Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Борово (, Boró, Worow), сондай-ақ Борово Село (;; оны Борово Населье маңындағы елді мекеннен ажырату үшін, ол 1980 жылға дейін Борово кадастрлық муниципалитетінің бір бөлігі болды), – Хорватияның шығыс бөлігіндегі Вуковар-Сырмия округінің ауылы және муниципалитеті. Дунай өзенінің жағасында орналасқан, оның шекарасы Сербиямен және Бач муниципалитетімен қарама-қарсы жағында орналасқан. Боровоның тарихи дамуы Дунаймен тығыз байланысты, ол аймақтағы маңызды өнеркәсіптік орталық ретінде дамуында маңызды рөл атқарды. "Борово" топонимінің этимологиялық шығуы серб-хорват тіліндегі "бор" сөзінен басталады, ол "қайын" дегенді білдіреді. Борово өздігінен муниципалитет ретінде жұмыс істегеніне қарамастан, көршілес Вуковар қаласымен тығыз байланысты. Екі елді мекен физикалық тұрғыдан байланысқан, Борово Вуковардың серіктес қаласы ретінде танылады. Борово Хорватиядағы ең көп халқы бар елді мекен болып табылады, онда тұрғындардың көп бөлігі Хорватия сербтері. Оның серб қауымы округтегі екінші ірі серб қауымы болып саналады, Вуковардағы серб қауымынан кейін. 1990 жылдардың басында Борово Хорватия Социалистік Республикасындағы ұлтаралық шиеленістердің күшеюіне тап болды. Бұл тұрақсыз жағдай 1991 жылғы Борово Село шайқасында, Хорватия Тәуелсіздік соғысы деп аталған қақтығыстың алғашқы қарулы шайқастарының біріне әкелді. Борово 1995 жылға дейін Серб Крайина Республикасының өзі жариялаған прото-мемлекетінің құрамындағы, өзін-өзі жариялаған және мойындалмаған Шығыс Славония, Баранья және Батыс Сырмия АО-ның бөлігі болды. Соғыс аяқталғаннан және UNTAES кезеңінен кейін Борово 1995 жылғы Ердут келісіміне сәйкес, аймақтағы серб азшылығының мәдени автономиясының консультативтік органы болып табылатын Бірлескен муниципалитеттер кеңесіне өкілдерін сайлайтын муниципалитеттердің бірі болып табылады.
Borovo (, Boró, Worow), also known as Borovo Selo (; ; to distinguish it from Borovo Naselje suburb which up until 1980 was also a part of the Borovo cadastral municipality), is a village and a municipality in Vukovar Syrmia County in eastern part of Croatia. Situated on the banks of the Danube river, it shares its border with Serbia and the municipality of Bač on the opposite side. The historical development of Borovo is intricately linked with the Danube, which has played a pivotal role in its development as a notable industrial hub in the region. The etymological genesis of the toponym "Borovo" stems from the Serbo Croatian word "bor" which signifies "pines." Despite functioning independently as a municipality in its own right, Borovo is closely related with the neighbouring town of Vukovar. The two are physically connected with Borovo effectively functions as a satellite town of Vukovar. Borovo stands as the most populous settlement in Croatia where the majority of residents are Serbs of Croatia. It's Serb community also ranks as the second largest Serbian community in the county, coming after the Serbian community in Vukovar itself. During the early 1990s, Borovo was affected by escalating interethnic tensions in the Socialist Republic of Croatia. This volatile atmosphere culminated in the 1991 Battle of Borovo Selo, one of the first armed clashes in the conflict which became known as the Croatian War of Independence. Borovo became a part of the self proclaimed unrecognized SAO Eastern Slavonia, Baranja and Western Syrmia within the self declared proto state Republic of Serbian Krajina until 1995. Since the end of the war and the UNTAES transition, Borovo is one of the municipalities which according to the 1995 Erdut Agreement elect its representatives to the Joint Council of Municipalities, a consultative body of Serb minority's cultural autonomy in the region.
География
Муниципалитет Дунай өзенінің жағасында орналасқан, бұл Еуропадағы екінші ең ұзын өзен. Муниципалитеттің жалпы ауданы бар. Муниципалитет аумағы Паннония жазығында орналасқандықтан, толығымен дерлік тегіс және ауыл шаруашылығы өнімдерін өндіруге қолайлы, құнарлы қара топырақтан тұрады. Сол кезде ауыл қазіргі орнынан солтүстікке қарай орналасқан. 1540 жылы Боровоға Жоғарғы Дрина және Полимиеден келген сербтер қоныстанды. Сол кезде Борово тарихында үшінші рет муниципалитет мәртебесіне ие болды. Ол Югославия жұмысшыларының өзін-өзі басқару жүйесі арқылы жұмысшылар толық басқаратын мемлекеттік кәсіпорын болды. 1991 жылғы 25 маусымда, Хорватия Социалистік Республикасы Югославиядан шығуын жариялаған күні, Сербияның өзін-өзі басқаратын аймағы (ССО) – Шығыс Славония, Баранья және Батыс Сырмия құрылды. 1992 жылы бұл облыс Серб Крайина Республикасына қосылды. Серб Крайина Республикасы құлағаннан кейін, Шығыс Славония, Баранья және Батыс Сырмия қысқа мерзімге сербтердің параллель құрылымы ретінде қалды. Ердут келісімінен кейін, аумақ БҰҰ бейбітшілік сақтау миссиясы UNTAES аясында Хорватияға қайта қосылды. 1997 жылғы 22 мамырда Борово муниципалитеті төртінші рет құрылды. Шығыс Хорватиядағы халықтың қартаюы, Хорватияның Тәуелсіздік соғысының салдары және Хорватияның Еуропалық Одаққа қосылғаннан кейінгі эмиграция халықтың азаюына себеп болды, нәтижесінде 2021 жылғы халық санағы бойынша муниципалитет халқы 3555 адамды құрады.
The municipality is located on the Danube river, the second longest European river. The municipality has a total area of The territory of the municipality is almost completely flat as it is located in Pannonian Plain, and it consist of fertile black soil adequate for the agricultural production of crops. At that time village was centered more to the north from its present day location. Around 1540 Borovo was populated by Serbs who originated from the upper Drina and Polimlje. In that time Borovo became municipality for the third time in its history. While being state owned factory managed entirely by its employees through the Yugoslav workers' self management system. On June 25, 1991, at the same day as the Socialist Republic of Croatia declared its withdrawal from Yugoslavia, a self proclaimed Serbian Autonomous Oblast SAO Eastern Slavonia, Baranja and Western Syrmia was established. In 1992, the oblast joined the breakaway Republic of Serbian Krajina. After the fall of Republic of Serbian Krajina rump Eastern Slavonia, Baranja and Western Syrmia remained as a short lived Serb parallel entity. After the Erdut Agreement, the territory was reintegrated into Croatia within UN peacekeeping mission UNTAES. On 22 of May 1997 Borovo Municipality was established for a fourth time. With pronounced issue of population decline in eastern Croatia caused by population ageing, effects of the Croatian War of Independence and emigration after the accession of Croatia to the European Union, the population of the municipality dropped to 3,555 residents at the time of 2021 census.
Басқа тілдер
Тек хорват және серб тілдері ғана ресми мәртебеге ие болса да, тарихи тұрғыдан басқа тілдер де осы аймақта маңызды болған, соның ішінде кейбіреулері бүгінге дейін шектеулі қолданыста сақталып келеді. Соғыс аралық жылдары өнеркәсіп дамыған кезде Борово Населе жаңа шағын қаласы Чехословакиядан келген жаңа тұрғындарды қызықтырды. 1941 жылдан бастап және Югославиядағы Екінші дүниежүзілік соғыс кезеңінде, жергілікті фабриканың апталық басылымы "Ново Борово" неміс тілінде "Kamerad. Pressedienst der Deutschen Gefolgschaft der Borovoer Batawerke" ("Камерад. Борово Бата заводтарының неміс серіктестігінің баспасөз қызметі") деген бөлімді жариялады. 2020 жылдан бастап неміс тілі жергілікті бастауыш мектепте 4-сынып оқушыларына арналған факультативтік курс ретінде ұсынылады. Бороводағы жергілікті православие шіркеуінде шіркеу славян тілі кейде діни қызметтерде қолданылады.
While only Croatian and Serbian enjoy official status, other languages were historically present and important in the region with some of them remaining in limited use up to the present day. With the development of industry in the interwar years the new Borovo Naselje suburb attracted newcomers from Czechoslovakia. Beginning in 1941 and during the World War II in Yugoslavia the Novo Borovo, a local factory weekly, published a section in German language called "Kamerad. Pressedienst der Deutschen Gefolgschaft der Borovoer Batawerke". As of 2020 German language is offered as an elective 4 8th grade course in the local elementary school. Church Slavonic language is occasionally used as a liturgical language in the local Eastern Orthodox church in Borovo.
Қалалық әкімдіктер кеңесі
Борово муниципалитеті – Ердут келісімі негізінде құрылған, Шығыс Хорватиядағы серб этникалық қауымдастығының ерекше муниципалитеттер кеңесі болып табылатын, бірлескен муниципалитеттер кеңесінің жеті серб көпшілігі муниципалитеттерінің бірі. Муниципалитет халқының көп бөлігі сербтерден тұрғандықтан, бірлескен муниципалитеттер кеңесінің ассамблеясында 2 делегат кеңесшімен өкілдік етеді, бұл Шығыс Хорватиядағы серб азшылық муниципалитеттерінен екі есе көп.
The Municipality of Borovo is one of seven Serb majority member municipalities within the Joint Council of Municipalities, inter municipal sui generis organization of ethnic Serb community in eastern Croatia established on the basis of Erdut Agreement. As Serb community constitute majority of the population of the municipality it is represented by 2 delegated Councillors at the Assembly of the Joint Council of Municipalities, double the number of Councilors to the number from Serb minority municipalities in Eastern Croatia.
Муниципальдік үкімет
Муниципалитет құрамына 15 өкіл кіреді. Сайлау тізімінен 5% -дан астам дауыс жинаған мүшелермен құрам толықтырылады. Хорватияның тәуелсіздігінен және 1998 жылы аймақтың қайта интеграциялануынан бері муниципалитеттегі басым партия – Тәуелсіз Серб Демократиялық партиясы. 2017 жылғы Хорватияның жергілікті сайлауына 4079 сайлаушының 1475-і, яғни 36,16% қатысып, дауыстардың 93,69% жарамды деп танылды. 93,42% және 1378 дауыспен Тәуелсіз Серб Демократиялық партиясынан Зоран Бачанович муниципалитет мэрі болып сайланды. 2023 жылғы Хорватияның ұлттық азшылықтар кеңестері мен өкілдерінің сайлауында Хорватия сербтері Борово муниципалитетінің 10 азшылық кеңесінің мүшелерін сайлауға қажетті заңдық талаптарды орындады.
The municipality assembly is composed of 15 representatives. Assembly filled in by members of the electoral lists that win more than 5% of votes. Dominant party in the municipality since the independence of Croatia and the reintegration of the region in 1998 is Independent Democratic Serb Party. 1,475, or 36.16%, out of 4,079 voters participated in 2017 Croatian local elections with 93.69% valid votes. With 93.42% and 1,378 votes, Zoran Baćanović from Independent Democratic Serb Party was elected as municipality major. At the 2023 Croatian national minorities councils and representatives elections Serbs of Croatia fulfilled legal requirements to elect 10 members minority councils of the Borovo Municipality.
Экономика
Борово – Хорватия үкіметінің статистикалық түрғыдан ерекше мемлекеттік қамқорлықтың бірінші санатты аймағы ретінде жіктелетін дамымаған муниципалитет. Хорватияның Тәуелсіздік соғысы және социалистік экономикалық жүйеден капитализмге өту Борово муниципалитетінде деиндустриализацияға алып келді. Халықтың көп бөлігі ауыл шаруашылығында жұмыс істеуге көшті, ал қалғандары шағын жеке бизнестер ашты.
Borovo is underdeveloped municipality which is statistically classified as the First Category Area of Special State Concern by the Government of Croatia. Croatian War of Independence and transformation from socialist economic system into capitalism lead to deindustrialization in the Borovo municipality. Huge part of the population reoriented themselves to the work in agriculture while the smaller section started small private businesses.