Кіріспе
"Жақсы ескі мақсат" – Англия Парламенті үшін күреске түрткен себептер жиынтығына Жаңа үлгідегі армия сарбаздары кейіннен берген атау. Олардың күресі король Чарльз I және роялистерге қарсы Англия азаматтық соғысы кезінде болды; олар 1649 және 1660 жылдар аралығында Англия Республикасын қолдауды жалғастырды. Оливер Кромвель 1643 жылы сэр Уильям Спрингке жазған хатында республикалық әскердің идеалын бейнелейтін, қарапайым, қызғылт түсті пальто киген капитан туралы айтты (Жақсы ескі мақсатты қолдағандардың көпшілігі діни және шіркеу мәселелерінде жергілікті қауымдық басқаруды жақтаған тәуелсіздер болды).
The Good Old Cause was the name given, retrospectively, by the soldiers of the New Model Army, to the complex of reasons that motivated their fight on behalf of the Parliament of England. Their struggle was against King Charles I and the Royalists during the English Civil War; they continued to support the English Commonwealth between 1649 and 1660. Oliver Cromwell wrote, in a letter to Sir William Spring in 1643, of the archetypal plain, russet coated captain who embodies the ideal of republican soldiery (many of those who supported the Good Old Cause were also Independents who advocated local congregational control of religious and church matters).
16591660
Протекторат кезеңінде жасалған ыңғайлы саяси келісімдерге қарсы болғандар армияның соғыс кезіндегі жарияламаларына, Джон Лилберн, Марчмонт Недэм және Джон Милтон сияқты республикалық памфлеттерге қайта оралды. Олардың наразылығымен, олар бұл жазушылардың бәрінің республикалық және жақсы нәрсе туралы келіскен революциялық тазалық сәті болды деп ойлады – бұл ұғым жазушыға байланысты өзгеретін және көбінесе «Жақсы Ескі Іс» деп аталатын. Оливер Кромвель қайтыс болғаннан кейін бұл тіркес біртіндеп қолданысқа енді, құжаттар мен сөздерде ауысып-түйісіп жүрді. 1659 жылдың сәуірінде және одан кейінгі айларда бұл сөз әдеттегі әңгімелерде жиі естілді, ал кітап дүкендеріндегі әр екінші немесе үшінші памфлеттің мұқабасында немесе мәтінінде «Жақсы Ескі Іс» деп жазылған. Бұл тіркес интерпретацияға ашық болды, бірақ 1659 жылы оның жақтастары үшін ол Регенттікке негізделген таза Республикалық конституцияны білдірді, ол Кромвельдің 20 сәуірдегі Румп Парламентін таратуына дейін сақталды. Ол Кромвельдің уақытша диктатурасы мен Протекторатының табиғи оқиғалар барысына кедергі келтіргенін жариялады, бұл кедергінің қажеттілігі немесе дұрыстығы туралы сұрақ ашық қалды, бірақ енді Кромвель қайтыс болғандықтан және оның ықпалы онымен бірге кеткендіктен, барлық адамдарды оның билігін ерекше және ерекше деп қарауға және ескі Достастыққа оралуға шақырды. 1660 жылдың сәуірінде генерал Джон Ламберт «Жақсы Ескі Іс» жақтастарын Эджхилл шайқасы алаңында жиналуға шақыратын жарлық шығарып, Комонвеллтің пайдасына Тақты қалпына келтіруге қарсы әскер жинауға тырысты, бірақ ол ескі шайқас алаңына келмей тұтқынға алынды және генерал Джордж Монкке, қалпына келтіру қозғалысының күшіне қауіп төндіретін күш жинамады. Сол жылдың қазан айында Чарльз I сот процесінде күзетшілерге басшылық еткен офицер Дэниел Акстелл өлім жазасына кесілгенде өкініш білдірмей: «Егер менде мың өмір болса, мен олардың бәрін [Ескі] Іс үшін бергім келеді» деді. Сол сияқты, 1683 жылы Рай Хаус құйрығына қатысқан деп айыпталған Алджернон Сидни өлім жазасына кесілер алдында, «Мен жастығымнан бері араласқан [Жақсы] Ескі Ісім үшін маған өлуге мүмкіндік бергені үшін Құдайға шүкіршілік етейін» деді.
Кейінгі әсері
"Жақсы ескі себеп" 18-19 ғасырлардағы радикалдардың қолында Англия ішіндегі агитацияның маңызды тірегіне айналды, өйткені олар өз мақсатын Англия азаматтық соғысы радикалдарының мақсатымен байланыстырды. Бұл естелік 18 ғасыр бойында азаматтық соғыс туралы әртүрлі трактаттардың жариялануы арқасында сақталды, мысалы, 1701 жылы Джон Толанд жариялаған Эдмунд Лудлоудың естеліктері Англия азаматтық соғысы естелігін радикалдандыруға бағытталған. Республикалық ой-қиялға қатысты зерттемелердің ішінде Джонатан Скотттың Алгернон Сидней және 17 ғасырдағы республикашылдық туралы, Найджел Смиттың радикал Джон Стритер туралы, ал Блэр Уорденнің Азамат соғыстары естелігі туралы еңбектері бар.