Кіріспе
Фаселис (Φασηλίς немесе Faselis) – ежелгі Ликия жағалауындағы грек және рим қаласы. Оның қираған орындары қазіргі Текирова қаласының солтүстігінде, Анталия провинциясының Кемер ауданында орналасқан. Ол Бей таулары мен Олимпос ұлттық паркінің ормандары арасында, туристік Кемер қаласынан оңтүстікке қарай және Анталия-Кумлука тас жолының 57-ші шақырымында жатыр. Фаселис және жағалаудағы басқа да ежелгі қалаларға күнделікті яхта саяхаттары арқылы теңізден де қол жеткізуге болады.
Phaselis ([[wikt:Φασηλίς) or Faselis (Faselis) was a Greek and Roman city on the coast of ancient Lycia. Its ruins are located north of the modern town Tekirova in the Kemer district of Antalya Province in Turkey. It lies between the Bey Mountains and the forests of Olympos National Park, south of the tourist town of Kemer and on the 57th kilometre of the Antalya–Kumluca highway. Phaselis and other ancient towns around the shore can also be accessed from the sea by daily yacht tours.
Тарих
Қала б.з.д. 690 жылы родостар құрған. Екі портыны бөліп тұрған мойындықта орналасқандықтан, ол Ликия Лигасына кірмесе де, шығыс Ликияның ең маңызды порты қаласы және Грекия, Азия, Египет және Финикия арасындағы маңызды сауда орталығы болды. Қала Кіші Азияны парсылар жаулап алғаннан кейін олардың қолына тиді. 468 жылы Кимон қалаға шабуыл жасап, оны Делос конфедерациясына қосты. Кейін қаланы Ұлы Александр басып алды. Александрдың өлімінен кейін қала б.з.д. 209 жылдан 197 жылға дейін Птолемей әулеті тұсында египеттіктердің билігінде болды. Апамея шарты жасалғаннан кейін, Ликияның басқа қалаларымен бірге Родос Пераясына берілді. Б.з.д. 190 жылдан 160 жылға дейін родостардың үстемдігінде болды, бірақ б.з.д. 160 жылдан кейін римдік билік астында Ликия конфедерациясына қосылды. Фаселис, Олимп сияқты, б.з.д. 1-ғасырда қарақшылардың үнемі қауіп төндіруіне ұшырады, тіпті қала бір кезде қарақшы Зекеніттердің билігіне өтті, олар б.з.д. 77 немесе 76 жылы Публий Сервилий Ватия Исаврик басқарған римдіктермен жеңілгенге дейін билік етті. Брут б.з.д. 42 жылы қаланы Риммен байланыстырды. 3-ғасырда порт қайтадан қарақшылардың қауіп-қатеріне ұшырады. Осыдан бастап оның маңызы төмендеді, араб кемелерінен одан әрі зиян көріп, 11-ғасырда толығымен кедейлікке ұшырады. Селжұқтар Аланья мен Анталияны порттар ретінде дамытуға көшкенде, Фаселис маңызды порт болмай қалды. Фаселисте Афина храмы болған, онда Ахилл сүйегі сақталған. Бұл қала ақын және шешен Теодекттің туған жері болды. Сонымен қатар, Фаселис гүлдерімен де әйгілі болды, олардан эфир майы алынған.
Епископтық
Фазелис христиандық епископтыққа айналды, Ликияның Рим провинциясының астанасы Мира митрополиясының қарасты епископтығы болды. Оның епископы Фронто 451 жылы Халкидон кеңесіне қатысты. Оның ізбасары Аристодем 458 жылы Ликия епископтарының Византия императоры Лео I Тракиялыққа Александриялық Протерийдің өлтірілуі туралы жіберген хатына қол қойғандардың бірі болды. Никейлік екінші собордың (787) кезінде епископ қатыспады, ал актілерге оның атынан Иоанн есімді диякон қол қойды. Қазір Фазелис тұрақты епископтық емес, католик шіркеуі оны титулярлық орын ретінде тізімдеді.
Фазелис қазіргі уақытта
Фазелистің үш порты бар: «Солтүстік порты», «Шабуыл порты» және «Қорғалған (Күн) порты», олардың соңғысы бүгінде ең маңыздысы болып табылады. Қаланың ортасымен 24 метрлік ежелгі көше өтеді. «Адриан су құбыры қақпасы» көшенің оңтүстік бөлігінде орналасқан. Көшенің екі жағында дүкендер мен қоймалардың қираған қалдықтары бар, ал олардың жанында римдық моншалар, агоралар және театрлар сияқты қоғамдық орындардың қираған қалдықтары орналасқан. Бұл құрылыстар б.з.д. II ғасырына жатады. Қала орталығы мен 70 метрлік үстірт арасында су арналары бар. Сонымен қатар, көптеген саркофагтар кездеседі.