Кіріспе

ПУЛХИМС – Ұлыбритания қарулы күштерінде дене және психикалық жарамдылықты бағалауға қолданылатын жүйе. ПУЛХИМС үш түрлі күштің (Армия, Корольдік теңіз күштері және Корольдік әуе күштері) біріктірілген жүйесі болып табылады. Оның мақсаты – әскери аймақтарға жіберуге қызметкерлердің жарамдылығын анықтау. Бұл, әдеттегідей, жарамдылықты тексеру емес, мақсатына сай келуін бағалау болып табылады. ПУЛХИМС жүйесі немесе оның нұсқалары Сингапур, Канада, Австралия, Шри-Ланка және Жаңа Зеландия сияқты Ұлыбритания Достастығының бірнеше мүшелері тарапынан да қолданылады. АҚШ-та PULHES деп аталатын жүйе қолданылады. Азаматтық өмірде мүгедектік деңгейін бағалау үшін қолданылатын PULSES деп аталатын ұқсас жүйе бар; ол ПУЛХИМС-тен ас қорыту жүйесін де қарастыратынымен ерекшеленеді, ал ПУЛХИМС мұндай тексеру жүргізбейді.

Қолданылуы

Жаңадан шақырылғандар үшін бұл қарулы күштерге енудің алғашқы қадамының бір бөлігі, ал тәжірибелі әскери қызметшілер үшін – жұмыстың жалғасуының шарты. Жаңа қабылдағандарға PULHHEEMS тексеруі жүргізілгенімен, ол өзі қабылдау емтиханы емес, оның талаптары емтиханды өткізетін бөлімшеге байланысты. Тексеру әскери қызметшілерге 30 жасқа толғаннан кейін бес жылда бір рет, ал 50 жастан асқандарға – екі жылда бір рет жүргізіледі. Кез келген шендегі барлық генералдар жыл сайын тексерілуге міндетті. Сонымен қатар, 30 жасқа толмаған әскери қызметшілер кәсіби немесе лауазымдық курстарға қатысу үшін, сондай-ақ медициналық жағдайы нашарлаған жағдайда PULHHEEMS тексеруінен өтуі керек. PULHHEEMS қарулы күштерден шығар алдында да жүргізіледі, себебі көптеген бұрынғы әскерилер резервте қалады. PULHHEEMS тексеруінің нәтижесінде, жарақат, салғысыздық, жүктілік немесе қартаю сияқты себептерден дене күші талаптарға жетпесе, медициналық жағдай төмендеуі мүмкін. Жағдай төмендеуі әскери қызметшінің жалақысын азайтуы және курсқа қатысуға кедергі келтіруі мүмкін, бұл өз кезегінде жоғарылау мүмкіндігін жояды. Соңында, қанағаттанарлықсыз медициналық жағдай әскери қызметтен медициналық себептермен шығаруға алып келуі мүмкін.

Нәрселеу

PULHHEEMS бағдарламасында қарастырылған белгілер 1-ден 8-ге дейін бағаланады, мұнда 1 – өте жақсы, ал 8 – қызметке жарамсыз. Теориялық тұрғыдан барлық белгілерді 1-ден 8-ге дейін бағалау мүмкін болғанымен, іс жүзінде көру және есту қабілеттеріне ғана 1 бағасы қойылады. Әскери қызметшінің дене өлшемдерін P1 деп бағалау қарастырылғанмен, PULHHEEMS жүйесінің шектеулеріне байланысты қажетті тексерулерді жүргізу мүмкін емес. Психикалық және тұрақтылық өлшемдері – толыққанды психологиялық сараптамалар емес. Алғашқысы – салауатты ойлау процесін қалыптастыру қабілетін бағалау, екіншісі – әскери қызметшінің стресс деңгейін анықтау.

PES/MES

Қызметтегі адам ПУЛХИМ тестілеуінен өткеннен кейін, оған балл қойылады. Корольдік әуе күшінде (RAF) бұл балл MES деп аталады, ол "Медициналық еңбекке жарамдылық статусы" дегенді білдіреді. Басқа әскер түрлерінде бұл балл PES, яғни "PULHHEEMS еңбекке жарамдылық статусы" деп аталады. Бұл PES әскери қызметшінің "кез келген аймақтағы толық жауынгерлік міндеттерді орындауға жарамдылығын" немесе оның жауынгерлік аймақтан тыс немесе белгілі бір географиялық шектеулерде болуын анықтау үшін қолданылады. Кейде ол барлық қызметке жарамсыз екенін анықтау үшін де қолданылуы мүмкін. PES бойынша P2 бағасы – өте жақсы, P7 бағасы – өте нашар, ал P8 бағасы – қызметке жарамсыз. MES – персоналды әуеде, жерде және әртүрлі климат жағдайларында орналастыруға жарамдылығын көрсетеді. Сондықтан, толыққанды жарамды RAF әскери қызметшісі A1 L1 M1 E1 санатына ие болады (A1 санаты тек негізгі міндеттерінің бір бөлігі ретінде ұшуға қажеттілерге беріледі. Жолаушы ретінде саяхаттайтын адам ең жоғасы A4 санатын алады, P2 санатын емес. Ал, Корольдік теңіз флоты, оның құрамында Корольдік теңіз жаяу әскерлері де бар, теңіздегі немесе құрлықтағы орналасу арасында ешқандай айырма жасамайды.

Тарих

PULHHEEMS жүйесі Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде пайда болған, бірақ 1983 жылға дейін ол бір ғана H әрпімен PULHEEMS деп аталатын. Бұл жүйе Бірінші дүниежүзілік соғысқа дейін қалыптасқан, сарбаздарды төрт топтағы үш деңгейде A1-ден D3-ге дейін бағалаған бұрынғы, қарапайым жүйені алмастырды.