Кіріспе

Венесуэланың әйел құдайы Мария Лионза – Венесуэладағы ең кең таралған жаңа діни қозғалыстардың бірінің орталық тұлғасы болып табылады. Мария Лионзаға табыну 20 ғасырда африкалық, үнді және католик сенімдерінің қосылысы ретінде басталды. Ол табиғат, махаббат, бейбітшілік және үйлесімнің қасиетті құдайы ретінде құрметтеледі. Оның ізбасарлары Венесуэланың барлық аймақтарында, кішкентай ауылдардан бастап, оның құрметіне монументалды мүсіні орнатылған Каракасқа дейін бар. Әр қазан айында маңызды қажылық өткізілетін Серро-Мария-Лионза табиғи ескерткіші (сондай-ақ Сорте тауы деп те аталады) оның құрметіне қайта аталды.

Аңыз және символдары

Негізгі аңыз бойынша, Мария Лионса 15-16 ғасырларда Яракуй аймағының жергілікті басшысының қызы ретінде дүниеге келген. Кейде анаконданың жарылып, аймақта көп кездесетін құйынтұз жаңбырларға себеп болғаны айтылады. Ол көбінесе жануарлармен бірге болады.

Дін мен қажылық

Мария Лионзаның рәсімдері Венесуэланың Яракуй штатындағы Чивакоа қаласына жақын жердегі Сорте тауында өтеді. Қажылық кезінде Мария Лионзаның басты шамандары мен діни қызметкерлері құрмет көрсету үшін жиналады. Бұл Венесуэланың тәуелсіздік соғысына қатысқан деген афроамерикалық солдат туралы. Әр түрлі дереккөздер шамандарды көргенін хабарлайды, олар кейде мүйізді бас киімдер киіп, Гренландияны ашқан алғашқы норвег саяхатшысы, аңызға айналған Эрик Қызыл викингімен байланысқа түскендерін айтады. Мария Лионза бұл мүсінде жыланның үстінде тұрған үлкен тапирді мінген, мықты денелі, жалаңаш әйел ретінде бейнеленген. Лионза әйелдің шанағын, яғни құнарлылық символын, басының үстінде көтеріп тұр. Осы шара кезінде мүсіннің үстіңгі бөлігіндегі шанақта Олимпиада алауы орналастырылған. Бұл мүсінді Венесуэланың символы етіп көрсетуді қалаған диктатор Маркос Перес Хименес тапсырыс берген. Бірақ университет және Перес Хименес кампустың орналасқан жерінің ыңғайлы болуы Мария Лионзаның ізбасарларына жиналып, өздерінің сенімдерін Венесуэла бойынша таратуға мүмкіндік береді деп алаңдады. 2004 жылы түпнұсқа мүсін университет қоймасына көшіріліп, оның орнына жаңа мүсін қойылды. 2022 жылдың қазан айында мүсін биліктің рұқсатысыз алынып, жыл сайынғы қажылық басталар алдында бірнеше күн бұрын қоймадан Сорте тауына жеткізілді.

Танымал мәдениетте

Рубен Блэйдс пен Вилли Колонның 1978 жылғы "Siembra" альбомындағы "Мария Лионса" сальса әні венесуэлалық қасиетті құдайлыққа арналған. Венесуэлалық әнші Арка 2021 жылы жарық көрген "Прада / Раката" музыкалық бейнеклипінде осы қасиетті құдайлыққа құрмет көрсетті. 2023 жылы Марк Кэмеронның Том Клэнсидің "Командалық басқару және бақылау" романында Мария Лионса кітаптың басындағы кейіпкерлердің бірі болып бейнеленген.