Кіріспе

Глен Грант (23 ақпан 1947 - 19 маусым 2003) – гавайилік тарихшы, жазушы және фольклор зерттеушісі. Ол ең алдымен Гавайидегі жергілікті және әкелінген халық аңыздары мен мифологиясына арналған мақалалар мен әңгімелер жинағы – "Обаке файлдары" еңбектерімен танымал болды. Грант сонымен қатар "Chicken Skin" сериясының қорқынышты әңгімелер жинағының авторы, сондай-ақ сол аттас ұзақ жылдар бойы жүргізілген радиошоудың жүргізушісі болды.

Өмір

Грант Лос-Анджелестің батысында, Палмс және Калвер-Сити маңында дүниеге келді және өсті. Ол Голливудтың арнайы эффекттер шебері Клифф Гранттың ұлы болды, ол "Желмен кеткендер", "Оз сиқыршысы" және "Құпия планета" сияқты фильмдерде жұмыс істеді. Ұлы Грант "Жер тоқтаған күні" фильміндегі ғарыздық робот Гортты және "Құпия планета" фильміндегі Робби роботын жасауға көмектесті. "Робби ақырында Грант отбасының мүшесіне айналды, және кіші Грант роботты отбасының гаражында күнделікті көретінін айтты. Робот ақыры мұражайға қойылса да, Грант Роббиді "әкесі ретінде жиі еске алатын" делінеді. Глен 1964 жылы Гамильтон орта мектебін бітірді. Грант Калифорния университетінде, Лос-Анджелесте тарих мамандығы бойынша бакалавр дәрежесін алды, ал досы және UH профессоры Деннис М. Огаваның шақыруымен 1970 жылы Гавайиге сапар жасады. Ол келесі жылы тұрақты түрде көшіп, 1974 жылы білім беру саласында магистр дәрежесін және 1982 жылы американдық зерттеулер бойынша докторлық дәрежесін алды, екеуі де Гавайи университетінен. Ол 30 жылдан астам UH мектеп жүйесінде және Гавайи Токай халықаралық колледжінде тарих, американдық зерттеулер және саясаттану пәндерін оқытты, өмірінің соңына дейін вице-канцлер болып қызмет етті. Грант Гавайиде өткізген уақыты ұзарған сайын, Гавайи мен оның тұрғындарының мәдениеттері мен географиясын зерттеуден бөлек, ол бұл жерде болған және басқа мәдениеттер әкелген мифтер мен аңыздарға да қызығушылық таныта бастады. Бұл, бала кезінен бергі әуесқойлықпен оқыған қорқынышты оқиғаларға деген сүйіспеншілігімен қосылып, оны кейін "Обаке файлдары" деп аталатын жаңа нәрсе жасауға итермеледі (обаке сөзі – хавай пиджиніне сіңген, "арбақ" деген мағына беретін жапон сөзі).

Obake файлдары

Гранттың Obake Files жұмысын екі бөлікке бөлуге болады: ғылыми Obake Files және ойын-сауыққа бағытталған Chicken Skin сериясы.

Obake Files сериясы

The Obake Files (оның "Obake Files", "Secret Obake Casebook" және "Obake: Ghost Stories in Hawaii" кітаптарында сипатталған) Гавайи тұрғындарымен жүргізген сұхбаттары мен Гавайидегі оқиғалар туралы газеттен алынған мақалаларға көп сіңірген. Ол осы аңыздардың кейбіреулерінің басқа елдердің аңыздарымен ұқсастығын байқады және Гавайи жергілікті аңыздарының (мысалы, Nightmarchers) Гавайиге көшіп келгендер әкелген рухтар мен аңыздармен (жапон каппасы сияқты) қарым-қатынасқа түскенде, жаңа түрдегі әңгімелер пайда болады деп болжады.

Тоқты терісі сериясы

Обек файлдарынан айырмашылығы, Гранттың театрлық сезімі оны жиі өзін (кейде достарын және әріптестерін) тікелей оқиғаларға қатыстыруға жетеледі. Ол осы әңгімелерді «The Chickenskin Files» деп атады («тауық терісі» – гавайилік пиджин тілінде қаз терісін білдіретін сөз). Бұл кітаптарда Грант көбінесе өзінің нақты бейнесі мен Индиана Джонс арасындағы профессор ретінде бейнеленеді, ол Гавайи және басқа да жерлердің (мысалы, жапония бір әңгіменің оқиғасы болған) құпияларын ашу үшін саяхаттайды, онда аңыздар аралға әкелінген.

" Chicken Skin " радиошоуы

Шығармаларының танымалдылығының арқасында ол көп ұзамай жергілікті радиода әңгіме айтуға екі сағаттық уақыт алды. Бағдарлама соңғы туындысының атымен аталғанмен, көбінесе «Обаке файлдары» негізінде құрылған еді, онда тұрғындармен және гавайи аңыздары бойынша сарапшылармен зерттеулер мен сұхбаттасулар, сондай-ақ шетелдегі және АҚШ-тың басқа аймақтарындағы аңыздар талқыланды. Бағдарламаның соңғы жарты сағаты «Тауық терісі» стиліндегі әңгімелерге арналды, көбінесе жергілікті дауыстау актерлері немесе бағдарлама қызметкерлері рөлдерде ойнады. Бағдарламаның көп бөлігі сценарий бойынша болғанымен, кейбір сәттерінде спонтандылық орын алды. 1981 жылы өткен эфирде Грант 19 мамыр 1959 жылы «Honolulu Advertiser» газетінде жарияланған, Гавайиде мужина көрілгені туралы хабарды қамыт деп есептеді. Бұл мақалада «Advertiser» газетінің тілшісі Боб Краусс Кахаладағы «Waialae Drive In» кинотеатрында әйелдің жапон мифологиялық жаратылысын кездестіргенін жазды. Бір тыңдаушы дереу қоңырау шалып, өзін мақаладағы куәгер ретінде таныстырды. Ол оқиға туралы толыққанды мәлімет берді, соның ішінде бұрын хабарланбаған, мужинаның шашы қызыл болғаны туралы да айтты. Арадан жылдар өткен соң, Грант өзі Гавайидегі басқа да мужиналарды көру туралы хабарлады, Эва жағалауынан Хилоға дейін. Радиодағы жұмысынан өзге, ол кейде Гавайи аңыздары бойынша ұлттық қоғамдық радиоға мәдени сарапшы ретінде хабарлап тұратын.

Басқа жұмыстар

Грант өзінің "Обаке файлдарынан" басқа, Гавайи, оның географиясы және мәдениеті туралы көптеген кітаптар жазды, мысалы, Оаху және Үлкен аралға арналған "From Skies of Paradise" сериясы; Вайкикидің өткен шақтары, атақты Гонолулу ауданының тарихына арналған кітап; Макдугалдың Гонолулу құпиялары, 1930-шы және 1940-шы жылдардағы Оахудағы оқиғаларға негізделген детективтік әңгімелер жинағы, олардың барлығында қатал Гонолулу жеке тергеушісі Артур Макдугал басты рөлде; және "Onipa'a: Гавай ұлты тарихындағы бес күн", Гавай корольдығының тарихына арналған кітап. Ол сонымен қатар Гавайиде туған ғарышкер Эллисон Онизуканың өмірбаянын бірлесіп жазды.

Кейінгі жылдар

2000 жылы Грант Гонолулудың Моилили ауданында "The Haunt" деп аталатын кафе ашты. Кафеде "Б" классындағы фильмдерге қатысты естеліктер, фольклор мен мифология кітаптары, сондай-ақ оккультизмнен комикстерге дейінгі әртүрлі заттар жинақталған. Бұл орын "шығармашыл және ерекше" адамдарға арналған үй ретінде құрылған. 2003 жылдың 19 маусымында ол рактан қайтыс болды. Оның денесі өртеліп, күлі Оаху аралының батыс шетіндегі Каена-Пойнтқа шашылды. Кейбіреулер бұл Грант үшін ең лайықты соңғы демалыс орны дейді, себебі гавай мифологиясында Каена-Пойнт тірілер мен өлгендер әлемінің арасындағы көпір ретінде бейнеленеді.

Марапаттар

1979 жылы Азиялық американдықтар және Гавайи тарихын зерттеудегі еңбегі үшін ол Гавайи университетінің (UH) Регенттер кеңесінің оқытудағы үздік нәтижелер медалімен марапатталды. 1995 жылы Гонолулу қалалық кеңесі оны Гавайидің көпмәдениеттіліктің тірі қазынасы ретінде құрметтеді.