Кіріспе

Мануэль Азнар Зубигарай (Эксалар, Наварра, Испания, 1893 – Мадрид, Испания, 1975) Франко режимі кезінде дипломат қызметін атқарды және Испанияда 20 ғасырдың ең белгілі журналистерінің бірі болды.

Өмірбаян

Ол сол кездегі ең маңызды испан газеттерінің бірі, мысалы, El Sol (Мадрид) және La Vanguardia Española газеттерінің директоры болды, соңғысы Франко режимі кезінде жарық көрді. Ол өзінің досы, Вильяр-дель-Таджо графы Мануэль Халконмен бірге көптеген әдеби жобаларға қатысты. Сонымен қатар, ол EFE ақпарат агенттігінің директоры және негізін қалаушылардың бірі, Мадрид журналистер қауымдастығының президенті, Америка Құрама Штаттарында өкілетті министр, БҰҰ-да Испанияның, Марокконың және Аргентина мен Доминикан Республикасы сияқты Латын Америкасы елдерінің елшісі қызметін атқарды. Дипломатиялық және журналистік мансабынан басқа, Хуан Лладо и Санчес Бланкомен жақын достығының арқасында, ол Banco Urquijo (қазіргі Banco Sabadell Urquijo) басқаруында жұмыс істеді, досының президенттігі кезінде банк басшысы болды. Ол Хендайда Мария де лас Мерседес Гомес Аседо и Вильянуэваға (футболшы Доминго Аседоның қарындасы) үйленді және бес ұлы болды. Оның немересі Хосе Мария Азнар 1996 және 2004 жылдар аралығында Испанияның премьер-министрі болды. Жастығында ол баск ұлтшылдығының жақтаушысы болды, «La Tradición Navarra» радикалды газетіне үн қосты және «Euzkadi» (күнделікті) газетінің редакторы болды. 1914 жылы ол «El jardín del mayorazgo» атты пьесасын сахналады, ол қазір қолжетімді емес, ал оның қарсыласы Индалесио Прието оны испанға қарсы деп сипаттады. Азнар Зубигарай 1916 жылы Баск ұлтшыл партиясына қосылды, кейін ол партияны басып алған радикалды тезисті ешқашан қолдамағанын айтты. 1914 жылдан бастап ол Бірінші дүниежүзілік соғыстың майданынан хабарлар жіберіп, «El Sol» газетінің бас редакторы лауазымын иеленді. Директор болып жұмыс істеген кезінде ол Фернандо де лос Риос, Америко Кастро, Рамон Бастерра, Рамон Дж. Сендер, Мигель де Унамуно және Азорин сияқты замандастарының ең беделді зиялыларын жұмысқа алды. 22 жасында ол Испанияның ең маңызды газеттерінің біріне жетекшілік етті және оның Испаниядағы ең жақсы жалақы алатын журналист екендігі туралы әңгімелер тарады. 1922 жылы ол отбасымен Кубаға кетіп, онда Мануэль Азнар Зубигарай бірнеше жергілікті газеттерде жұмыс істеді. Ол «El Diario de la Marina» және «El País» газеттеріне жетекшілік етті, екінші испан республикасы жарияланғаннан кейін (1931) оралды. Дегенмен, ол Латын Америкасымен байланысын сақтап, Кубаның «Diario de la Marina» және Аргентинаның «La Nación» газеттерінің Мадридтегі тілшісі болды. Оның «Cuba, lecciones de una derrota» атты мақаласы жылдың ең үздік мақаласы үшін испандық «Premio Juan Palomo» сыйлығына ие болды. Республикалық кезеңде ол құрылтайшылардың бірі болды және Мигель Маура сияқты консервативті саясаткерлерді қолдады, кейін Портела Вальладарестің орталықтық Демократиялық орталық партиясына өтті. Осы орталық партиямен ол Испания парламентіне сайлануға тырысты, бірақ сәтті болмады. 1936 жылы Испанияда азамат соғысы басталған кезде Азнар Зубигарай Бургосқа кетіп, франкистік армия мен Фалангаға қызметін ұсынды. Либералды және жаңарушы «El Sol» газетін басқарғаны оған қиындықтар туғызды, соғыстың екі тарапы да оны өлім жазасына кесті. Соғыс кезінде ол негізгі әскери оқиғалардың хроникаларын жазуға үлкен үлес қосты. 1940-1943 жылдары Азнар өзінің ең маңызды еңбектерін жазды: «Historia militar de la Guerra de España (1936–1939)» («Испания соғысының әскери тарихы») және «Historia de la Cruzada» («Крест жорығының тарихы»). 1964-1967 жылдары ол Испанияның Біріккен Ұлттар Ұйымындағы елшісі болды. Ол Мароккода, Аргентинада және Доминикан Республикасында да қызмет атқарды. Ол көптеген испандық және халықаралық сыйлықтарға ие болды. Оның халықаралық сыйлықтарының көпшілігі Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде одақтастарға жақтас көзқарастарынан туындады. Ұлыбритания, Нидерланды және Франция оны азаматтық ордендерінің рыцары етіп құрметтеді. Сонымен қатар, Сирия оны өзінің «Құрмет ордені» кавалері деп атады. Испания оны елдегі ең маңызды азаматтық награда – Карл III орденінің кавалері және басқа да азаматтық және әскери наградалармен марапаттады. «El País» газетінің директоры Хуан Луис Себриан Мануэль Азнардың маңыздылығын атап өтіп, оның демократияны нығайту және қалпына келтіру үшін журналистиканың маңыздылығын алға тартқанын айтты. Ол әлі де Испанияда сыншылармен, мысалы, Грегорио Моран, баск ұлтшылы Иняки Анасагасти немесе оның социалистік қарсыласы Индалесио Прието, сондай-ақ Родас графы, адвокат Антонио Гарригес Диас Кабанате, Араб лигасы және Мануэль Фрага сияқты қолдаушылармен даулы тұлға болып қала береді, олар оны қайтыс болғанда ұлы дипломат және журналист деп мақтады.