Кіріспе

1667 жылдан 1682 жылға дейін Эфиопия императоры болған Иоганн империяның жоғары лауазымды тұлғаларының кеңесімен, ақсүйек Блаттенгета Малка Крестостың ықпалымен nəgusä nägäst титулына ие болды. Кеңес содан кейін Фассилидтің қалған ұлдарын Вехни тауына қамауға алды, бұл Фассилид жаңғыртқан дәстүрді жалғастырды.

Шығу тегі

Амхара тегінен таралған Йоханнес император Фасилидтің үлкен ұлы болып, 1662 жылы одан кейін таққа отырды.

Иоганнның діні

Әкесі Сусеньос билік құрған кезде католик миссионерлері Эфиопияда тудырған діни даудың салдарынан Иоганн еуропалықтарға қатал қарым-қатынас жасады. 1669 жылы ол Геразмах Микаелге Эфиопияда әлі де тұрып жатқан барлық католиктерді қууды бұйырды; Эфиопия шіркеуінің сенімдерін қабылдамағандар Сеннарға жер аударылды. Папа Александр VII Эфиопияны католицизмге көшіру үшін жіберген алты францискан монахы, иезуиттердің 30 жыл бұрынғы сәтсіз әрекеттерінен кейін, оның билігі тұсында жазаланды. Осының нәтижесінде, ол армян қонақтарына көбірек құрмет көрсетті, олардың сенімдері де миафизизмді қабылдады және Эфиопия шіркеуімен үйлесімде болды. Олардың ішінде императорға бірнеше дипломатиялық миссияларды жүзеге асырған Ходжа Мурад болды; ал 1679 жылы император Иоганн Евстафийдің қасиетті қалдығын әкелген армян епископын қабылдады. Мәсіхтің мәні туралы туған дау осыншалық деңгейге жеткендіктен, Иоганн өзінің билігінің соңғы жылында осы дауды шешу үшін синод шақырды. Годжамның евостафий монахтары «Жағу арқылы Мәсіх Ұл Әкемен бір мәнді болды» деген формуланы жақтады, олар императордың өзінің ұлы Иясу қолдаған «Жағу» (Кэбат) фракциясы ретінде танылды; оларға Дебре Либанос монахтары қарсы болды, олар сол кезде дәстүрлі миафизизмді жақтады. Синодтың нәтижесі туралы пікірлер екіұшты: Э.А. Уоллис Бадж және Х. Велд Бланделлдің сөзіне сүйенсек, император Иоганн «Жағу» доктринасын айыптауға көндірілді, бұл Иясудың әкесінің мемлекетінен қашуға тырысуына әкелді; бірақ Круммидің пікірінше, Иоганн саяси себептермен Годжамдық делегацияны қолдады: сол кезде Годжам маңызды провинция болып есептелді. Бұл шешімдер 1686 жылы Иясу император болғаннан кейін қайта қарастырылды.

Жұбайы

Көздерде тек Сабла Вангель Иоганн I императорының жұбайы ретінде есімдері тіркелген. Ол 1668 жылғы қазан айында Иоганнға үйленді және барлық (немесе көбінесе) балаларын дүниеге әкелген болуы мүмкін. Деректерде Елени Иоганн I-нің қызы және Иясу I-нің қарындасы ретінде айтылады, бірақ анасы туралы мәлімет жоқ. Дегенмен, бұрынғы император әйелі «әдебиеттің ұлы меценаты» ретінде еске алынады, ол діни кітаптарды жақсы білген және қолжазбалар жасауға көмектескен. Сабла Вангель 1690 жылдың 13 қаңтарында қайтыс болды және Тана көліндегі Месраша аралындағы патшалық зиратта Иоганн I-мен бірге жерленді. Тевофлос оның үшінші ұлы болды. Тевофлос 1708 және 1711 жылдар аралығында император ретінде билік етті.