Карен Андерсдаттер: Дания королінің сүйіктісі және тағдыры
Karen Andersdatter
Карен Андерсдаттер – Дания королі Христиан IV-нің әйелі, ханзада Ханс Ульрих Гюльденлёве анасы. Өмірі мен тегін біліңіз! (Karen Andersdatter – mistress of Christian IV, mother of Hans Ulrik Gyldenløve. Learn about her life & lineage!)
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Карен Андерсдаттер (1673 жылы Копенгагенде, Данияда қайтыс болды) Дания және Норвегия королі Кристиан IV-нің сүйіктісі және оның үш заңды емес, бірақ мойындалған балаларының бірі – Ханс Ульрик Гилденловенің анасы болды.
Karen Andersdatter (died 1673 in Copenhagen, Denmark) was the Danish mistress of King Christian IV of Denmark Norway and the mother of one of his three illegitimate but acknowledged children, Hans Ulrik Gyldenløve.
Ерте өмір
Андерсдаттер Копенгаген шығанағындағы кішкентай аралдағы Бремерхолм ауылында дүниеге келді. Бремерхолм қазір Копенгагеннің орталық аймағындағы өзен жағасында орналасқан аудан. Андерсдаттердің әкесі – Андерс Хансен Винке, Копенгагендегі Бремерхолмнан шыққан хатшы. Андерсдаттердің анасы – Бодил Кнудсдатер Скривер. Андерсдаттердің анасының інісі – Антониус Кнудсон (шамамен 1564–1614), Осло қаласының кеңесшісі (rådmann) (1607) және қала әкімі (borgermester) (1611–1614).
Andersdatter was born in Bremerholm, a village on a little island in the bay of Copenhagen. Bremerholm is present day a riverside neighborhood of downtown Copenhagen. Andersdatter's father was Anders Hansen Wincke, a secretary from Bremerholm in Copenhagen. Andersdatter's mother was Bodil Knudsdatter Skriver. Andersdatter's maternal uncle was Antonius Knudson (ca 1564–1614), the rådmann [councilman] (1607) and borgermester (mayor) (1611–1614) of Oslo.
Дания патшасының өмірі
Андерсдаттер Дания королімен алғаш кездескен кезде, ол Нильс Симонсен Глоструп есімді пастормен бұрыннан құдаласқан екен. Бірақ Кристиан IV оған ғашық болды. 1613 жылдың басында король Андерсдаттерді тойдан алып, сарайына жеткізіп, түн бойы биледі. Андерсдаттер оның сүйіктісіне айналып, одан қысқа ғұмырлы Доротея Элизабет Гилденлове (1613-1615) деген қыз бен Ханс Ульрик Гилденлове (1615-1645) деген ұл туды. Ал Андерсдаттердің бұрынғы құдасы сол уақытта оның қарындасы Аннаға үйленді және екі жылдан кейін Осло епископы болды. Ол 1639 жылы қайтыс болғанға дейін осы лауазымда қызмет етті. Бірақ үш жылдан астам сотында болғаннан кейін, Андерсдаттер, мүмкін, корольдің Кирстен Мункпен жасаған некесіне байланысты, сарайдан кетті. Алайда, король Андерсдаттерге Хвен аралын (сол кезде Данияның бөлігі, бірақ қазір Швецияның бөлігі, Вен атымен) және жылдық зейнетақы тағайындады. Ол Андерсдаттерге Копенгагендегі бірнеше үйлер де сыйлады. 1640 жылы сарайда Андерсдаттер Нильс Нелаузен есімді студентке үйленуді жоспарлап отыр деген қауесет тарады. Король бұл жаңалықты естігенде, наразылық білдірді. Король Хвенді Андерсдаттерден тартып алып, оны ұстап алуға тырысты, «Юнкер Снаренсвенд» [Сүйкімді Тұрақ ханым]. Құдаласудан бас тартуға мәжбүр болды, бірақ бұл корольді жібітпейді. Ол оның зейнетақысын арттырды және тіпті өлімі алдында оны корольдік қазынадан төлеуді бұйырды. Кейінгі тергеу оның шешімін растағанмен, ол келесі экономикалық қиындықтарда ақшасын алуда көп қиналды, себебі ол бірнеше жыл бойы түспеді. Сондықтан ол үлкен қиындықтарға тап болды. Бәлкім, өтемақы ретінде ол қысқа мерзімге Данияның Балтық теңізіндегі Мёен (қазіргі Мён) аралының директорлар кеңесіне кірді (бұл Копенгагеннен оңтүстікке қарай орналасқан корольдік иелік еді). 1664 жылы ол аралды «Forvalterske» [Басқарушы] деп атады.
When Andersdatter met the King of Denmark for the first time, she was said to have been already engaged to a pastor named Niels Simonsen Glostrup. But Christian IV fell in love with her. In the beginning of 1613, the King swept Andersdatter away from a wedding feast to his castle, where they danced away the night. Andersdatter became his mistress and bore him one short lived daughter, Dorothea Elisabeth Gyldenløve (1613 1615) and a son, Hans Ulrik Gyldenlove (1615 1645). Andersdatter's former fiancé, in the meantime, married her sister, Anna, and became the Bishop of Oslo two years later and he would hold his position until his death in 1639. But, after more than three years at the court, Andersdatter, probably because of the marriage the King had made with Kirsten Munk. However, he arranged to have Andersdatter endowed with the island of Hven (then a part of Denmark, but now, with the name of Ven, a part of Sweden, in the Øresund) and an annual pension. He was said to have also given Andersdatter a couple of mansions in Copenhagen. In 1640, there were rumors at the court that Andersdatter was planning to marry a university student by the name of Niels Nelausen. When the king heard the news, he was not pleased. The King confiscated Hven from Andersdatter and tried to get a hold of her, “Junker Snarensvend” [Lady Sweet Snare]. The engagement had to be abandoned but that did mollify the King. He raised her annuities and even commanded, shortly before his death, they would be provided by the Royal Treasury. Although the subsequent investigation upheld his decision, she found it hard, in the following economic difficulties, to get her money, which did not come for several years. So she suffered great distress. Perhaps, as compensation, she was, for a brief time, on the Board of Directors for the Danish island of Møen (now Møn, then a Royal possession south of Copenhagen, in the Baltic Sea. In 1664 she called the island “Forvalterske” [Management].
Көздің көрісі
Отбасылық дәстүр бойынша, 1653 жылы жасалған көз операциясы оның 37 жылдан бері көрінбей қалған көзін қайтаруға көмектескен дейді, бірақ осы хабарламаның сенімділігіне күмәндануға себептер болуы мүмкін.
A family tradition tells that an eye surgery in 1653 restored her sight after she had been deprived of it for 37 years, but there may be reasons to doubt the reliability of this report.
Өлім
1673 жылы Андерсдаттер Копенгагенде қайтыс болды. Андерсдаттер Копенгагендегі Санкт-Николай шіркеуінде қыздарының қасына жерленді. Оның портреті осы шіркеу ішінде 1779 жылға дейін ілінген деген аңыз бар, бірақ қазір жоғалған, шамасы 1795 жылы шіркеуді жартылай қиратқан өрт салдарынан. Одан кейін Хвен оның жалғыз тірі қалған баласы Ханс Ульрик Гилденловеге өтті.
In 1673, Andersdatter died in Copenhagen. Andersdatter was buried next to her daughters at the Sankt Nicolai Kirke [St. Nicholas Church] in Copenhagen. A portrait of her is said to have hung inside this church as late as 1779 but it is apparently now lost, probably to the fire of 1795 that almost destroyed the church. Hven was afterwards passed to her only surviving child, Hans Ulrik Gyldenløve.