Яғбе'у Сейон: Эфиопия императоры және тақ үшін күрес

Кіріспе

1285 - 1294 жылдар аралығында Эфиопия императоры Ягбеу Сейон (1294 жылы қайтыс болды), тақ аты Соломон, 18 маусым 1285 жылдан 1294 жылға дейін Эфиопия императоры болды және Соломон әулетінің мүшесі еді. Ол әкесі Екуно Амлақтың орнын басты.

Билік

Ягбеу Сейон өзінің билігінің соңғы жылдары әкесі Екуно Амлакпен бірге билік құрды, бұл оның мұрагерлігін жеңілдетті. Иясус Моаның Төрт Ізгі хабардағы Хаик көліндегі Истифанос монастырына киімдер мен ыдыстарды сыйға тарту туралы меморандумда бұл сыйлықтар Екуно Амлак пен оның ұлы Ягбеу Сейонның атына жазылған. Ол өзінің мұсылман көршілерімен өз патшалығының қарым-қатынасын жақсартуға тырысты; алайда, әкесі сияқты, ол Мысырдағы билікті эфиопиялық православие шіркеуінің абунасын немесе митрополитін тағайындауға көндіре алмады. Оның Мысыр сұлтанына жазған 689 жылғы Рамазан айындағы (б.з. 1289 жылдың аяғында) хатында Этьен Марк Кватремердің "Египет туралы географиялық және тарихи естеліктер" (Париж, 1811) еңбегінде ол сұлтандардың христиандарға жасаған әрекетіне наразылық білдіріп, өзінің мұсылман азаматтарын қорғағанын айтады. Марко Полоның айтуынша, 1288 жылы Эфиопияның "принцтерінің" бірі Иерусалимге қажылық сапарға шығуға ниеттенген, ол өзінің көптеген азаматтарының ісіне еліктеп, бұл жобадан бас тартты, бірақ оның орнына өзінің "епискобын" жіберді. Қайтып оралғанда, бұл епископты "Адем сұлтаны" ұстады, ол дін қызметкерін исламға айналдыруға тырысты; бұл іске қол жеткізе алмады, сол сұлтан оны босатудан бұрын епископты сүндеттеді. "Принц" Аденге аттанды, ал басқа екі мұсылман одақтастарының қолдауына қарамастан, сұлтан жеңіліп, оның астанасы қолға түсті. Бірқатар тарихшылар, соның ішінде Тримингем мен Панкхерст, билеушіні Ягбеу Сейонмен сәйкестендіреді. Оның билігі кезінде тағы бір оқиға - Императорлық тақты Ягбеу Сейоннан алуға тырысқан Икбене көтерілісі болды. Бұл қатер Ягбеудің өз сөздерімен Иясус Моаның Төрт Ізгі хабарында жазылған жазбасында жазылған: Мен, Ягба Сион, оның патшалық есімі Сүлеймен, Төрт Ізгі хабардың осы кітабын әшекейлеп, оны (Иерусалимдегі) Стефан шіркеуіне бердім. Содан кейін Икбене келді және менің тағымды тартып алмақшы болды. Бірақ мен оны жеңіп, Құдайымның құдіретімен жойдым. Тарихшылар Ягбеу Сейонның өлімінен кейін оның орынбасарлары кездескен жағдайға қатысты пікірлері екіге бөлінеді. ЦРУ операторы Пол Б. Хензе Ягбеу Сейонның қай ұлының патшалығын мұра ететініне шешім қабылдай алмай, әрқайсысы бір жыл бойы кезекпен билік ететінін айтты. Ал Таддесе Тамраттың жазбасында оның билігі кезінде оның ұлдарының әрқайсысы таққа отырған династиялық шатасулар орын алғаны жазылған.

Yagbe'u Seyon served as co ruler with his father Yekuno Amlak for the last few years of his reign, which eased his succession. A Memorandum in the Four Gospels of Iyasus Mo'a of a gift of vestments and utensils to Istifanos Monastery in Lake Hayq states these gifts were in the name of both Yekuno Amlak and his son Yagbe'u Seyon. He sought to improve the relations of his kingdom with his Muslim neighbors; however, like his father, he was unsuccessful in convincing the powers in Egypt to ordain an abuna or metropolitan for the Ethiopian Orthodox Church. A letter from him to the Sultan of Egypt, dated Ramadhan A. H. 689 (towards the end of AD 1289) is mentioned in Etienne Marc Quatremère's Mémoires géographiques et historiques sur l'Égypte sur quelques contrées voisines (Paris, 1811), where he protests the Sultan's treatment of his Christian subjects, stating that he was a protector of his own Muslim subjects. Marco Polo mentions that one of the "princes" of Ethiopia planned in 1288 to make a pilgrimage to Jerusalem, following the practice of a number of his subjects; he was dissuaded from this project, but sent his "bishop" in his place. On his return leg, this bishop was detained by the "Sultan of Adem", who attempted to convert the ecclesiastic to Islam; failing to do so, the sultan then had the bishop circumcised before releasing him. The "prince" then marched upon Aden, and despite support from two other Muslim allies, the sultan was defeated and his capital captured. A number of historians, including Trimingham and Pankhurst, identify the ruler with Yagbe'u Seyon. Another incident during his reign was the revolt of Yi'qebene, who attempted to take the Imperial throne from Yagbe'u Seyon. This threat is recorded in Yagbe'u's own words in a note he wrote in the Four Gospels of Iyasus Mo'a:
I, Yagba Siyon, whose regnal name is Solomon, adorned this book of the Four Gospels and gave it to (the church of St.) Stephen. After that, there came Yi' qäbänä and he wanted to take away my throne; but I defeated him and destroyed him with the power of Christ, my God. Historians are divided over the situation that his successors faced following Yagbe'u Seyon's death. The CIA operative Paul B. Henze repeats the tradition that Yagbe'u Seyon could not decide which of his sons should inherit his kingdom, and instructed that each would rule in turn for a year. Taddesse Tamrat, on the other hand, records that his reign was followed by dynastic confusion, during which each of his sons held the throne.