Кіріспе

Ескі Абердин – Шотландиядағы Абердиннің бір бөлігі. Ескі Абердин бастапқыда дербес қалашық болған, ол 1489 жылдың 26 желтоқсанында барондық қалашық мәртебесіне ие болды. 1891 жылы Парламент заңымен жақын орналасқан Абердинге қосылды. Ол қауымдық кеңес аумағы мәртебесін сақтап тұр. Қаланың ұраны – "concordia res parvae crescunt" ("үйлесім арқылы шағын нәрселер өседі").

Орналасқан жері

Абердин қаласының солтүстігінде орналасқан Ескі Абердин ұзақ жылдар бойы қаланың шетіндегі оқшауланған аймақ болып келді, оның солтүстігінде Дон өзені, Ситон паркі және кішкентай Бриг о’ Балгоуни шағын ауылы орналасқан. Алайда, 1960 жылдардан бастап, және 1970 жылдардағы Солтүстік теңіз мұнайының өркендеуінен кейін, тұрғын үйлер салу арқасында аймақ қоршалды, әсіресе жақын орналасқан Тиллидрон құрылысының әсерінен.

Тарих

Ескі Абердин орта ғасырдың соңынан бері маңызды саяси, діни және мәдени орталық болды. Ол негізінен саудалық қала болған Жаңа Абердиннен ерекшеленді және 1891 жылға дейін екі жеке қала болып қала берді. 1630 жылдары Келісімшілер Абердин дәрігерлеріне қарсы Мучолс қамалында жиын өткізіп, дәрігерлер тарапынан жарық көрген бірқатар хаттарға жауап берді. Осылайша, Епископтар соғысының бірінші шайқасына жол ашылды. Уильям Кит, 7-ші граф Маришал және Монтроз маркизі 9000 сарбаздан тұратын Келісімшілер армиясын Каузи Маунт жолымен Ди көпіріндегі күштерге шабуылдап, тиімді түрде Ескі Абердинді бақылауға алды.

Табиғаты және жерді пайдалану

Ескі қаланың орталық бөлігі тарихи ғимараттарға толы, олардың кейбіреуі орта ғасырларға дейін жетеді, ал көптегені жергілікті кең таралған сұр граниттен 17-19 ғасырларда салынған. Кейінгі ғимараттардың ерекшелігі – қолмен жасалған кірпіштерді қабырғаларды, жоғары бақша қабырғаларын және басқаларын салу үшін пайдалану. Бұл кірпіштерді қолдану Шотландияда 19 ғасырдың соңына дейін сирек кездесетін. Көптеген көшелерде тас плиткалар сақталған. Сонымен қатар, 20 ғасырдың соңында салынған бірнеше университет ғимараттары бар. Ескі Абердин – Абердин университетінің негізгі кампусы. Тұрғын үйлер мен коммерциялық ғимараттар да бар, бірақ олардың көпшілігі университетке немесе университет қызметкерлері мен студенттеріне тиесілі. Аймақта сонымен қатар шағын полиция бөлімі, паб, нан пісірушілік және бұрынғы почта бөлімі де бар. Университеттің солтүстігінде Сент-Махар соборы орналасқан, оның ортағасырлық шіркеу ғимараттары 1495 жылы университет келгенге дейін Ескі Абердиннің бастапқы бөлігін құрады. Ескі Абердиндегі маңызды тарихи ғимараттар: 15 ғасырдың соңында салынған Король колледжінің капелласы, ашық «тақы» мұнаралары бар Шотландиядағы екі сақталған ортағасырлық шіркеудің бірі, және Шотландиядағы кез келген ғимараттағы ортағасырлық ағаш оюлардың ең үлкен жинағына ие; Сент-Махар соборы; жақында қайта жаңартылған Ескі қала үйі (18 ғасырдың басы); және Бриг о’ Балгоуни (14 ғасыр), қазір жаяу өтетін аймаққа айналдырылған, және ол Шотландиядағы ең көне сақталған көпір атағына таласады.

Басқару

Ескі Абердин қазір Абердин қалалық кеңесінің аумағына толық енген, оның жергілікті билігі Абердин қалалық кеңесі болып табылады. Ескі Абердин қала ішіндегі қоғамдық кеңес аумағы мәртебесін сақтайды. Абердин қалалық кеңесіне өтетін сайлауларда Ескі Абердин «Тиллидрон/Ситон/Ескі Абердин» сайлау округінің құрамына кіреді, ол үш кеңесшіні сайлайды. Қазіргі таңдағы кеңесшілер – Джим Нобл, Алекс Маклелан (екісі де SNP) және Росс Грант (Labour).

Ұлыбритания Парламентіне өтетін сайлауларда Ескі Абердин Солтүстік Абердин сайлау округінің бір бөлігін құрайды. Қазіргі уақытта Солтүстік Абердин округінің Парламент депутаты – Кирсти Блэкман. Шотландия Парламентіне өтетін сайлауларда ол Абердин орталық сайлау округінің құрамында округ депутатын сайлайды. Қазіргі Абердин орталық округінің Шотландия Парламенті депутаты – Кевин Стюарт.

Король колледжі мен Ескі Абердин кампусы

Король колледжінің әйгілі және танымал ғимараттары, Ескі Абердиннің ең ірі құрылыстары болып саналады. Колледж қазір Абердин университетінің кеңейтілген Олд-Абердин кампусымен қоршалған, ал Маришал колледжінің маңызы төмендегеннен бері, ол университет үшін басты орталыққа айналды. Аймақта екі мұражай орналасқан: Университеттің қорындағы ауыспалы көрмелерді ұсынатын Король мұражайы және Университетке тиесілі табиғат тарихы коллекциясын сақтайтын Зоология мұражайы.

Ескі қала үйі

Ескі қала үйі 1789 жылы салынған Бёргтың жергілікті басқару органының алғашқы орны болды. Бұл үй бастапқыда Ескі Абердиндегі сауда орталығы болып табылды (сауда орындарына арналған кеңістік үшін көшенің кеңейтілгені әлі де көрініп тұр), ал меркет айқышы (басы кеш ортағасырлық, тірегі жақында салынған) оның алдында орналасқан. Ғимарат граниттен тұрғызылған, тартымды, бірақ әдемі ерте грузин стилінде салынған, ал қасбетінің үстінде әсем купол бар. Университет бұл ғимаратты соңғы жылдары сатып алып, 2005 жылы жаңартқан. Ескі қала үйінде қазір Король мұражайы қызмет етеді.

Махар шіркеуі

Сент-Махар соборы – Абердиннің бас шіркеуі және Реформациядан кейін Шотландия шіркеуінің басқаруында.

Крюксшенк ботаникалық бақтары

Крюксшенк ботаникалық бағы Абердин университетіне сыйға берілді және 1898 жылы ашылды. Бақтар кең аумақта орналасқан және жұртшылыққа тегін қолжетімді.

Поуи қақпалары

Король колледжінің оңтүстігінде, және Хай-стриттің ар жағында Повис қақпалары орналасқан – бұл Таяу Шығыс ықпалын көрсететін, "минарет" мұнаралары бар әсерлі және күшті арка. Олар 1834 жылы Повис иесі, Хью Фрейзер Лесли салған, бұл жерде бұрын оның меншігі болған иелік орналасқан. Фрейзер Леслинің гербі арканың бет жағында көрінеді, ал арт жағында үш қара нәсілді адамның бейнесі бар қалқан орналасқан – бұл отбасының Ямайкадағы құлдарына бостандық беруімен байланысты (немесе Лесли отбасының мүшесі мен Скотстоунның Моир отбасы мүшесі арасындағы некеге арналған гербтердің жиынтығы болуы мүмкін). Қазіргі кезде бұл кіреберіс Университеттің Кромби Джонстон және Кинг аспирантуралық жатақханаларына жетелейді.

Ситон саябағы

Ескі Абердиннің солтүстік шекарасында Ситон паркі жатыр, қаланың ең ірі ашық кеңістіктерінің бірі. Парк Дон өзенінің жағасында орналасқан. Оның ауданы жиырма жеті гектарды құрайды және 1947 жылы қала халқының пайдалануы үшін сатып алынған.