегенде қиын" екенін мойындаған Бидмид, "The Leisure Hive" эпизодын түсіру кезінде Бейкерге және Нейтан Тернерге Бейкердің көйлектеріне сұрақ белгілерінен гөрі леп белгілері қою орындырақ болар еді деп айтты. Жетінші Доктор Сильвестр МакКой кейіннен өзінің сұрақ белгілерімен безендірілген свитеріне қатысты ұқсас пікір білдірді, бірақ сұрақ белгісі мотиві 1989 жылы классикалық сериал аяқталғанға дейін сақталды. Бейкер сондай-ақ өзінің жаңа шарфына да наразы болды, ескі көп түсті шарфының қайта орнатылуын сұрады, бірақ костюм дизайнері Джун Хадсонға, Нейтан Тернердің тауарлық белгі шарфты мүлдем алып тастау туралы талаптарына бағынбағаны үшін алғыс айтты және келісімге келуге мүмкіндік бергені үшін риза болды. Сериалдың жұлдыздары Джон Нейтан Тернердің басқа да көптеген өзгерістеріне қарсылық білдірді, Том Бейкер мен Лалла Уорд тақырыптық музыка мен ашылу тізімінің өзгеруін сынады. Бейкер сондай-ақ жаңа синтезделген қосымша музыканы сынға алып, оны Дадли Симпсонның бұрынғы музыкаларымен салыстырды. Уорд кейіннен Нейтан Тернердің "барлық жақсы юморды алып тастағанын" айтты, ал Бейкер сценарийлерді жақсартуды және Филип Хинчклиф дәуіріндегі кейбір сапаны қайта қалпына келтіруді қалады, себебі сценарийлер мен сюжет желілерінің сапасы Грэм Уильямс кезінде төмендегенін сезінді. Кейін ол мұндай жақсартулар көбінесе орын алмағанын және Нейтан Тернердің көптеген өзгерістері сыртқы әсер тудырған немесе дұрыс емес болғанын айтты. Бұл оқиғада енгізілген көптеген жаңа арнайы эффекттер кейіннен осы деңгейде қолданылмады.

Қалыптастыру жазбалары

Лоренс Пэйн бұған дейін "Gunfighters" (1966) фильмінде Джонни Ринго рөлін ойнаған, ал кейіннен "Екі дәрігер" (1985) фильмінде Дастари рөлінде ойнады. Найджел Ламберт кейінірек "Сонтаран соғысы" және "Бір кезде" атты эпизодтарда "Пасторлық үшбұрышқа" дауыс берді.

Баспаға шығарылған

Дэвид Фишердің романы 1982 жылдың шілдесінде Target Books баспасында жарық көрді. Ол мафияны пародизациялау мақсатымен жазылған түпнұсқа сценарийдің көптеген элементтерін сақтайды. Арголис қаласының бастапқы атауы Xbrrrm деп көрсетілген.

Үй медиасы

The Leisure Hive 1997 жылдың қаңтар айында VHS форматта, 2004 жылдың шілдесінде DVD форматта және 2012 жылдың қазан айында Doctor Who DVD файлдарының (98-ші нөмірі) құрамында жарық көрді. Питер Хауэллдің қосымша музыкасы 2002 жылы Doctor Who at the BBC Radiophonic Workshop Volume 3: The Leisure Hive жинақ альбомының бір бөлігі ретінде шығарылды.