Кіріспе

Өсімдік түрі

Anadenanthera colubrina (вилька, хуилко, хуилка, вилко, вилка, курупай, курупау, цебил немесе ангико деп те аталады) – Оңтүстік Америкаға тән ағаш, yopo немесе Anadenanthera peregrina-ға жақын түр. Ол биікке дейін өседі, және сабағы өте тікенді болады. Аргентинада A. colubrina қыркүйектен желтоқсанға дейін гүлдейді, ал бұршақ қабықтары қыркүйектен шілдеге дейін піседі. Бразилияда A. colubrina-ға "жоғары басымдықпен" қорғау статусы берілген.

Номенклатура

Анаденантера колумбрина Оңтүстік Америкада көптеген атаулармен белгілі. Перуде ол вилька (сонымен қатар вилька, вилька және уилька деп те жазылады) деп аталады, бұл кечуа тілдерінде "қасиетті" дегенді білдіреді.

География

А. colubrina Аргентина, Боливия, Бразилия, Эквадор, Парагвай, Перу, Куба және Маврикийде таралған.

Табиғи өсіру шарттары

А. colubrina шамамен жылына 21 °C (70 °F) орташа температурада және шамамен жауын-шашынмен биіктікте өседі. Ол көбінесе өзендерге жақын, тасты төбелердің жақсы кеуілген топырағында өседі. Жақсы жағдайда жылына тез өседі. Өсімдік өсетін аймақтар көбінесе "саваннадан құрғақ жаңбырлы орманға" дейін ауысады. Гүлдеу тұқымдан кейін екі жылдың ішінде басталуы мүмкін.

Тағам

Қабығынан тәтті сусын жасалады.

Таннин

А. colubrina-ның танині жануарлар терісін өңдеуде өнеркәсіпте пайдаланылады. Тиуанаку тайпасы бұршақтарды тұмау ретінде қолданған деген сенім бар. Вичи шамандары вилканы hatáj деген атпен белсенді пайдаланғаны туралы хабарлар бар. 2013 және 2017 жылдар аралығында Перудің оңтүстігіндегі Куилкапампа қазбаларындағы археологиялық зерттеулерде Вари тайпасы вилка ағашының тұқымдарын қолданғаны және галлюциногенді препаратты чичамен, яғни моле ағашынан жасалған сырамен араластырғаны анықталды.

Дәстүрлі медицина

Ағаштың қабығы – дәрілік мақсатта қолданылатын ең көп таралған бөлігі. Археологиялық дәлелдер Anadenanthera colubrina бұршақтарының мыңдаған жылдар бойы галлюциноген ретінде қолданылғанын көрсетеді. Ең ерте нақты қолданылу дерегі Аргентинаның Хухуй провинциясының Пуна аймағының шетіндегі Хумауака шатқалындағы Инка Куевадан табылған пума сүйегінен жасалған құбырлардағы А. colubrina бұршақтарынан алынған. Құбырларда галлюциногендік ДМТ қышқылы табылды, ол Anadenanthera бұршақтарында кездесетін қосылыстардың бірі. Материалды радиокөміртекпен сынау нәтижесі б.з.д. 2130 жылды көрсетті, бұл Anadenanthera-ның галлюциноген ретінде қолданылуы 4000 жылдан астам екенін көрсетеді. Перудің орталық жағалауында б.з.д. 1200 жылға дейінгі снуф табақтары мен түтікшелер табылған. Солтүстік Чилиде 500-1000 жылдар аралығында мұрынға соққымен қолданылғаны туралы археологиялық деректер хабарлайды.

Ботаникалық сорттар

Anadenanthera colubrina (Велл. Конк. )Бреннан в. цебил (Гризеб. )Альтшуль
Anadenanthera colubrina (Велл. Конк. )Бреннан в. colubrina