Кіріспе

Шығыс Германияның спринтер Марлиз Гёр (Оэлснер, 1958 жылдың 21 наурызында Гера қаласында туған) – Шығыс Германияның бұрынғы жеңіл атлетика спортымен айналысушысы, 1983 жылғы алғашқы Әлем чемпионатында 100 метрлік жүгіруде жеңіс одіс алған спортшы. Ол он екі жыл қатарынан 100 метрлік жүгірудегі әлемдік рейтингіде алғашқы ондыққа кірді, соның алтысында бірінші орынды иеленді. Осы кезеңде ол көптеген халықаралық жарыстарда спринтер ретінде көптеген медальдар жеңіп алды және бірнеше әлемдік рекордтарды жаңартты.

1970-ші жылдар

Өзінің қыздық аты Оэлснермен жарысқан Марлиз 1975 жылы Афиныде өткен Еуропа жасөспірімдер чемпионатында 100 метрлік жүгіруде екінші орын алды. Келесі жылы, 1976 жылғы Монреаль Олимпиадасында, ол 100 метрлік жүгірудің финалына ілігіп, сегізінші орынды иеленді, бірақ Шығыс Германияның жеңімпаз 4 x 100 метрлік эстафета командасының құрамында алғашқы Олимпиада алтын медалін жеңіп алды. Оның өркендеген жылы 1977 жыл болды, ол Дрездендегі Шығыс Германия чемпионатында 100 метрлік жүгіруде 10.88 секундтық әлемдік рекордтық уақытпен жеңіске жетті. Бұл тарихи көрсеткіш әйелдің электронды тіркеумен 11 секундтан төмен жүгіруінің тұңғыш реті болды. Сол жылы ол Дюссельдорфта өткен бірінші Әлем кубогында 100 метрлік жүгіруде жеңіп алды, сондай-ақ эстафетада күміс жүлде иегері атанды. Оның жүгіру стилі ерекше болды, оны салыстырмалы түрде қысқа және жиі қадамдары үшін "тігін машинасы" (немесе "стаккато") деп атады. Марлиз 1978 жылы да үстемдік танытты, енді күйеуінің аты Гёрмен жарысқа түсті. Ол сол жылы Прагада өткен Еуропа чемпионатында 100 метрлік жүгіруде алтын медальді жеңіп алды, ал 200 метрлік жүгіруде Людмила Кондратьева (КСРО) оны бір мыңнан бір секундқа басып өтті. 1979 жылы Монреальдегі Әлем кубогында ол 100 метрлік жүгіруде Эвелин Эшфордтан (АҚШ) екінші орынға түсіп, бәсекелестікке бастау берді.

1980 жылдар

1980 жылдың басында Гёр Олимпиадалық 100 м жүгіруде басты үміткер ретінде өзін көрсетті. Мамыр айында екі апта ішінде ол Потсдамда 10.98 секунд, содан кейін Йенада 11.00 секунд, ал Дрезденде 10.93 секунд көрсетті. Бұл нәтижелер оның 10.88 секундтық әлемдік рекордынан кейін екінші орында тұрғанын көрсетті. Мәскеу Олимпиадасында Гёрдің басты қарсыласы Людмила Кондратьева (КСРО) болды, ол 1978 жылғы Еуропа чемпионатында Гёрді 200 метрде жеңген еді. Гёр финалда нашар старт алды және Кондратьева оны аз айырмамен басып өтті. Кондратьева финиш сызығына жақын соңғы күшпен шабуылдап, алтын медальді жеңіп алды, бұл көрсеткіш бір секундтың жүзден бір бөлігімен айқындалды. Алты күннен кейін Гёр 4x100 м эстафетасының финалында өнер көрсетіп, команданы жеңіске жеткізді. Команда 41.60 секундтық әлемдік рекордты орнатып, алтын медальді жеңіп алды. Гёр 1981 жылғы маусымды сәтті бастады, Загребте өткен Еуропа кубогында 100 метрлік жүгіруде үшінші рет жеңіске жетті (11.17 секунд). Алайда, Римде өткен Әлем кубогында Гёр алтын медальді жеңіп ала алмады, оны Эвелин Эшфорд және Ұлыбританиядан келген Кэти Смолвуд басып өтті. Келесі жылы, 1982 жылы Афиныда өткен Еуропа чемпионатында Гёр 11.01 секунд көрсетіп жеңіске жетті және титулды қорғаған алғашқы әйел атанды. Гёр мен Эшфорд арасындағы бәсекелестік 1983 жылы жанданды, екеуі де әлемдік рекордты жаңартты. Біріншіден, Гёр Шығыс Берлинде өткен Олимпиада күнінде 10.81 секунд көрсетіп, өзінің бұрынғы әлемдік рекордын жаңартты. Алайда, бұл рекорд бір айдан аспады, себебі Эшфорд 10.79 секунд көрсетіп оны жаңартты. Екі спортшы да Хельсинкиде өткен алғашқы Әлем чемпионатында жақсы көрсеткіштерді көрсетті. Гёр және Эшфорд әрқайсысы жартылай финалда жеңіске жетті. Алайда, финалда Ашфорд жарыс барысында тізесін жарақаттағандықтан, жарыс күтілгендей өтпеді. Гёр 10.97 секунд көрсетіп, отандасы Марита Кохтан басып өтіп алтын медальді жеңіп алды, сондай-ақ 4x100 м эстафетасында екінші алтын медальді жеңіп алды. Марлиз Гёр мен Эвелин Эшфорд 1984 жылы 100 метрлік жүгіруде үстемдіктерін сақтап, маусымдағы ең жылдам 10 нәтижені екеуі де көрсетті. Алайда, Гёр сол жылы Лос-Анджелесте өткен Олимпиада ойындарына қатыса алмады, себебі Шығыс блогы елдері олимпиаданы бойкоттады. Эшфорд қарсылассыз алтын медальді жеңіп алды. Эшфордтың 10.97 секундтық көрсеткіші Олимпиада ойындарында әйелдердің 11 секундтан төмен нәтиже көрсетуінің алғашқы жағдайы болды. Олар Цюрихте кездесті, онда Эшфорд 10.76 секундтық жаңа әлемдік рекорд орнатып жеңіске жетті, ал Гёр 10.84 секунд көрсетті. 1986 жылы Гёр Штутгартта өткен Еуропа чемпионатында 100 метрлік титулын сақтап қалуға бағытталды. Ол 10.91 секунд көрсетіп, өзінің титулын қорғады және 100 метрлік жүгіруде үш рет жеңіске жеткен алғашқы әйел атанды. Содан кейін ол 4x100 м эстафетасында екінші алтын медальді жеңіп алды. 1986 жылдың қазанында ол спорттағы жетістіктері үшін алтын түсті Халықтар достығы жұлдызымен марапатталды. Гёрдің ірі халықаралық чемпионаттардағы соңғы екі қатысуы 1987 жылы Римде өткен жеңіл атлетикадан әлем чемпионатында және 1988 жылы Сеулде өткен Олимпиада ойындарында болды. Римде 100 метрлік жүгірудің жартылай финалында одан әрі өте алмады, бірақ 4x100 м эстафетасында күміс медальді жеңіп алды. Олимпиадада ол 100 метрлік жүгірудің жартылай финалында тағы да тоқтады, бірақ эстафетада тағы да күміс медальді жеңіп алды. АҚШ командасының ойыншысы Эшфорд үш метрлік қашықтықты өтеді және Гёрден бір метрге басып өтіп жеңіске жетті.

Әлемдік рекордтар

ОқиғаУақытКүні1100 м10.881 шілде 197724 X 100 м эстафета41.85 13 шілде 198034 X 100 м эстафета41.601 тамыз 19804100 м10.889 шілде 19825100 м10.818 маусым 198364 X 100 м эстафета41.5331 шілде 198374 X 100 м эстафета41.376 қазан 1985